Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

ไต  เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

หัวใจเต้นผิดจังหวะ  เป็นตะคริว 

บทนำ

โพแทสเซียม (Potassium) จัดเป็นเกลือแร่ที่มีความจำเป็นต่อร่างกายโดยเฉพาะในเรื่องการเต้นของหัวใจ มนุษย์ได้รับเกลือแร่โพแทสเซียมจากอาหารที่รับประทานอยู่เป็นประจำวันโดยเฉพาะอาหารประเภทผักและผลไม้

สำหรับบทบาทของเกลือแร่โพแทสเซียมในรูปแบบของยาโพแทสเซียม คลอไรด์ (Potassium chloride) ในแง่มุมของยารักษาโรค มักจะถูกใช้เป็นการชดเชยเกลือแร่โพแทสเซียมให้กับร่างกาย หรือให้กับผู้ป่วยที่เกิดภาวะเกลือแร่โพแทสเซียมในร่างกายต่ำ (Hypokalemia) ด้วยเหตุจากโรคต่างๆเช่น ท้องเสียหรือจากการอาเจียน เป็นต้น

ยาโพแทสเซียม คลอไรด์สามารถดูดซึมได้ดีจากระบบทางเดินอาหาร จากนั้นจะถูกส่งผ่านเข้าไปในเซลล์ของร่างกาย และถูกขับออกมากับปัสสาวะเสียเป็นส่วนมาก บางส่วนจะถูกขับออกไปกับเหงื่อและอุจจาระ

คณะกรรมการอาหารและยาของไทยได้บรรจุยาโพแทสเซียม คลอไรด์ลงในบัญชียาหลักแห่งชาติ โดยถูกระบุเป็นทั้งยาทั่วไปและยาอันตราย สำหรับรูปแบบของผลิตภัณฑ์ที่มีจำหน่ายในท้องตลาดยาได้แก่ ยาเม็ด ยาน้ำ และยาฉีด

ตาสถานพยาบาลต่างๆจะจัดให้โพแทสเซียม คลอไรด์เป็นยาที่มีความเสี่ยงสูงหากมีการใช้ยาเกินขนาด จะส่งผลเสียต่อร่างกายเช่น มีความรู้สึกสัมผัสเพี้ยนไป (Paresthesia) เกิดสภาวะปิดกั้นการทำงานของหัวใจส่งผลมีอาการหัวใจเต้นผิดจังหวะและปลอกประสาทเสื่อม การใช้ยานี้จึงควรต้องเคร่งครัดและปฏิบัติตัวตามคำสั่งของแพทย์ผู้รักษาเท่านั้น

โพแทสเซียม คลอไรด์มีสรรพคุณ (คุณสมบัติ) อย่างไร?

โพแทสเซียมคลอไรด์

ยาโพแทสเซียม คลอไรด์มีสรรพคุณดังนี้

โพแทสเซียม คลอไรด์มีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

กลไกการออกฤทธิ์ของยาโพแทสเซียม คลอไรด์คือ ตัวยาเป็นหมู่เกลือแร่ที่มีประจุไฟฟ้า พบในของเหลวที่อยู่ในเซลล์ของร่างกายมนุษย์ และมีหน้าที่ดังนี้

  1. นำกระแสประสาทในหัวใจ สมอง กล้ามเนื้อลาย กล้ามเนื้อเรียบ ส่งผลให้กล้ามเนื้อหัวใจและกล้ามเนื้อต่างๆมีการหดตัว
  2. ช่วยให้ไตทำงานได้ตามปกติ
  3. เป็นเกลือแร่ที่ทำให้เกิดความสมดุลของภาวะความเป็นกรด - ด่างของร่างกาย
  4. เป็นปัจจัยในกระบวนการเผาผลาญคาร์โบไฮเดรต
  5. เป็นตัวกำหนดควบคุมการหลั่งกรดในกระเพาะอาหาร

จากหน้าที่ของเกลือแร่โพแทสเซียมที่กล่าวมาทั้งหมด เมื่อร่างกายได้รับปริมาณเกลือแร่โพแทสเซียมที่พอดีและเหมาะสม จะทำให้กลไกระบบการทำงานของอวัยวะและของกระบวนการเผาผลาญสารอาหารในร่างกายกลับเข้าสู่ภาวะปกติ

โพแทสเซียม คลอไรด์มีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ยาโพแทสเซียม คลอไรด์มีรูปแบบการจัดจำหน่ายดังนี้

  • ยาเม็ดชนิดรับประทาน ขนาด 500 และ 750 มิลลิกรัม/เม็ด
  • ยาน้ำชนิดรับประทาน ขนาด 500 มิลลิกรัม/5 มิลลิลิตร
  • ยาฉีด ขนาด 1.5 กรัม/10 มิลลิลิตร
  • ยาฉีด ขนาด 3.5 กรัม/20 มิลลิลิตร

โพแทสเซียม คลอไรด์มีขนาดรับประทานอย่างไร?

ยาโพแทสเซียม คลอไรด์มีขนาดรับประทานสำหรับป้องกันและรักษาภาวะเกลือแร่โพแทสเซียมในกระแสเลือดต่ำดังนี้

  • ผู้ใหญ่: รับประทาน 1,000 - 1,500 มิลลิกรัม แบ่งรับประทานวันละ 3 ครั้ง และควรรับประทานยาโพแทสเซียม คลอไรด์พร้อมอาหารเพื่อลดการระคายเคืองต่อระบบทางเดินอาหาร

***** หมายเหตุ:

  • ขนาดรับประทานยานี้ในเด็ก ขึ้นกับอายุ น้ำหนักตัวของเด็ก และความรุนแรงของอาการ ขนาดยาจึงอยู่ในดุลพินิจของแพทย์
  • การรับประทานยานี้ในเชิงป้องกันหรือรักษานั้น จะต้องเป็นไปตามคำวินิจฉัยของแพทย์ ผู้ป่วยควรใช้ยาตามที่แพทย์แนะนำอย่างเคร่งครัด ห้ามผู้ป่วยปรับขนาดรับประทานยาด้วยตนเอง

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดที่รวมถึงยาโพแทสเซียมคลอไรด์ ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาล และเภสัชกรดังนี้

หากลืมรับประทานยาควรทำอย่างไร?

หากลืมรับประทานยาโพแทสเซียม คลอไรด์สามารถรับประทานเมื่อนึกขึ้นได้ ถ้าเวลาใกล้เคียงกับการรับประทานยาในมื้อถัดไป ไม่จำเป็นต้องเพิ่มปริมาณยาเป็น 2 เท่า

โพแทสเซียม คลอไรด์มีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

ยาโพแทสเซียม คลอไรด์สามารถก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์ (ผลข้างเคียง/อาการข้างเคียง) ดังนี้เช่น มีภาวะระคายเคืองในช่องทางเดินอาหาร และอาจพบภาวะเกลือแร่โพแทสเซียมในกระแสเลือดสูงเกินซึ่งมีอาการ เช่น คลื่นไส้ อาเจียน ท้องเสีย เป็นตะคริวที่หน้าท้อง กล้าม เนื้ออ่อนแรง ปัสสาวะบ่อย อุจจาระมีสีคล้ำ

มีข้อควรระวังการใช้โพแทสเซียม คลอไรด์อย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ยาโพแทสเซียม คลอไรด์ดังนี้เช่น

***** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา” ที่รวมถึงยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมโพแทสเซียม คลอไรด์ด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิด และสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกชนิดควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอด้วยเช่นกัน

โพแทสเซียม คลอไรด์มีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยาโพแทสเซียม คลอไรด์มีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่น ดังนี้

ควรเก็บรักษาโพแทสเซียม คลอไรด์อย่างไร?

ควรเก็บรักษายาโพแทสเซียม คลอไรด์ดังนี้

  • ยาฉีด เก็บภายใต้อุณหภูมิ 15 - 30 องศาเซลเซียส (Celsius)
  • ยาเม็ดและยาน้ำชนิดรับประทาน เก็บภายใต้อุณหภูมิ 30 องศาเซลเซียส

อนึ่ง ห้ามเก็บยาในช่องแช่แข็งของตู้เย็น ควรเก็บยาให้พ้นแสงแดด ความชื้น และอยู่ในภาชนะปิดมิดชิด เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง และไม่ควรเก็บยาในห้องน้ำ

โพแตสเซียม คลอไรด์มีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยาโพแทสเซียม คลอไรด์ที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้าอื่นและบริษัทผู้ผลิตเช่น

ชื่อการค้า บริษัทผู้ผลิต
Addi-K (แอดดิ-เค)LEO Pharma
Enpott (เอ็นพ็อท)Ranbaxy
Kaylyte (เคไลท์)Thaipharmed
KCl For Injection Pharma Innova (โปแตสเซียม คลอไรด์ ฟอร์ อินเจ็คชั่น ฟาร์มา อินโนวา)Pharma Innova
Potassium Chloride Atlantic (โปแตสเซียม คลอไรด์ แอทแลนติก)Atlantic Lab
Potassium Chloride Ranbaxy Unichem (โปแตสเซียม คลอไรด์ แรนแบ็กซี่ ยูนิเคม)Ranbaxy
Potassride (โปแตสไรด์)General Drugs House

บรรณานุกรม

1. http://en.wikipedia.org/wiki/Potassium_chloride#Synthesis_and_production [2014,Dec13]
2. http://www.drugs.com/potassium.html [2014,Dec13]
3. http://www.mims.com/USA/drug/info/potassium%20chloride/potassium%20chloride?type=full [2014,Dec13]
4. http://www.mims.com/Thailand/drug/info/Potassium%20Chloride%20Atlantic/?type=brief [2014,Dec13]
5. http://www.mims.com/Thailand/drug/info/Potassium%20Chloride%20Ranbaxy%20Unichem/?type=brief [2014,Dec13]
6. http://www.mims.com/Thailand/drug/info/Addi-K/?type=brief [2014,Dec13]
7. http://sitemaker.umich.edu/tutorial/files/handout_milliequiv.pdf [2014,Dec13]
8. http://www.drugs.com/drug-interactions/potassium-chloride-index.html?filter=3&generic_only= [2014,Dec13]
9. http://drugs.webmd.boots.com/drugs/drug-374-Potassium-Chloride.aspx [2014,Dec13]
10. http://www.drugs.com/potassium_chloride.html [2014,Dec13]
11. http://www.livestrong.com/article/126973-foods-potassium-chloride/ [2014,Dec13]



สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 7 คน sirikul bumbumbimbim Boom112233 Mimii2539 Ggtom Tony086549 thep365
Frame Bottom