Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

ทั้งตัว  เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

ความดันโลหิตต่ำ 

บทนำ

ยาเอฟีดรีน (Ephedrine) ตาบัญชียาหลักแห่งชาติของไทยจัดเป็นวัตถุที่ออกฤทธิ์ต่อจิตประสาทประเภท 2 นำมาใช้ในสถานพยาบาลด้วยวัตถุประสงค์ 2 ข้อคือ

ยาเอฟีดรีนถูกสังเคราะห์ขึ้นเป็นครั้งแรกเมื่อปี ค.ศ. 1885 (พ.ศ. 2428) โดยนักเคมีชาวญี่ปุ่น โดยยานี้มีคุณสมบัติเป็นสารประเภท Sympathomimetic amine จึงสามารถออกฤทธิ์กระตุ้นให้สาร Noradrenaline หลั่งออกมามากและมีการทำงานดียิ่งขึ้นโดยมีการออกฤทธิ์ในบริเวณปลายประสาท ยาเอฟีดรีนยังถูกนำไปใช้รักษาอาการโรคหืด ช่วยขยาหลอดลม โรคกล้ามเนื้ออ่อนแรง สามารถใช้เป็นยาลดน้ำหนักได้อีกด้วยโดยแพทย์จะให้รับประทานเพียงระยะสั้นๆ บางประเทศนำยานี้ไปผสมกับผลิตภัณฑ์อาหารเสริมโดยมีวัตถุประสงค์ทำให้ผู้รับประทานมีหุ่นและรูปทรงดีขึ้น

ด้วยยานี้เป็นสารที่มีฤทธิ์กระตุ้นสมอง หากใช้ผิดวิธีก็สามารถก่อให้เกิดผลเสียกับตัวผู้ป่วยได้ เช่น มีผลต่อการทำงานของหัวใจ ลดการบีบตัวของลำไส้เล็ก กระตุ้นศูนย์ควบคุมการหายใจ รวมถึงขยารูม่านตา เหล่านี้ล้วนแต่มีผลต่อร่างกายทั้งสิ้น เราจึงมักพบเห็นการใช้ยาแต่ในสถานพยาบาลเท่านั้น และการใช้ยาจะต้องมีคำสั่งจากแพทย์มาประกอบกับการจ่ายยาให้ผู้ป่วยอีกด้วย

เอฟีดรีนมีสรรพคุณ (คุณสมบัติ) อย่างไร?

เอฟีดรีน

ยาเอฟีดรีนมีสรรพคุณดังนี้เช่น

เอฟีดรีนมีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

กลไกการออกฤทธ์ของยาเอฟีดรีนคือ ตัวยาจะออกฤทธิ์กระตุ้นสมอง เพิ่มปริมาณเลือดที่ออกจากหัวใจ, ประกอบกับทำให้หลอดเลือดหดตัว, มีผลต่อทางเดินหายใจโดยทำให้หลอดลมยายตัว, มีผลต่อทางเดินอาหารโดยจะลดการเคลื่อนไหวและการบีบตัวของลำไส้เล็ก, กระเพาะอาหารคลายตัวในขณะที่หูรูดของกระเพาะอาหารหดตัว, นอกจากนี้ยังทำให้รูม่านตาเปิดกว้าง จะเห็นได้ว่ายานี้สามารถออกฤทธิ์ต่อระบบการทำงานของร่างกายได้มากมาย และเป็นเหตุให้เกิดสรรพคุณการรักษาดังกล่าว

เอฟีดรีนมีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ยาเอฟีดรีนมีรูปแบบการจัดจำหน่ายดังนี้เช่น

เอฟีดรีนมีขนาดรับประทาน/การบริหารยาอย่างไร?

ยาเอฟีดรีนมีขนาดรับประทาน/การบริหารยา/การใช้ยาดังนี้เช่น

  • ผู้ใหญ่: เริ่มต้นรับประทานที่ 25 - 50 มิลลิกรัมทุกๆ 3 - 4 ชั่วโมง ขนาดรับประทานสูงสุดไม่เกิน 150 มิลลิกรัม/วันโดยแบ่งรับประทาน

    กรณียาฉีดให้ฉีดเข้ากล้ามเนื้อหรือฉีดใต้ผิวหนัง ขนาด 25 - 50 มิลลิกรัมทุกๆ 3 - 4 ชั่วโมง

  • เด็กอายุตั้งแต่ 2 ปีขึ้นไป: รับประทาน 2 - 3 มิลลิกรัม/น้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม/วัน โดยแบ่ง รับประทานเป็น 4 - 6 ครั้ง/วัน

    กรณียาฉีดให้ฉีดเข้ากล้ามเนื้อ/ใต้ผิวหนัง 2 - 3 มิลลิกรัม/น้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม/วันโดยแบ่งการฉีดเป็น 4 - 6 ครั้ง/วัน

  • เด็กอายุต่ำกว่า 2 ปี: ยังไม่มีข้อมูลขนาดยาในเด็กช่วงอายุนี้ ดังนั้นการใช้ยาในเด็กกลุ่มนี้จึงอยู่ในดุลพินิจของแพทย์ผู้รักษา

*อนึ่ง สำหรับยานี้ชนิดรับประทานสามารถรับประทานยาก่อนหรือพร้อมอาหารก็ได้

*****หมายเหตุ:

  • ขนาดยาและระยะเวลาในการใช้ยาที่ระบุในบทความนี้เป็นเพียงตัวอย่างหนึ่งเท่านั้น ไม่สามารถใช้ทดแทนคำสั่งใช้ยาของแพทย์ผู้รักษาได้ การใช้ยาที่เหมาะสมควรต้องปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดที่รวมถึงยาเอฟีดรีน ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกร ดังนี้

หากลืมรับประทานยาควรทำอย่างไร?

หากลืมรับประทานยาเอฟีดรีนสามารถรับประทานเมื่อนึกขึ้นได้ ถ้าเวลาใกล้เคียงกับการรับประทานยาในมื้อถัดไป ไม่จำเป็นต้องเพิ่มปริมาณยาเป็น 2 เท่า

เอฟีดรีนมีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

ยาเอฟีดรีนสามารถก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์ (ผลข้างเคียง/อาการข้างเคียง) ดังนี้ เช่น มีอาการวิตกกังวล หัวใจเต้นเร็ว ตัวสั่น ปากแห้ง ความดันโลหิตสูง หัวใจเต้นผิดจังหวะ หงุดหงิด นอนไม่หลับ

กรณีที่เป็นยาหยอดจมูกอาจก่อให้เกิดอาการระคายเคืองบริเวณที่หยอดยา หากใช้ไปนานๆสามารถทำให้เกิดอาการคัดจมูกกลับคืนมา (Rebound nasal congestion) และจมูกอักเสบ

มีข้อควรระวังการใช้เอฟีดรีนอย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ยาเอฟีดรีนดังนี้เช่น

***** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา” ที่รวมถึงยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมยาเอฟีดรีนด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิดและสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้งควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอด้วยเช่นกัน

เอฟีดรีนมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยาเอฟีดรีนมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นดังนี้เช่น

ควรเก็บรักษาเอฟีดรีนอย่างไร?

ควรเก็บยาเอฟีดรีนภายใต้อุณหภูมิ 15 - 25 องศาเซลเซียส (Celsius) ห้ามเก็บยาในช่องแช่แข็งของตู้เย็น เก็บยาในภาชนะที่ปิดมิดชิด พ้นแสงแดด ความร้อนและความชื้น เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง และไม่เก็บยาในห้องน้ำหรือในรถยนต์

เอฟีดรีนมีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยาเอฟีดรีนที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้าอื่นและบริษัทผู้ผลิตเช่น

ชื่อการค้า บริษัทผู้ผลิต
Alergin (อะเลอจิน) Cipla Limited
Asthimo (แอสทิโม) Jagsonpal Pharmaceuticals Ltd
Binkof (บินคอฟ) Bini Laboratories Pvt. Ltd
Ephedrine Nasal Drops (เอฟีดรีน นาซอลดร็อป) Thornton and Ross Ltd.
Efipres (อีฟิเพรส) Neon Laboratories Ltd
Ephedrine (อีฟีดรีน) Unicure(India) Pvt.Ltd.
Ephedrine Hydrochloride (อีฟีดรีน ไฮโดรคลอไรด์) Cyper Pharma
Sulfidrin (ซัลไฟดริน) Samarth Pharma Pvt.Ltd.
Tedral SA (เทดรัล เอสเอ) Pfizer Limited

บรรณานุกรม

1 http://en.wikipedia.org/wiki/Ephedrine [2015,April25]
2 http://drug.fda.moph.go.th:81/nlem.in.th/medicine/essential/list/175#item-8971 [2015,April25]
3 http://drug.fda.moph.go.th:81/nlem.in.th/medicine/essential/list/42#item-8420 [2015,April25]
4 http://www.mims.com/Thailand/drug/info/Ephedrine%20GPO/ [2015,April25]
5 http://www.mims.com/THAILAND/Home/GatewaySubscription/?generic=ephedrine [2015,April25]
6 https://www.mims.com/USA/drug/info/ephedrine/ [2015,April25]
7 http://www.drugs.com/dosage/ephedrine.html [2015,April25]
8 http://www.drugs.com/dosage/ephedrine.html#Usual_Adult_Dose_for_Hypotension [2015,April25]
9 http://www.drugs.com/drug-interactions/ephedrine-index.html?filter=3&generic_only= [2015,April25]
10 http://www.medindia.net/drug-price/ephedrine-combination.htm [2015,April25]
11 http://www.medindia.net/drug-price/ephedrine.htm [2015,April25]
12 http://www.patient.co.uk/medicine/ephedrine-for-nasal-congestion [2015,April25]
13 http://www.nps.org.au/medicines/ear-nose-mouth-and-throat/nasal-decongestants [2015,April25]
14 https://www.medicines.org.uk/emc/PIL.25209.latest.pdf [2015,April25]



สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 1 คน sirikul
Frame Bottom