13. ตลาดคลินิกทันตกรรม – ตอนที่ 16

  • โดย ดร. วิทยา มานะวาณิชเจริญ
  • 4 ตุลาคม 2566
  • Tweet

ความคิดรวบยอด มีขั้นตอนดังนี้

    • การจัดระเบียบข้อมูล ผู้วิจัยจะขัดเกลาคำตอบที่ได้มาจากการสัมภาษณ์ (Interview) และแยกประเด็น (Issue) ที่สำคัญออกมาเพื่อให้ง่ายต่อการวิเคราะห์ข้อมูล
    • การแสดงข้อมูล ผู้วิจัยจะเชื่อมโยง (Link) ข้อมูลที่ได้จากการสัมภาษณ์เพื่อหาความสอดคล้อง (Consistent) ระหว่างคำตอบของผู้ให้สัมภาษณ์เอง และระหว่างคำตอบของผู้ให้สัมภาษณ์แต่ละคน เพื่อนำไปสู่การสร้างข้อสรุป
    • การหาข้อสรุป ผู้วิจัยจะสรุปผลจากข้อมูลที่มีความเกี่ยวข้องกัน (Relevant) และหาข้อสรุปเหตุผลที่ผู้ให้สัมภาษณ์แสดงความเห็นเหมือนกัน (Similarity) เป็นส่วนมาก ซึ่งจะเริ่มทำการวิเคราะห์พร้อมกันกับการเก็บรวบรวม และรวบรวมข้อมูลที่ไม่ครบถ้วน (Incomplete) เพิ่มเติม จนข้อมูลมีความสมบูรณ์ พอที่จะตอบคำถามการวิจัยได้ และในครั้งนี้ ได้ใช้ โปรแกรมเฉพาะที่ช่วยวิเคราะห์ข้อมูลเชิงคุณภาพ (Qualitative) มาช่วยในการวิเคราะห์ ผ่านการลงรหัสข้อมูล (Code) เพื่อจัดหมวดหมู่ให้ข้อมูลเป็นระเบียบ และหาความสอดคล้องระหว่างคำตอบของผู้ให้สัมภาษณ์ เพื่อนำไปสู่การสรุปผล

ผลการวิจัย แยกเป็น 7 หัวข้อ ตามวิธีการสัมภาษณ์ (Interview) ดังนี้

  1. ผลการสัมภาษณ์ผู้ใช้บริการชาวไทยที่เคยใช้บริการคลินิกทันตกรรม (Dental clinic) ตั้งแต่ 2 แห่งขึ้นไป ซึ่งเน้นการใช้บริการทันตกรรมเพื่อการรักษาเป็นหลัก และใช้บริการในระยะเวลาไม่เกิน 6 เดือนที่ผ่านมา
    • สาเหตุที่ทำให้ผู้ใช้บริการกลุ่มส่วนมากรู้จักคลินิกทันตกรรมนี้ คือคนในครอบครัวเป็นคนเลือกคลินิกให้และคนรู้จักแนะนำมา รองลงมาคือตัดสินใจเข้ามาใช้บริการด้วยตนเอง เนื่องจากเดินผ่านแล้วเห็นว่ามีคลินิกตั้งอยู่ ส่วนปัจจัยสำคัญที่มีผลต่อการตัดสินใจเลือกใช้บริการคลินิก คือความสะดวกในการเดินทาง, ราคาที่เหมาะสม, และความสามารถ (Competency) ของแพทย์ นอกจากนี้ผู้ใช้บริการส่วนมากยังเห็นว่าสาเหตุสำคัญที่ทำให้ตัดสินใจเปลี่ยนคลินิกคือ ความสามารถของทันตแพทย์และราคา, รองลงมาคืออัธยาศัยของทันตแพทย์, และกา เดินทางที่สะดวกขึ้น รวมถึงผู้ใช้บริการยังมีความเห็นว่าปัจจัยที่สำคัญที่สุดที่ทำให้คลินิกแต่ละคลินิกมีความแตกต่างกัน (Difference) คือ ความสามารถของทันตแพทย์ เนื่องจากฝีมือและประสบการณ์ของทันตแพทย์แต่ละคลินิก
    • กลยุทธ์ส่วนผสมทางการตลาด (Marketing mix) ที่ส่งผลต่อการเลือกใช้บริการคลินิกทันตกรรม
      • ด้านผลิตภัณฑ์ (Product) ผู้ใช้บริการกลุ่มนี้ส่วนมากมีความเห็นว่า การบริการด้านทันตกรรมของคลินิกมี มาตรฐาน (Standard) และครบวงจร (One-stop service)เหมือนคลินิกทั่วไป กล่าวคือมีบริการพื้นฐานทุกอย่างที่คลินิกทันตกรรมควร จะมี เช่น ถอนฟัน (Extraction), อุดฟัน (Filling), ผ่าฟันคุด (Removal), ขูดหินปูน (Scraping), และรักษาราก (Root canal) ฟัน สิ่งที่แตกต่างจากคลินิกอื่นที่ทำให้เกิดความพึงพอใจคือ ความสามารถของทันตแพทย์และทักษะ (Skill) การรักษาที่จะรักษาให้อาการหายขาด นอกจากนี้ผู้ใช้บริการบางส่วนยังให้ความสำคัญกับการรักษาที่เจ็บปวด (Pain) น้อยที่สุดกล่าวคือ ทันตแพทย์ จะต้องมือเบา และรักษาได้ทุกอาการ ตัวอย่างเช่น การรักษารากฟันของบางคลินิก ทันตแพทย์บอกว่า ไม่สามารถรักษาได้ แนะนำให้ถอนอย่างเดียว แต่คนไข้ต้องการเก็บฟันไว้ ในขณะที่มาอีกคลินิกหนึ่ง ทันตแพทย์สามารถรักษาได้ ทำให้คนไข้ก็จะเกิดความพึงพอใจ (Satisfaction)

แหล่งข้อมูล - 

  1. http://ethesisarchive.library.tu.ac.th/thesis/2014/TU_2014_5602115155_1243_332.pdf [2023, October 3].
  2. https://en.wikipedia.org/wiki/Services_marketing [2023, October 3].