Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

อื่นๆ  ทั่วตัว  เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

ขาดวิตามินอี 

บทนำ

ยาวิตามินอี (Vitanin E) หรืออีกชื่อคือ ยาแอลฟา-โทโคเฟอรอล (Alpha-tocopherol) เป็นสารอาหารที่จำเป็นต่อร่างกายด้วยมีคุณสมบัติและหน้าที่สำคัญๆเช่น

  • ช่วยต่อต้านอนุมูลอิสระโดยจะเข้าทำปฏิกิริยาเคมีกับอนุมูลอิสระต่างๆจนกระทั่งไม่ สามารถแสดงฤทธิ์ที่มีผลกระทบต่อร่างกาย
  • ช่วยควบคุมการทำงานของเอนไซม์ต่างๆในร่างกายมนุษย์
  • วิตามินอีจะเป็นปัจจัยหรือองค์ประกอบในการควบคุมการแสดงออกของสารพันธุกรรม หรือยีน/จีน/Gene
  • เป็นองค์ประกอบในการทำงานของระบบประสาท
  • ช่วยยับยั้งการรวมตัวของเกล็ดเลือดจึงช่วยลดการเกิดลิ่มเลือด

นอกจากนั้นยังมีหน้าที่อื่นๆในร่างกายที่ต้องอาศัยวิตามินอีมาเป็นปัจจัยสนับสนุนในการทำ งาน ซึ่งหากร่างกายขาดวิตามินอีอาจจะแสดงออกมาดังอาการต่างๆต่อไปนี้เช่น

สำหรับในทางคลินิกวิตามินอีจะถูกใช้เพื่อป้องกันและซ่อมแซมเนื้อเยื่อที่เกิดการเสื่อมสภาพหรือถูกทำลายด้วยสาเหตุต่างๆเช่น จากการฉายรังสีรักษา บางกรณียังมีการนำวิตามินอีมา ร่วมรักษาโรคมะเร็งอีกด้วย

ก่อนการเลือกใช้วิตามินอี แพทย์จะตรวจสอบและคัดกรองผู้ป่วยโดยใช้ประวัติทางการแพทย์ของผู้ป่วยมาร่วมในการพิจารณาก่อนการจ่ายวิตามินอีให้กับผู้ป่วยเช่น

อนึ่งกรณีที่ผู้ป่วยไม่มีประวัติที่จะก่อให้เกิดปัญหาหลังใช้วิตามินอี ผู้ป่วยก็ยังต้องปฏิบัติตามคำแนะนำจากแพทย์เภสัชกรในการใช้ยาวิตามินอีอย่างเคร่งครัดเช่น

  • ไม่ปรับขนาดรับประทานด้วยตนเอง และ
  • ไม่ใช้ยานี้เกินกว่าที่แพทย์กำหนด
  • อีกทั้งต้องรับประทานวิตามินอีพร้อมอาหารด้วยวิตามินอีสามารถละลายได้ดีในไขมัน การรับประทานร่วมกับอาหารจะช่วยทำให้วิตามินนี้ดูดซึมเข้าสู่ร่างกายได้ดียิ่งขึ้น

ในประเทศไทยโดยคณะกรรมการอาหารและยาได้ระบุให้วิตามินอีอยู่ในบัญชียาหลักแห่ง ชาติและอยู่ในหมวดของยาอันตราย ดังนั้นเพื่อความปลอดภัยของผู้ป่วย/ผู้บริโภคจึงควรใช้ยาตามคำสั่งแพทย์เท่านั้น

วิตามินอีมีสรรพคุณ (คุณสมบัติ) อย่างไร?

วิตามินอี

ยาวิตามินอีมีสรรพคุณ/ข้อบ่งใช้เช่น

  • ป้องกันและบำบัดอาการขาดวิตามินอีของร่างกาย
  • บำบัดอาการความจำเสื่อมชนิดที่เรียกว่า Alzheimer

วิตามินอีมีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

กลไกการออกฤทธิ์ของยาวิตามินอีคือ ตัวยาจะออกฤทธิ์ต่อต้านอนุมูลอิสระที่คอยทำให้เซลล์/เนื้อเยื่อของร่างกายเกิดความเสียหาย นอกจากนี้ยังมีฤทธิ์ต้านไขมันอิ่มตัวในเลือดที่มักจะมาเกาะตามผนังหลอดเลือดจนเกิดภาวะอักเสบและอุดตันของหลอดเลือด จากกลไกดังกล่าวส่งผลให้เกิดฤทธิ์ของการรักษาตามสรรพคุณ

วิตามินอีมีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ยาวิตามินอีมีรูปแบบการจัดจำหน่ายเช่น

  • ยาน้ำชนิดรับประทาน ขนาด 50 ยูนิต/มิลลิลิตร
  • ยาแคปซูลนิ่มชนิดรับประทาน ขนาด 400 และ 525 ยูนิต/แคปซูล
  • เป็นส่วนผสมของกลุ่มยาวิตามินรวมชนิดฉีด
  • เป็นส่วนผสมในนมผงดัดแปลงสำหรับเลี้ยงทารก

วิตามินอีมีขนาดรับประทานอย่างไร?

ยาวิตามินอีมีขนาดรับประทานเช่น

ก.สำหรับอาการขาดวิตามินอี:

  • ผู้ใหญ่: รับประทาน 60 - 75 ยูนิตหลังอาหาร
  • เด็ก: รับประทาน 1 ยูนิต/น้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม/วันหลังอาหาร

ข.สำหรับบำบัดอาการอัลไซเมอร์:

*****หมายเหตุ:

  • ขนาดยาและระยะเวลาในการใช้ยาที่ระบุในบทความนี้เป็นเพียงตัวอย่างหนึ่งเท่านั้น ไม่สามารถใช้ทดแทนคำสั่งใช้ยาของแพทย์ได้ การใช้ยาที่เหมาะสมควรต้องปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดรวมถึงยาวิตามินอี ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรดังนี้

หากลืมรับประทานยาควรทำอย่างไร?

หากลืมรับประทานยาวิตามินอีสามารถรับประทานเมื่อนึกขึ้นได้ ถ้าเวลาใกล้เคียงกับการรับประทานยาในมื้อถัดไป ไม่จำเป็นต้องเพิ่มปริมาณยาเป็น 2 เท่า

อย่างไรก็ตามเพื่อประสิทธิผลของการรักษาควรรับประทานยาวิตามินอีให้ตรงเวลา

วิตามินอีมีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

สำหรับยาวิตามินอีสามารถก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์ (ผลข้างเคียง/อาการข้างเคียง) ดัง นี้เช่น มีอาการตาพร่า ท้องเสีย วิงเวียน ปวดศีรษะ คลื่นไส้ หรือเกิดอาการเป็นตะคริวที่หน้าท้อง และอาจมีอาการอ่อนเพลีย

มีข้อควรระวังการใช้วิตามินอีอย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ยาวิตามินอีเช่น

  • ห้ามใช้กับผู้แพ้ยานี้
  • ห้ามใช้ยานี้กับสตรีตั้งครรภ์ สตรีที่อยู่ในภาวะให้นมบุตร และเด็ก โดยไม่ได้มีคำสั่งจากแพทย์
  • ห้ามปรับขนาดรับประทานด้วยตนเอง
  • ควรรับประทานยานี้พร้อมอาหารจะช่วยให้มีการดูดซึมยานี้ได้ดีขึ้น
  • ห้ามแบ่งยาให้ผู้อื่นใช้
  • ห้ามใช้ยาหมดอายุ
  • ห้ามเก็บยาหมดอายุ

***** อนึ่ง:

ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา” ที่รวมถึงยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมวิตามินอีด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิดและสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้งควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด ) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอด้วยเช่นกัน

วิตามินอีมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยาวิตามินอีมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นเช่น

ควรเก็บรักษาวิตามินอีอย่างไร

ควรเก็บยาวิตามินอีในช่วงอุณหภูมิห้องที่เย็น ไม่เก็บยาในช่องแช่แข็งของตู้เย็น เก็บใน ภาชนะที่ปิดมิดชิด พ้นแสงแดด ความร้อนและความชื้น เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง และไม่เก็บยาในห้องน้ำหรือในรถยนต์

วิตามินอีมีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยาวิตามินอีที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้าอื่นและบริษัทผู้ผลิตเช่น

ชื่อการค้าบริษัทผู้ผลิต
Bio-E-Vitamin (ไบโอ-อี-วิตามิน) Pharma Nord SEA
Philvita E (ฟิลไวตา อี) Phil Inter Pharma

บรรณานุกรม

  1. http://www.drugs.com/vitamin_e.htm [2015,Dec5]
  2. https://en.wikipedia.org/wiki/Vitamin_E [2015,Dec5]
  3. http://www.mims.com/Thailand/drug/info/Bio-E-Vitamin/?type=BRIEF [2015,Dec5]
  4. http://drug.fda.moph.go.th:81/nlem.in.th/medicine/essential/list/145#item-8862 [2015,Dec5]
  5. http://www.mims.com/THAILAND/Home/GatewaySubscription/?generic=vitamin+e [2015,Dec5]
  6. http://www.mims.com/Thailand/drug/info/Philvita%20E/?type=BRIEF [2015,Dec5]
  7. http://www.drugs.com/sfx/vitamin-e-side-effects.html [2015,Dec5]
  8. http://www.drugs.com/drug-interactions/vitamin-e-index.html?filter=3&generic_only= [2015,Dec5]


สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 2 คน nongmeen monday000
Frame Bottom