Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

ต่อมน้ำเหลือง  เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

มะเร็งต่อมน้ำเหลือง 

บทนำ

ยาเบกซาโรทีน(Bexarotene)เป็นยาในกลุ่มเรตินอยด์(Retinoid)รุ่นที่3 ทางคลินิกนำมาใช้เป็นยาต่อต้านโรคมะเร็ง อย่างเช่น มะเร็งต่อมน้ำเหลืองชนิด Cutaneous T-cell lymphoma รูปแบบยาแผนปัจจุบันของยานี้จะเป็นยาชนิดรับประทาน และยาทาภายนอก ซึ่งเมื่อยานี้เข้าสู่กระแสเลือด จะเกิดการรวมตัวกับพลาสมาโปรตีนได้มากกว่า 99% และจะถูกตับทำลายโครงสร้างเคมีเดิม ร่างกายต้องใช้เวลาประมาณ 7 ชั่วโมง ก่อนที่ยาจะถูกขับทิ้งไปกับอุจจาระและปัสสาวะ ตัวยานี้จะออกฤทธิ์ยับยั้งการแบ่งตัวของเซลล์มะเร็งและกระตุ้นให้เกิดภาวะถดถอย/ก้อนเนื้อยุบลงของเนื้อร้ายดังกล่าว

อย่างไรก็ตายาเบกซาโรทีนสามารถส่งผลกระทบ(ผลข้างเคียง)ต่อทารกในครรภ์มารดาได้ สตรีที่ต้องใช้ยาเบกซาโรทีนจะต้องได้รับการตรวจสืบค้นล่วงหน้าประมาณ 1 สัปดาห์เป็นอย่างต่ำ เพื่อยืนยันว่า ไม่มีการตั้งครรภ์แน่นอนจึงจะใช้ยานี้ได้ และยังต้องทำการตรวจสืบค้นการตั้งครรภ์ทุกๆ 1 เดือนในระหว่างการใช้ยานี้

ยังมีกลุ่มผู้ป่วยอีกหลายกลุ่มที่ไม่เหมาะกับการใช้ยาเบกซาโรทีน อาทิ เช่น

นอกจากนั้น การใช้ยาเบกซาโรทีนร่วมกับยาอื่นๆบางตัว อาจทำให้เกิดภาวะยาตีกัน(ปฏิกิริยาระหว่างยา)เกิดขึ้น อย่างเช่น ยา Erythromycin, Gemfibrozil, Itraconazole, Ketoconazole, Phenobarbital, Phenytoin ฯลฯ

ทั้งนี้ ยังต้องคำนึงถึงความปลอดภัยของการใช้ยาเบกซาโรทีน โดยมีแนวทางปฏิบัติดังนี้ เช่น

  • หากพบอาการวิงเวียนหลังใช้ยานี้ จะต้องหลีกเลี่ยงการขับขี่ยวดยานพาหนะใดๆ และ/หรือการทำงานกับเครื่องจักร ด้วยจะเกิดอุบัติเหตุได้ง่าย
  • ตัวยานี้อาจทำให้ภูมิต้านทาน/ภูมิคุ้มกันต้านทานโรคของร่างกายต่อเชื้อโรคลดน้อยลง ผู้ใช้ยานี้จึงควรหลีกเลี่ยงการใกล้ชิดกับผู้ป่วยบางกลุ่ม อย่างเช่น ผู้ที่เป็นโรคหวัด
  • ยานี้อาจทำให้เกิดผิวหนังไหม้ได้ง่ายเมื่อออกแดด(ผื่นแพ้แสงแดด)
  • ยานี้ไม่เหมาะที่จะใช้กับผู้ป่วยเด็ก

ยาเบกซาโรทีน จัดเป็นยาที่มีอันตรายสูง การใช้ยานี้ต้องคอยควบคุมความผิดปกติต่างๆของร่างกายที่อาจเกิดขึ้นตามมาและเฝ้าติดตามผลการรักษาอย่างใกล้ชิดตามคำแนะนำของแพทย์ พยาบาล

กรณีที่ผู้ป่วยต้องการทราบข้อมูลการใช้ยาชนิดนี้เพิ่มเติม สามารถสอบถามได้จากแพทย์ผู้ที่ทำการรักษา หรือจากเภสัชกรตามร้านขายยาได้โดยทั่วไป

เบกซาโรทีนมีสรรพคุณ(คุณสมบัติ)อย่างไร?

เบกซาโรทีน

ยาเบกซาโรทีนมีสรรพคุณ/ข้อบ่งใช้ เช่น

เบกซาโรทีนมีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

กลไกการออกฤทธิ์ของยาเบกซาโรทีนคือ ตัวยานี้จะควบคุมสารพันธุกรรม(DNA)ที่ควบคุมการแบ่งตัวเพื่อการเจริญเติบโตของเซลล์มะเร็ง จึงส่งผลยับยั้งการเจริญเติบโตของเซลล์มะเร็ง และทำให้ก้อนเนื้อมะเร็งเกิดภาวะถดถอย/ก้อนเนื้อมะเร็งยุบตัวลง ด้วยกลไกนี้จึงก่อให้เกิดฤทธิ์ของการรักษาตามสรรพคุณ

เบกซาโรทีนมีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ในประเทศไทย ยาเบกซาโรทีนมีรูปแบบการจัดจำหน่าย เช่น

  • ยาเม็ดชนิดรับประทาน ขนาด 75 มิลลิกรัม/เม็ด
  • ยาแคปซูลชนิดรับประทาน ขนาด 75 มิลลิกรัม/แคปซูล

เบกซาโรทีนมีขนาดรับประทานอย่างไร?

ยาเบกซาโรทีนมีขนาดรับประทาน เช่น

  • ผู้ใหญ่: รับประทานยาขนาด 300 มิลลิกรัม/พื้นที่ผิวหนังทั้งตัว 1 ตารางเมตร(Body surface area/m2)/วัน โดยทั่วไป จะรับประทานยานี้วันละครั้ง พร้อมอาหาร
  • เด็ก: ทางคลินิก ยังไม่มีข้อมูลที่เพียงพอในด้านความปลอดภัยและขนาดการใช้ยานี้ ดังนั้นการใช้ยานี้ในเด็ก จึงอยู่ในดุลพินิจของแพทย์ผู้รักษาเป็นกรณีๆไป

*อนึ่ง

  • แพทย์อาจปรับขนาดรับประทานยานี้ เป็น 100-400 มิลลิกรัม/พื้นที่ผิวหนังทั้งตัว 1ตารางเมตร/วัน โดยขึ้นอยู่กับการตอบสนองของร่างกายผู้ป่วย
  • ระยะเวลาในการใช้ยานี้ ขึ้นอยู่กับดุลพินิจของแพทย์ผู้รักษา

*****หมายเหตุ: ขนาดยาและระยะเวลาในการใช้ยาที่ระบุในบทความนี้เป็นเพียง ตัวอย่างหนึ่งเท่านั้น ไม่สามารถใช้ทดแทนคำสั่งใช้ยาของแพทย์ได้ การใช้ยาที่เหมาะสม ควรต้องปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดรวมยาเบกซาโรทีน ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาล และเภสัชกร ดังนี้

หากลืมรับประทานยาควรทำอย่างไร?

หากลืมรับประทานยาเบกซาโรทีน สามารถรับประทานเมื่อนึกขึ้นได้ ถ้าเวลาใกล้เคียงกับการรับประทานยานี้ในมื้อถัดไป ไม่จำเป็นต้องเพิ่มขนาดรับประทานเป็น 2 เท่า

อย่างไรก็ตาม เพื่อประสิทธิผลของการรักษา ควรรับประทานยาเบกซาโรทีนตรงเวลา

เบกซาโรทีนมีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

ยาเบกซาโรทีนสามารถก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์(ผลข้างเคียง/อาการข้างเคียง)ต่อระบบอวัยวะต่างๆของร่างกาย ดังนี้ เช่น

มีข้อควรระวังการใช้เบกซาโรทีนอย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ยาเบกซาโรทีน เช่น

***** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา”ที่รวมถึง ยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมยาเบกซาโรทีนด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิด อาหารเสริม และสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้ง ควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอ

เบกซาโรทีนมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยาเบกซาโรทีนมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่น เช่น

ควรเก็บรักษาเบกซาโรทีนอย่างไร?

ควรเก็บยาเบกซาโรทีน ภายใต้อุณหภูมิ 25 องศาเซลเซียส(Celsius) ห้ามเก็บยาในช่องแช่แข็งของตู้เย็น เก็บยาในภาชนะที่มิดชิด พ้นแสงแดด ความร้อนและความชื้น เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง และไม่เก็บยาในห้องน้ำหรือในรถยนต์

เบกซาโรทีนมีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยาเบกซาโรทีนที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้า และบริษัทผู้ผลิต/ผู้จำหน่าย เช่น

ชื่อการค้าบริษัทผู้ผลิต
Tragretin (ทรากรีติน)Eisai Inc 2M (Med-Maker)

บรรณานุกรม

  1. http://www.accessdata.fda.gov/drugsatfda_docs/label/2011/021055s006lbl.pdf [2016,Oct8]
  2. https://www.drugs.com/cdi/bexarotene.html [2016,Oct8]
  3. https://www.drugs.com/drug-interactions/bexarotene-index.html?filter=3&generic_only= [2016,Oct8]
  4. https://en.wikipedia.org/wiki/Bexarotene [2016,Oct8]
  5. http://www.drugbank.ca/drugs/DB00307 [2016,Oct8]
  6. http://hemonc.org/wiki/Bexarotene_(Targretin) [2016,Oct8]


สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 2 คน santirat_ Apple0049
Frame Bottom