Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

หัวใจ  เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

หัวใจเต้นผิดจังหวะ 

บทนำ

ยาโดฟีทิไลด์ (Dofetilide) เป็นยารักษาอาการหัวใจเต้นผิดจังหวะทั้งแบบการเต้นผิดจังหวะของตำแหน่งห้องบน (Atrial fibrillation) หรือมีภาวะเต้นถี่ๆ (Atrial flutter) ตัวยาจะมีกลไกการออกฤทธิ์โดยปิดกั้นการแลกเปลี่ยนประจุไฟฟ้าที่เป็นเกลือโพแทสเซียมในเซลล์ของกล้ามเนื้อหัวใจ แต่ยานี้ไม่มีผลต่อการทำงานของโซเดียมที่เรียกว่า โซเดียมแชนแนล (Sodium channel) รวมถึงตัวรับ(Receptor) ของสารสื่อประสาทที่กระตุ้นการทำงานของหัวใจที่มีชื่อเรียกว่า Adrenergic alpha-receptors หรือ Adrenergic beta-receptors

ยาโดฟีทิไลด์มีรูปแบบของยาแผนปัจจุบันเป็นยาชนิดรับประทาน ยาโดฟีทิไลด์สามารถถูกดูดซึมจากระบบทางเดินอาหาร และกระจายตัวเข้าสู่กระแสเลือดมากกว่า 90% จากนั้นตัวยาจะรวมตัวกับพลาสมาโปรตีน 60 - 70% ร่างกายต้องใช้เวลา 10 ชั่วโมงขึ้นไปเพื่อกำจัดยานี้ออกจากกระแสเลือดผ่านทางไต/ปัสสาวะ ซึ่งผู้ป่วยที่ได้รับยาโดฟีทิไลด์อาจต้องใช้เวลารับประทานยามากกว่า 1 สัปดาห์ขึ้นไปจึงจะทำให้อาการหัวใจเต้นผิดจังหวะกลับมาเป็นปกติ

ยังมีเงื่อนไขทางคลีนิกบางประการที่ยืนยันและบ่งบอกว่าสามารถใช้ยาโดฟีทิไลด์กับผู้ป่วยได้หรือไม่นั้นอาทิ

การใช้ยาโดฟีทิไลด์ยังต้องการตัวชี้วัดทางสุขภาพมาประกอบในการรักษาอย่างต่อเนื่องอาทิ ต้องมีการตรวจวัดสัญญาณชีพต่างๆอย่างค่าคลื่นไฟฟ้าหัวใจ (ECG) รวมถึงจังหวะการเต้นของหัวใจ (Sinus rhythm) ระดับเกลือโพแทสเซียมและเกลือแมกนีเซียมในเลือดว่าอยู่ในเกณฑ์ปกติหรือไม่

นอกจากนี้เมื่อใช้ยาโดฟีทิไลด์ยังมีอาการข้างเคียงต่างๆที่ผู้ป่วยต้องเรียนรู้ว่าสามารถเกิดขึ้นได้และควรต้องปรับตัวอย่างไรเมื่อเกิดอาการดังกล่าวเช่น พบอาการวิงเวียน ปวดศีรษะ มีไข้ต่ำ ไอ เจ็บคอ เป็นต้น

ยาโดฟีทิไลด์ถูกออกแบบและมีการศึกษาการใช้ทางคลินิกสำหรับผู้ใหญ่เท่านั้น การใช้ยาในผู้ป่วยเด็กยังขาดข้อมูลความปลอดภัยมาสนับสนุน หากจะใช้ยานี้กับกลุ่มผู้ป่วยเด็กแพทย์จะต้องใช้ความระมัดระวังอย่างมาก

ผู้บริโภคสามารถสอบถามรายละเอียดของยาโดฟีทิไลด์เพิ่มเติมได้จากแพทย์/เภสัชกรตาสถานพยาบาลหรือตามร้านขายยาได้โดยทั่วไป

โดฟีทิไลด์มีสรรพคุณ (คุณสมบัติ) อย่างไร?

โดฟีทิไลด์

ยาโดฟีทิไลด์มีสรรพคุณ/ข้อบ่งใช้เพื่อ

โดฟีทิไลด์มีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

กลไกการออกฤทธิ์ของยาโดฟีทิไลด์คือ ตัวยาจะยับยั้งการส่งผ่านประจุไฟฟ้าในเซลล์กล้ามเนื้อหัวใจ โดยปรับให้เกิดสมดุลของโพแทสเซียมไอออน (Potassium ion) และมิได้ยุ่งเกี่ยวกับการส่งผ่านประจุของเกลือโซเดียมแต่อย่างใด จากกลไกนี้ทำให้หัวใจกลับมาเต้นในจังหวะที่เป็นปกติเช่นเดิม และเป็นที่มาของสรรพคุณ

โดฟีทิไลด์มีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ยาโดฟีทิไลด์มีรูปแบบการจัดจำหน่ายเป็นยาแคปซูลชนิดรับประทานขนาด 0.125 และ 0.25 มิลลิกรัม/แคปซูล

โดฟีทิไลด์มีขนาดรับประทานอย่างไร?

ยาโดฟีทิไลด์มีขนาดรับประทานเช่น

  • ผู้ใหญ่: รับประทาน 0.125 มิลลิกรัมวันละครั้ง หรือรับประทานครั้งละ 0.5 มิลลิกรัมวันละ 2 ครั้งเช้า-เย็น โดยขึ้นกับอาการและคำสั่งแพทย์ สามารถรับประทานยานี้ก่อนหรือหลังอาหารก็ได้
  • เด็ก: ยังไม่มีข้อมูลทางคลินิกแนะนำการใช้ยานี้ในเด็ก

*อนึ่ง สำหรับผู้ป่วยโรคไตแพทย์ต้องปรับขนาดรับประทานให้เหมาะสมกับอัตราการกำจัดของเสียของร่างกาย/อัตราการทำงานของไต

*****หมายเหตุ: ขนาดยาและระยะเวลาในการใช้ยาที่ระบุในบทความนี้เป็นเพียงตัวอย่างหนึ่งเท่านั้น ไม่สามารถใช้ทดแทนคำสั่งใช้ยาของแพทย์ได้ การใช้ยาที่เหมาะสมควรต้องปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดรวมยาโดฟีทิไลด์ ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรดังนี้

หากลืมรับประทานยาควรทำอย่างไร?

หากลืมรับประทานยาโดฟีทิไลด์สามารถรับประทานเมื่อนึกขึ้นได้ ถ้าเวลาใกล้เคียงกับการรับประทานยาในมื้อถัดไป ก็ไม่จำเป็นต้องเพิ่มขนาดรับประทานเป็น 2 เท่า

อย่างไรก็ตามเพื่อประสิทธิผลของการรักษาควรรับประทานยาโดฟีทิไลด์ตรงเวลา ด้วยการรักษาต้องอาศัยความต่อเนื่องของฤทธิ์ยานี้ในการรักษา

โดฟีทิไลด์มีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

ยาโดฟีทิไลด์สามารถก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์ (ผลข้างเคียง/อาการข้างเคียง) ต่อระบบอวัยวะต่างๆของร่างกายดังนี้เช่น

มีข้อควรระวังการใช้โดฟีทิไลด์อย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ยาโดฟีทิไลด์เช่น

  • ห้ามใช้กับผู้ที่แพ้ยานี้
  • ห้ามปรับขนาดรับประทานหรือหยุดการใช้ยานี้ด้วยตนเอง
  • ห้ามใช้ยาที่มีสภาพเปลี่ยนไปจากเดิม
  • ห้ามใช้ยากับสตรีตั้งครรภ์ สตรีที่อยู่ในภาวะให้นมบุตร เด็กที่อายุต่ำกว่า 18 ปีลงมาและผู้สูงอายุโดยไม่มีคำสั่งจากแพทย์ผู้รักษา
  • หากพบอาการวิงเวียนหลังรับประทานยานี้ควรหลีกเลี่ยงการขับขี่ยวดยานพาหนะต่างๆและ/หรือการทำงานกับเครื่องจักรด้วยจะเกิดอุบัติเหตุได้ง่าย
  • กรณีใช้ยานี้แล้วมีอาการเบื่ออาหาร กระหายน้ำมาก อาเจียนอย่างรุนแรง เหงื่อออกมาก ท้องเสียซึ่งมักมีภาวะอิเล็กโทรไลต์/เกลือแร่ (Electrolyte) ในร่างกายบกพร่องร่วมด้วย ควรรีบนำตัวผู้ป่วยมาพบแพทย์/มาโรงพยาบาลโดยเร็วทันที/ฉุกเฉิน
  • หากพบอาการแพ้ยาเช่น หายใจไม่ออก/หายใจลำบาก ตัวบวม มีผื่นคันขึ้นตาผิวหนัง ให้หยุดใช้ยานี้ทันทีและรีบนำตัวผู้ป่วยส่งโรงพยาบาลโดยเร็วทันที/ฉุกเฉิน
  • ควรออกกำลังกาย รับประทานอาหาร พักผ่อน ตามคำแนะนำของแพทย์
  • ระหว่างการใช้ยานี้แล้วอาการไม่ดีขึ้นตามระยะเวลาที่เหมาะสม ให้ผู้ป่วยกลับมาพบแพทย์/ มาโรงพยาบาลเพื่อแพทย์พิจารณาปรับแนวทางการรักษา
  • มาพบแพทย์ตามนัดเพื่อรับการการตรวจต่างๆตามแพทย์แนะนำเช่น คลื่นไฟฟ้าหัวใจ (ECG) การตรวจเลือด ดูการทำงานของไต ดูระดับเกลือโพแทสเซียมและแมกนีเซียมว่าอยู่ในภาวะปกติดีหรือไม่

***** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา” ที่รวมถึงยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมยาโดฟีทิไลด์ด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิดและสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้งควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ(อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอด้วยเช่นกัน

โดฟีทิไลด์มีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยาโดฟีทิไลด์มีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นเช่น

ควรเก็บรักษาโดฟีทิไลด์อย่างไร?

ควรเก็บยาโดฟีทิไลด์ในช่วงอุณหภูมิ 15 - 30 องศาเซลเซียส (Celsius) ห้ามเก็บยาในช่องแช่แข็งของตู้เย็น เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง เก็บยาในภาชนะที่ปิดมิดชิด พ้นแสงแดด ความร้อนและความชื้น และไม่เก็บยาในห้องน้ำหรือในรถยนต์

โดฟีทิไลด์มีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยาโดฟีทิไลด์ที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้าอื่นและบริษัทผู้ผลิตเช่น

ชื่อการค้าบริษัทผู้ผลิต
Tikosyn (ไทโคซิน)pfizer

บรรณานุกรม

  1. https://en.wikipedia.org/wiki/Dofetilide [2016,March19]
  2. http://www.drugs.com/cdi/dofetilide.html [2016,March19]
  3. http://www.drugs.com/pro/tikosyn.html [2016,March19]
  4. http://www.drugs.com/tikosyn-images.html [2016,March19]
  5. http://www.drugs.com/dosage/dofetilide.html#Usual_Adult_Dose_for_Arrhythmias [2016,March19]
  6. http://www.drugs.com/drug-interactions/dofetilide-index.html?filter=3&generic_only= [2016,March19]


สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 1 คน sirikul
Frame Bottom