Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

บทนำ

ยาฟีนิลบิวตาโซน (Phenylbutazone) เป็นยาที่อยู่ในกลุ่มเอ็นเสด (NSAIDs) ทางคลินิกใช้เป็นยาต้านการอักเสบ/ยาแก้อักเสบ และอาการปวดจากโรคข้อรูมาตอยด์ โรคข้อสันหลังอักเสบแบบติดยึด โรคเกาต์ และข้อกระดูกอักเสบ

ยาฟีนิลบิวตาโซนยังถูกใช้รักษาอาการปวดตั้งแต่ระดับต่ำไปจนกระทั่งการปวดระดับกลางอีกด้วยเช่น ปวดจากบาดแผล ปวดประจำเดือน รวมถึงอาการปวดกล้ามเนื้อ เป็นต้น

การใช้ยาฟีนิลบิวตาโซนกับมนุษย์มักจะก่อให้เกิดอาการข้างเคียง (ผลข้างเคียง) ที่รุนแรงได้ประการหนึ่งคือ เกิดภาวะเป็นพิษต่อไขกระดูก ส่งผลให้การสร้างเม็ดเลือดขาวของร่างกายทำได้ต่ำ ลง และยังเกิดภาวะโลหิตจางร่วมได้ด้วย จากเหตุผลดังกล่าวส่งผลให้บางประเทศยกเลิกการใช้ยาชนิดนี้ในคนและนำไปใช้รักษาอาการป่วยในสัตว์เท่านั้น

สำหรับรูปแบบการจัดจำหน่ายที่พบเห็นมากของยานี้จะเป็นยาชนิดรับประทาน ด้วยสามารถดูดซึมได้ดีจากระบบทางเดินอาหาร ระยะเวลาที่เริ่มออกฤทธิ์หลังจากการรับประทานยาอยู่ที่ประมาณ 30 - 60 นาที ตัวยาที่เข้าสู่กระแสเลือดจะเข้าจับกับพลาสมาโปรตีนถึงประมาณ 98% ยาฟีนิลบิวตาโซนสามารถซึมผ่านเข้าในเนื้อเยื่อต่างๆของร่างกายได้ค่อนข้างดี ตับจะคอยเปลี่ยนโครงสร้างของยานี้ให้เป็นสารที่เป็นตัวออกฤทธิ์ (Active compounds) คือ Oxyphenbutazone และ Hydroxyphen butazone และร่างกายต้องใช้เวลาประมาณ 50 - 100 ชั่วโมงเพื่อกำจัดปริมาณยานี้ 50% ออกจากกระแสเลือดโดยผ่านทิ้งไปกับปัสสาวะ เพื่อประโยชน์และความปลอดภัยของผู้บริโภคการใช้ยานี้ควรต้องเป็นไปตามคำสั่งแพทย์เท่านั้นและก่อนการใช้ยานี้แพทย์มักสอบถามประวัติทางการแพทย์ของผู้ป่วยอาทิเช่น

ทั้งนี้

รายละเอียดต่างๆดังกล่าวข้างต้นจะเป็นประโยชน์และใช้เป็นฐานข้อมูลในการรักษาและสั่งจ่ายยาของแพทย์

ฟีนิลบิวตาโซนมีสรรพคุณ (คุณสมบัติ) อย่างไร?

ฟีนิลบิวตาโซน

ยาฟีนิลบิวตาโซนมีสรรพคุณ/ข้อบ่งใช้คือ รักษาอาการปวดอักเสบจากโรคข้อรูมาตอยด์ ข้ออักเสบ โรคเกาต์ และข้อสันหลังอักเสบแบบติดยึด รวมถึงอาการปวดบาดแผล และปวดประจำเดือน

ฟีนิลบิวตาโซนมีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

กลไกการออกฤทธิ์ของยาฟีนิลบิวตาโซนคือ ตัวยาจะเข้าจับกับเอนไซม์ที่เกี่ยวข้องกับการสร้างสารโพรสตาแกลนดิน (Prostaglandin, สารที่เกี่ยวข้องกับการอักเสบของเนื้อเยื่อต่างๆรวมไปถึงการเกิดอาการปวด) ชื่อ Prostaglandin H synthase และ Prostacyclin synthase และทำให้เอนไซม์ทั้ง 2 ตัวไม่สามารถทำงานได้ส่งผลให้การสังเคราะห์ Prostaglandin ลดน้อยลง จึงทำให้การอักเสบตาเนื้อเยื่อต่างๆลดลงเช่นเดียวกัน

ฟีนิลบิวตาโซนมีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ยาฟีนิลบิวตาโซนมีรูปแบบการจัดจำหน่ายเช่น

  • ยาเม็ดชนิดรับประทาน ขนาด 100 และ 200 มิลลิกรัม/เม็ด
  • ยาแคปซูลชนิดรับประทาน ขนาด 200 มิลลิกรัม/แคปซูล

ฟีนิลบิวตาโซนมีขนาดรับประทานอย่างไร?

ยาฟีนิลบิวตาโซนมีขนาดรับประทานเช่น

  • ผู้ใหญ่: รับประทานในช่วง 2 วันแรก 400 - 600 มิลลิกรัม/วันโดยแบ่งรับประทานวันละ 2 - 3ครั้ง จากนั้นแพทย์อาจปรับลดขนาดรับประทานลงมาเป็น 200 - 300 มิลลิกรัม/วัน และควรรับประ ทานยานี้หลังอาหารทันที
  • เด็ก: ทั่วไปไม่แนะนำการใช้ยานี้ในเด็ก

*****หมายเหตุ:

  • ขนาดยาและระยะเวลาในการใช้ยาที่ระบุในบทความนี้เป็นเพียงตัวอย่างหนึ่งเท่านั้น ไม่สามารถใช้ทดแทนคำสั่งใช้ยาของแพทย์ได้ การใช้ยาที่เหมาะสมควรต้องปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดที่รวมถึงยาฟีนิลบิวตาโซน ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรดังนี้

หากลืมรับประทานยาควรทำอย่างไร?

หากลืมรับประทานยาฟีนิลบิวตาโซนสามารถรับประทานเมื่อนึกขึ้นได้ ถ้าเวลาใกล้เคียงกับการรับประทานยาในมื้อถัดไป ไม่จำเป็นต้องเพิ่มปริมาณยาเป็น 2 เท่า

ฟีนิลบิวตาโซนมีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

ยาฟีนิลบิวตาโซนสามารถก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์ (ผลข้างเคียง/อาการข้างเคียง) ดังนี้ เช่น ท้องอืด แสบร้อนกลางอก ปวดท้อง มีภาวะเลือดออกในทางเดินอาหาร ผู้ป่วยบางรายอาจพบเลือดออกทางจมูก คลื่นไส้ อาเจียน อุจจาระมีสีดำ หรือมีเลือดปนออกมากับอุจจาระ/อุจจาระเป็นเลือด ผื่นคัน โลหิตจาง เกิดแผลในคอและในปาก ปวดศีรษะ มีไข้ เม็ดเลือดขาวต่ำ ท้องเสีย ปวดท้องแบบปวดบีบ ตาพร่า ปวดกระบอกตา/เบ้าตา

สำหรับผู้ที่แพ้ยานี้ มักพบอาการ หายใจลำบาก การกลืนอาหาร - ดื่มน้ำลำบาก ใบหน้า-ปาก- คอบวม หากพบอาการดังกล่าวต้องรีบนำตัวผู้ป่วยส่งโรงพยาบาลทันที/ฉุกเฉิน

มีข้อควรระวังการใช้ฟีนิลบิวตาโซนอย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ยาฟีนิลบิวตาโซนเช่น

***** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา” ที่รวมถึงยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมยาฟีนิลบิวตาโซนด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิดและสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้งควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอด้วยเช่นกัน

ฟีนิลบิวตาโซนมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยาฟีนิลบิวตาโซนมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นเช่น

ควรเก็บรักษาฟีนิลบิวตาโซนอย่างไร?

ควรเก็บยาฟีนิลบิวตาโซนภายใต้อุณหภูมิห้องที่เย็น ไม่เก็บยาในช่องแช่แข็งของตู้เย็น เก็บยาในภาชนะที่ปิดมิดชิด พ้นแสงแดด ความร้อนและความชื้น เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง และไม่เก็บยาในห้องน้ำหรือในรถยนต์

ฟีนิลบิวตาโซนมีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยาฟีนิลบิวตาโซนที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้าอื่นและบริษัทผู้ผลิตเช่น

ชื่อการค้า บริษัทผู้ผลิต
Butarzol (บิวทาร์ซอล) New York Chemical
Butazone (บิวตาโซน) SSP Laboratories
K.B. Tazone (เค.บี. ทาโซน) K.B. Pharma
Leophen (ลีโอเฟน) Charoen Bhaesaj Lab
Pantazone (แพนตาโซน) Picco Pharma
Phenazone (ฟีนาโซน) Chinta
Phenylbutazone A.N.H. (ฟีนิลบิวตาโซน เอ.เอ็น.เฮท) A N H Products
Phenylbutazone Acdhon (ฟีนิลบิวตาโซน แอคดอน) Acdhon
Phenylbutazone K.B. (ฟีนิลบิวตาโซน เค.บี.) K.B. Pharma
Phenylbutazone Patar (ฟีนิลบิวตาโซน พาตาร์) Patar Lab
Pyrazolone (ไพราโซโลน) Utopian
Rhumacap (รูมาแคป) Acdhon
Rhumatab (รูมาแทบ) Acdhon
Leophen (ลีโอเฟน) Charoen Bhaesaj Lab
Sugrarine (ซูกรารีน) Chew Brothers

บรรณานุกรม

  1. http://en.wikipedia.org/wiki/Phenylbutazone[2015,July4]
  2. http://www.medicinenet.com/phenylbutazone/article.htm[2015,July4]
  3. http://www.mims.com/THAILAND/Home/GatewaySubscription/?generic=phenylbutazone [2015,July4]
  4. http://www.drugs.com/uk/pdf/leaflet/455936.pdf[2015,July4]
  5. http://www.drugs.com/drug-interactions/phenylbutazone-index.html?filter=3&generic_only= [2015,July4]
  6. http://www.drugbank.ca/drugs/DB00812[2015,July4]
  7. http://www.webhealthcentre.com/drugix/Phenylbutazone_di0111.aspx [2015,July4]


สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 2 คน Ppvbb Nut.Nattapong
Frame Bottom