Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

ทั้งตัว  เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

โรคออโตอิมมูน   ไข้จับสั่น 

บทนำ

ยาไฮดรอกซีคลอโรควิน (Hydroxychloroquine) เป็นยาอีกหนึ่งตัวที่นำมาใช้ต้านไข้มาลาเรีย จัดจำหน่ายภายใต้ชื่อการค้าที่รู้จักกันดีว่า Plaquenil, Axema, Dolquine และ Quensyl สรรพคุณอีกประการหนึ่งของยานี้ถูกนำไปใช้รักษาอาการอักเสบจากโรคข้อรูมาตอยด์ (Rheumatoid arthritis) รวมถึงโรคลูปัส/เอสแอลอี (Lupus/SLE)

คุณสมบัติทางด้านเภสัชจลนศาสตร์ (Pharmacokinetic, การศึกษาความเป็นไปของยาเมื่อยาเข้าสู่ร่างกาย) ของไฮดรอกซีคลอโรควินจะคล้ายกับยาคลอโรควิน (Chloroquin) กล่าวคือมีการดูดซึมได้เร็วจากระบบทางเดินอาหาร และร่างกายต้องใช้เวลาประมาณ 1 - 2 เดือนในการกำจัดยา 50% ออกจากกระแสเลือดโดยผ่านไปทางปัสสาวะ

องค์การอนามัยโลกจัดให้ไฮดรอกซีคลอโรควินอยู่ในรายชื่อยาจำเป็นขั้นพื้นฐานของชุมชน คณะกรรมการอาหารและยาของไทยได้บรรจุยานี้ลงในบัญชียาหลักแห่งชาติ โดยระบุการใช้เพื่อรักษาโรคข้อรูมาตอยด์ และมีข้อกำกับของผลข้างเคียงที่ควรระวังคือ อาจก่อให้เกิดพิษต่อจอตา ระหว่างการใช้ยานี้ผู้ป่วยจึงควรตรวจจอตากับจักษุแพทย์ทุกๆ 6 เดือน ทั้งนี้แพทย์เท่านั้นที่สามารถสั่งจ่ายยาได้ถูกต้องเหมาะสมและปลอดภัยต่อผู้ป่วยแต่ละราย

ไฮดรอกซีคลอโรควินมีสรรพคุณ (คุณสมบัติ) อย่างไร?

ไฮดรอกซีคลอโรควิน

ยาไฮดรอกซีคลอโรควินมีสรรพคุณดังนี้

ไฮดรอกซีคลอโรควินมีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

ยาไฮดรอกซีคลอโรควินมีกลไกการออกฤทธิ์ดังนี้

ก. ในโรคข้อรูมาตอยด์และโรคลูปัส:ยานี้จะออกฤทธิ์กดภูมิคุ้มกันต้านทานโรคของร่าง กายในระดับต่ำๆ โดยจะคอยยับยั้งการเกิดของปัจจัยต่างๆที่ทำให้โรคกำเริบเช่น การมาชุมนุมกัน/การเพิ่มจำนวนของเม็ดเลือดขาวในบริเวณที่มีการอักเสบ รวมถึงลดการกระตุ้นการหลั่งเอนไซม์ที่เกี่ยวข้องกับการอักเสบอีกหลายตัวโดยเฉพาะ Collagenase และ Proteases ซึ่งเป็นสาเหตุให้เกิดอาการต่างๆโดยเฉพาะการทำลายกระดูกอ่อน

ข. ในโรคมาลาเรีย: ตัวยาจะเข้าไปจับกับสารพันธุกรรม (DNA) ของเชื้อมาลาเรีย อีกทั้งยังทำให้สภาพความเป็นกรด - ด่างของส่วนที่เรียกว่า Vacuoles ของเชื้อมาลาเรียมีค่าเพิ่มขึ้น ทำให้พัฒนาการของเชื้อมาลาเรียหยุดลงและไม่สามารถแพร่พันธุ์ได้อีกต่อไป

ไฮดรอกซีคลอโรควินมีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ยาไฮดรอกซีคลอโรควินมีรูปแบบการจัดจำหน่ายเป็นยาเม็ดชนิดรับประทาน ขนาด 200 มิลลิกรัม/เม็ด

ไฮดรอกซีคลอโรควินมีขนาดรับประทานอย่างไร?

ยาไฮดรอกซีคลอโรควินมีขนาดรับประทานในโรคต่างๆได้แตกต่างกัน โดยเฉพาะในโรคมาลาเรียที่เกิดได้จากเชื้อปรสิตที่มีหลายชนิด ซึ่งแพทย์ผู้รักษาเท่านั้นที่จะสั่งยาได้เหมาะสม

ดังนั้นในที่นี้จึงขอยกตัวอย่างแต่ขนาดยาที่ใช้ในโรคข้อรูมาตอยด์และโรคลูปัสดังนี้เช่น

  • ผู้ใหญ่: เริ่มต้นรับประทาน 400 มิลลิกรัม/วัน หรือแบ่งรับประทานเป็นวันละ 2 ครั้ง ขนาดยาที่ใช้คงระดับการรักษาอยู่ที่ 200 - 400 มิลลิกรัม/วัน ขนาดรับประทานสูงสุดไม่ควรเกิน 6.5 มิลลิกรัม/น้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม/วัน หรือไม่เกิน 400 มิลลิกรัม/วัน
  • เด็ก: รับประทาน 6.5 มิลลิกรัม/น้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม/วัน หรือไม่เกิน 400 มิลลิกรัม/วัน สำ หรับเด็กควรเลือกขนาดยาที่ต่ำสุดในการรักษาแต่ยังออกฤทธิ์ได้ดี
  • อนึ่ง ควรรับประทานยานี้พร้อมอาหาร

หมายเหตุ:

  • ขนาดยาและระยะเวลาในการใช้ยาที่ระบุในบทความนี้เป็นเพียงตัวอย่างหนึ่งเท่านั้น ไม่สามารถใช้ทดแทนคำสั่งใช้ยาของแพทย์ได้ การใช้ยาที่เหมาะสมควรต้องปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดที่รวมถึงยาไฮดรอกซีคลอโรควิน ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาล และเภสัชกรดังนี้

หากลืมรับประทานยาควรทำอย่างไร?

หากลืมรับประทานยาไฮดรอกซีคลอโรควินสามารถรับประทานเมื่อนึกขึ้นได้ ถ้าเวลาใกล้เคียงกับการรับประทานยาในมื้อถัดไป ไม่จำเป็นต้องเพิ่มปริมาณยาเป็น 2 เท่า

ไฮดรอกซีคลอโรควินมีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

ยาไฮดรอกซีคลอโรควินอาจก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์ (ผลข้างเคียง/อาการข้างเคียง) ดังนี้ เช่น เป็นพิษต่อจอตา ผมร่วง แพ้แสงแดด (ผิวหนังอักเสบเมื่อถูกแสงแดดโดยตรง) หูดับ การใช้ยาเป็นเวลานานอาจเกิดภาวะกล้ามเนื้ออ่อนแรง อาจมีอาการสับสนหรืออารมณ์แปรปรวน เกิดลมชัก ตับอักเสบ เกิดภาวะผิดปกติทางเม็ดเลือดที่ตรวจพบจากการตรวจเลือดซีบีซี/CBC (เช่น เม็ดเลือดขาวต่ำกว่าปกติ/Leucopenia และ เม็ดเลือดแดงน้อยกว่าปกติ/Aplastic anemia) รู้สึกปั่นป่วนในกระ เพาะและลำไส้ วิงเวียน ตรวจเลือดพบมีภาวะโพแทสเซียมต่ำ ปวดศีรษะ ผมหงอกหรือมีสีขาวเพิ่ม ขึ้น ผื่นคัน ลมพิษ เกิดภาวะกล้ามเนื้อหัวใจอักเสบ/เสื่อม

อนึ่ง การรับประทานยานี้เกินขนาดอาจพบอาการปวดศีรษะมาก ตาพร่า ชัก อาจมีเกิดภาวะหัวใจล้มเหลวจนถึงหัวใจหยุดเต้นและหยุดการหายใจ หากพบอาการดังกล่าวต้องรีบนำตัวผู้ป่วยส่งแพทย์/ส่งโรงพยาบาลทันทีเพื่อรักษาตามอาการ อาจล้างท้องและใช้ยาถ่านกำมันในการกำจัดพิษ ไฮดรอกซีคลอโรควิน

มีข้อควรระวังการใช้ไฮดรอกซีคลอโรควินอย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ไฮดรอกซีคลอโรควินดังนี้เช่น

***** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา” ที่รวมถึงยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมยาไฮดรอกซีคลอโรควินด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิด และสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้งควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอด้วยเช่นกัน

ไฮดรอกซีคลอโรควินมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยาไฮดรอกซีคลอโรควินมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นดังนี้เช่น

ควรเก็บรักษาไฮดรอกซีคลอโรควินอย่างไร?

ควรเก็บยาไฮดรอกซีคลอโรควินภายใต้อุณหภูมิ 30 องศาเซลเซียส (Celsius) ห้ามเก็บยาในช่องแช่แข็งของตู้เย็น เก็บยาในภาชนะที่ปิดมิดชิด พ้นแสงแดด ความร้อนและความชื้น เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง และไม่ควรเก็บยาในห้องน้ำ

ไฮดรอกซีคลอโรควินมีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยาไฮดรอกซีคลอโรควินที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้าอื่นและบริษัทผู้ผลิตเช่น

ชื่อการค้า บริษัทผู้ผลิต
HCQS (เฮชซีคิวเอส) IPCA
Hydroquin (ไฮโดรควิน) Sun Pharma
Plaquenil (พลาควินิล) sanofi-aventis

บรรณานุกรม

1 http://en.wikipedia.org/wiki/Hydroxychloroquine [2015,Jan17]
2 http://drug.fda.moph.go.th:81/nlem.in.th/node/8899 [2015,Jan17]
3 http://www.mims.com/USA/drug/info/hydroxychloroquine/?type=full&mtype=generic#Dosage [2015,Jan17]
4 http://www.mims.com/Thailand/drug/search/?q=hydroxychloroquine [2015,Jan17]



สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 2 คน OOOkdOOO Kunniya
Frame Bottom