Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

ตา  เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

ตาแดง  ตาบวม 

บทนำ

ยาแนฟาโซลีน (Naphazoline) เป็นยาในกลุ่มซิมพาโทมิเมติค (Sympathominetic agent) สามารถแสดงฤทธิ์ทำให้หลอดเลือดหดตัว ใช้เวลาในการออกฤทธิ์เร็ว ทางคลินิกนำมาใช้เป็นยาหยอดตาแบบปราศจากเชื้อเพื่อลดอาการคั่งของโลหิตในบริเวณเยื่อตา ถึงแม้ยาแนฟาโซลีนจะไม่ใช่ยาชนิดรับประทาน แต่ก็สามารถดูดซึมเข้าสู่ร่างกายผ่านทางหลอดเลือดในบริเวณเยื่อตาได้

ก่อนการใช้ยานี้แพทย์จะต้องซักถามประวัติอาการป่วยว่ามีโรคเหล่านี้หรือไม่เช่น มีประวัติเป็นโรคความดันโลหิตสูง หัวใจทำงานผิดปกติ มีภาวะน้ำตาลในเลือดสูงอย่างเช่นโรคเบาหวาน ไทรอยด์ฮอร์โมนสูง/ต่อมไทรอยด์เป็นพิษ ด้วยตัวยาสามารถส่งผลเสียต่ออาการเจ็บป่วยดังกล่าว

นอกจากนี้มีอาการป่วยของตาบางอย่างที่ในทางคลินิกถือเป็นข้อห้ามใช้ยาแนฟาโซลีนเช่น

การใช้ยาแนฟาโซลีนควรเห็นประสิทธิผลภายใน 48 ชั่วโมง หากอาการไม่ดีขึ้นผู้ป่วยควรต้องกลับมาพบแพทย์/มาโรงพยาบาลเพื่อแพทย์พิจารณาปรับแนวทางการรักษา

มีข้อพึงปฏิบัติบางประการที่ผู้บริโภค/ผู้ป่วยควรทราบในขณะที่มีการใช้ยาหยอดตายาแนฟา โซลีนนี้คือ

  • หลีกเลี่ยงมิให้ปลายหลอดหยอดยาสัมผัสกับตาขณะทำการหยอดตา ทั้งนี้เพื่อเป็นการป้องกันการปนเปื้อนต่างๆ และหลังหยอดยาให้ปิดปากหลอดให้สนิท และไม่ต้องล้างทำความสะอาดแต่อย่างใด
  • การหยอดยาให้หยอดบริเวณในเปลือกตา/หนังตาด้านล่าง โดยใช้นิ้วเปิดเปลือกตาอย่างเบามือ เมื่อหยอดยาแล้วให้หลับตาแล้วใช้นิ้วมือคลึงบริเวณหัวมุมตาอย่างแผ่วเบา รอเวลาประมาณ 1 นาทีเป็นอย่างต่ำเพื่อให้ตัวยากระจายตัวไปทั่วตา
  • ใช้ปริมาณยาหยอดตาตามคำสั่งแพทย์อย่างเคร่งครัด
  • ไม่ใช้ยาหยอดตาที่มีลักษณะเปลี่ยนแปลงไปจากเดิมเช่น สีเปลี่ยน มีตะกอนเกิดขึ้น หรือมีสิ่งสกปรกเช่น ฝุ่นผงปนลงไป

ยาหยอดตาแนฟาโซลีนสามารถก่อให้เกิดอาการข้างเคียง (ผลข้างเคียง) เหมือนกับยาหยอดตาชนิดอื่นได้เช่นกันอาทิ รู้สึกแสบคันหลังการหยอดยา ตาพร่า และมีน้ำตาไหลออกมามาก ผู้ป่วยบางคนอาจมีอาการปวดศีรษะ วิงเวียน หรือกระสับกระส่ายร่วมด้วย ปกติอาการข้างเคียงเหล่านี้จะเริ่มดีขึ้นเองหลังใช้ยาไปสักพักหนึ่ง แต่ถ้ามีอาการมากขึ้นหรือเป็นกังวลควรต้องกลับมาพบแพทย์/มาโรงพยาบาลเพื่อให้แพทย์ได้ตรวจพิจารณาการรักษาอีกครั้ง

สำหรับประเทศไทยสามารถพบเห็นผลิตภัณฑ์ยาหยอดตาแนฟาโซลีนที่มียาชนิดอื่นผสมอยู่ ในสูตรตำรับด้วย และเพื่อความปลอดภัยต่อตาและต่อร่างกายของผู้บริโภค การใช้ยาแนฟาโซลีน จึงควรต้องอยู่ภายใต้การดูแลของจักษุแพทย์เท่านั้น

แนฟาโซลีนมีสรรพคุณ (คุณสมบัติ) อย่างไร?

แนฟาโซลีน

ยาหยอดตาแนฟาโซลีนมีสรรพคุณทำให้หลอดเลือดในตาหดตัว จึงช่วยลดอาการตาบวม และอาการตาแดงที่มีระดับไม่รุนแรงมากนัก

แนฟาโซลีนมีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

ตัวยาแนฟาโซลีนมีกลไกการออกฤทธิ์ต่อตัวรับ (Receptor) ที่ผนังหลอดเลือดในเยื่อตาที่มีชื่อว่า Alpha-adrenergic receptor ส่งผลให้หลอดเลือดดังกล่าวหดตัว ส่งผลให้ลดอาการบวมและลดอาการตาแดงของเยื่อตา จากกลไกเหล่านี้จึงทำให้เกิดฤทธิ์ของการรักษาตามสรรพคุณ

แนฟาโซลีนมีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ยาแนฟาโซลีนมีรูปแบบการจัดจำหน่ายเช่น

ก. ยาหยอดตาขนาดความเข้มข้น 0.1%

ข. ยาหยอดตาที่ผสมร่วมกับยาอื่นเช่น

แนฟาโซลีนมีขนาดการบริหารยาอย่างไร?

ยาแนฟาโซลีนมีขนาดการบริหารยา/ใช้ยาเช่น

*****หมายเหตุ: ขนาดยาและระยะเวลาในการใช้ยาที่ระบุในบทความนี้เป็นเพียงตัวอย่างหนึ่งเท่านั้น ไม่สามารถใช้ทดแทนคำสั่งใช้ยาของแพทย์ได้ การใช้ยาที่เหมาะสมควรต้องปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดรวมยาแนฟาโซลีน ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรดังนี้

หากลืมหยอดตาควรทำอย่างไร?

หากลืมหยอดตา/หยอดยาแนฟาโซลีนสามารถใช้ยานี้หยอดตาเมื่อนึกขึ้นได้ กรณีที่เวลาของการหยอดตาใกล้เคียงกับการใช้ยาในครั้งถัดไป ให้ใช้ยาแนฟาโซลีนหยอดตาตามปกติ โดยไม่ต้องเพิ่มขนาดที่ใช้หยอดตาเป็น 2 เท่า

อย่างไรก็ตามเพื่อประสิทธิภาพในการรักษาควรหยอดยาแนฟาโซลีนตามคำสั่งแพทย์และตรงเวลา

แนฟาโซลีนมีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

อาจกล่าวในภาพรวมว่ายาหยอดตาแนฟาโซลีนสามารถกระตุ้นให้เกิดผลไม่พึงประสงค์ (ผลข้างเคียง/อาการข้างเคียง) ดังนี้เช่น เกิดอาการตาพร่า รูม่านตาขยาย บางครั้งอาจทำให้รู้สึกวิงเวียน ปวดศีรษะ เหงื่อออกมาก คลื่นไส้ กระสับกระส่าย และรู้สึกอ่อนเพลีย

สำหรับอาการของผู้ป่วยที่ใช้ยาแนฟาโซลีนเกินขนาดเช่น อุณหภูมิของร่างกายลดต่ำลง/ตัวเย็นผิดปกติ ง่วงนอน ชีพจรเต้นช้า และไม่มีแรง หากพบอาการดังกล่าวควรรีบพาผู้ป่วยมาพบแพทย์/มาโรงพยาบาลโดยเร็วทันที/ฉุกเฉิน

มีข้อควรระวังการใช้แนฟาโซลีนอย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ยาแนฟาโซลีนเช่น

****** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา” ที่รวมถึงยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมยาแนฟาโซลีนด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิดและสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้งควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอด้วยเช่นกัน

แนฟาโซลีนมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยาแนฟาโซลีนมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นเช่น

ควรเก็บรักษาแนฟาโซลีนอย่างไร?

ควรเก็บยาแนฟาโซลีนในช่วงอุณหภูมิ 20 - 25 องศาเซลเซียส (Celsius) ห้ามเก็บยาในช่องแช่แข็งของตู้เย็น เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง เก็บยาในภาชนะที่ปิดมิดชิด พ้นแสงแดด ความร้อนและความชื้น และไม่เก็บยาในห้องน้ำหรือในรถยนต์

แนฟาโซลีนมีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยาแนฟาโซลีนที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้าอื่นและบริษัทผู้ผลิตเช่น

ชื่อการค้าบริษัทผู้ผลิต
Levoptin Simplex (เวโวบทิน ซิมเพล็ก) Archifar
Naphcon-A (แนฟคอน-เอ)Alcon
Oculosan (โอคิวโลแซน) Excelvision AG

อนึ่ง ยาชื่อการค้าอื่นของยาแนฟาโซลีนในประเทศตะวันตก เช่น AK-Con, Albalon, Allersol, Clear Eyes, Clear Eyes + Redness Relief, Naphcon, Redness Relief Eye Drops

บรรณานุกรม

  1. http://www.drugs.com/mtm/naphazoline-ophthalmic.html [2016,March19]
  2. https://en.wikipedia.org/wiki/Naphazoline [2016,March19]
  3. http://www.mims.com/Thailand/drug/search?q=naphazoline [2016,March19]
  4. http://www.drugs.com/drug-interactions/naphazoline-ophthalmic-index.html?filter=2&generic_only= [2016,March19]


สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 3 คน v007 Ikg3133 Tom1996
Frame Bottom