Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

ตับอ่อน  เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

น้ำตาลในเลือดต่ำ 

บทนำ

ไดอะซอกไซด์ (Diazoxide) เป็นยาที่อยู่ในกลุ่ม Potassium channel activator คือกลุ่มยาที่มีฤทธิ์ทำให้กล้ามเนื้อเรียบของอวัยวะต่างๆของร่างกายคลายตัวเช่น ผนังหลอดเลือด จากกลไกข้างต้นวงการแพทย์จึงนำยานี้ไปรักษาโรคความดันโลหิตสูง ผลข้างเคียงประการหนึ่งของยาไดอะซอกไซด์จะเป็นเรื่องรบกวนการหลั่งฮอร์โมนอินซูลินของร่างกาย ซึ่งจะส่งผลต่อเนื่องถึงระบบการเผาผลาญน้ำตาลของร่างกาย วงการแพทย์จึงได้นำมาเป็นประโยชน์ในการรักษาภาวะน้ำตาลในเลือดต่ำได้อีกประการหนึ่ง รูปแบบยาไดอะซอกไซด์ที่เป็นยาแผนปัจจุบันจะมีทั้งประเภทยาฉีดและยารับประทาน

เมื่อยไดอะซอกไซด์ถูกดูดซึมเข้าสู่ร่างกาย ตัวยาจะเข้าจับกับพลาสมาโปรตีนประมาณ 90% และตับจะคอยเปลี่ยนโครงสร้างทางเคมีของยาไดอะซอกไซด์อย่างต่อเนื่อง ซึ่งร่างกายต้องใช้เวลาประมาณ 21 - 45 ชั่วโมงเพื่อกำจัดยา 50% ออกจากกระแสเลือดโดยผ่านทิ้งไปกับปัสสาวะ

คณะกรรมการอาหารและยาของไทยได้บรรจุยาไดอะซอกไซด์ลงในบัญชียาหลักแห่งชาติ และระบุวัตถุประสงค์เพื่อใช้รักษาอาการน้ำตาลในเลือดต่ำ จะเห็นได้ว่ายาชนิดนี้ใช้รักษาผู้ป่วยได้มากกว่า 1 อาการโรค ดังนั้นแพทย์เท่านั้นที่สามารถระบุการใช้ยาเพื่อการรักษาได้อย่างถูกต้องเหมาะสมและปลอดภัยกับผู้ป่วย

ไดอะซอกไซด์มีสรรพคุณ (คุณสมบัติ) อย่างไร?

ไดอะซอกไซด์

ยาไดอะซอกไซด์มีสรรพคุณรักษาโรคดังนี้

ไดอะซอกไซด์มีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

ยาไดอะซอกไซด์มีกลไกการออกฤทธิ์ดังนี้

ก. สำหรับเพิ่มน้ำตาลในเลือดให้สูง: ตัวยาไดอะซอกไซด์จะยับยั้งการหลั่งฮอร์โมนอินซูลินจากตับอ่อน และเพิ่มการหลั่งน้ำตาลกลูโคสออกจากตับ จากกลไกนี้จึงทำให้ระดับน้ำตาลในเลือดของผู้ป่วยเพิ่มสูงขึ้น

ข. สำหรับลดความดันโลหิตสูง: ตัวยาไดอะซอกไซด์จะก่อให้เกิดกลไกทางเคมี ทำให้กล้ามเนื้อเรียบที่ผนังหลอดเลือดคลายตัว ส่งผลให้หลอดเลือดเกิดการขยายตัวติดตามมา ส่งผลทำให้ความดันโลหิตลดลงในที่สุด

ไดอะซอกไซด์มีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ยาไดอะซอกไซด์มีรูปแบบการจัดจำหน่ายดังนี้เช่น

  • ยาฉีด ขนาด 15 มิลลิกรัม/มิลลิลิตร
  • ยาแคปซูลชนิดรับประทาน ขนาด 50 มิลลิกรัม/แคปซูล
  • ยาน้ำแขวนตะกอนชนิดรับประทานสำหรับเด็กเล็ก ขนาด 50 มิลลิกรัม/มิลลิลิตร

ไดอะซอกไซด์มีขนาดรับประทานอย่างไร?

ยาไดอะซอกไซด์มีขนาดรับประทานแตกต่างกันในแต่ละโรค ซึ่งขึ้นกับดุลพินิจของแพทย์ผู้รักษาในการใช้ยาให้ตรงกับแต่ละอาการ/แต่ละโรค ในที่นี้ขอยกตัวอย่างเฉพาะขนาดรับประทานสำหรับรักษาภาวะน้ำตาลในเลือดต่ำดังนี้เช่น

  • ผู้ใหญ่: รับประทาน 3 - 5 มิลลิกรัม/น้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม/วันโดยแบ่งรับประทาน 2 - 3 ครั้ง ขนาดที่คงระดับการรักษาคือ 3 - 8 มิลลิกรัม/น้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม/วัน

    สำหรับผู้ป่วยกลุ่มโรคเนื้องอกชนิดหนึ่งของต่อมหมวกไตที่พบได้น้อยมากๆที่สร้างฮอร์โมนอินซูลินที่เรียกว่า Insulinomas อาจต้องรับประทานถึง 1 กรัม/วัน

  • เด็กทารกและเด็ก: รับประทาน 5 มิลลิกรัม/น้ำหนักตัว 1 กิโลกรัมวันละ 2 ครั้ง ขนาดที่คงการรักษาคือ 3 - 9 มิลลิกรัม/น้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม/วัน และแพทย์อาจปรับได้ถึง 20 มิลลิกรัม/น้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม/วัน

*****หมายเหตุ:

  • ยานี้สามารถรับประทานก่อนหรือหลังอาหารก็ได้
  • ขนาดยาและระยะเวลาในการใช้ยาที่ระบุในบทความนี้เป็นเพียงตัวอย่างหนึ่งเท่านั้น ไม่สามารถใช้ทดแทนคำสั่งใช้ยาของแพทย์ได้ การใช้ยาที่เหมาะสมควรต้องปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดที่รวมถึงยาไดอะซอกไซด์ ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรดังนี้

หากลืมรับประทานยาควรทำอย่างไร?

หากลืมรับประทานยาไดอะซอกไซด์สามารถรับประทานเมื่อนึกขึ้นได้ ถ้าเวลาใกล้เคียงกับการรับประทานยาในมื้อถัดไป ไม่จำเป็นต้องเพิ่มปริมาณยาเป็น 2 เท่า

ไดอะซอกไซด์มีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

ยาไดอะซอกไซด์อาจก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์ (ผลข้างเคียง) ได้ดังนี้เช่น เกิดภาวะความดันโลหิตต่ำ ระดับน้ำตาลในเลือดสูง ตัวบวม คลื่นไส้ เบื่ออาหาร รู้สึกไม่สบายในกระเพาะอาหาร-ลำไส้ มีระดับกรดยูริคในปัสสาวะ ปวดศีรษะ วิงเวียน หูอื้อ ตาพร่า บางกรณีอาจเกิดภาวะหัวใจขาดเลือด สมองขาดเลือด (สมองขาดออกซิเจน) หัวใจเต้นผิดจังหวะ ไตทำงานผิดปกติ

สำหรับผู้ที่ได้รับยานี้เกินขนาดสามารถพบอาการความดันโลหิตต่ำและน้ำตาลในเลือดสูง ที่ควรรีบนำผู้ป่วยส่งโรงพยาบาลทันทีหากพบว่ามีอาการดังกล่าว

มีข้อควรระวังการใช้ไดอะซอกไซด์อย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ไดอะซอกไซด์ดังนี้เช่น

***** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา” ที่รวมถึงยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมยาไดอะซอกไซด์ด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิดและสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้งควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอด้วยเช่นกัน

ไดอะซอกไซด์มีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยาไดอะซอกไซด์มีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นดังนี้เช่น

ควรเก็บรักษาไดอะซอกไซด์อย่างไร?

ควรเก็บยาไดอะซอกไซด์ภายในอุณหภูมิที่ต่ำกว่า 25 องศาเซลเซียส (Celsius) ห้ามเก็บยาในช่องแช่แข็งของตู้เย็น เก็บยาในภาชนะที่ปิดมิดชิด พ้นแสงแดด ความร้อนและความชื้น เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง และไม่เก็บยาในห้องน้ำหรือในรถยนต์

อะซีบูโทลอลมีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยาไดอะซอกไซด์ที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้าอื่นและบริษัทผู้ผลิตเช่น

ชื่อการค้า บริษัทผู้ผลิต
Hyperstat (ไฮเปอสแตท) Schering Corporation
PROGLYCEM (โพรกลายเซม) Teva Pharmaceuticals
PROGLYCEM SUSPENSION (โพรกลายเซม ซัสเพนชั่น) Teva Pharmaceuticals

บรรณานุกรม

1 http://en.wikipedia.org/wiki/Diazoxide [2015,March 21]
2 http://www.mims.com/USA/drug/info/diazoxide/?type=full&mtype=generic#Dosage [2015,March 21]
3 http://www.empr.com/proglycem/drug/3896/ [2015,March 21]
4 http://www.empr.com/proglycem-suspension/drug/3897/#cytoprotectiveandsupportivecareagents [2015,March 21]
5 http://www.emedicinehealth.com/drug-diazoxide_oral/article_em.htm#important [2015,March 21]
6 http://dailymed.nlm.nih.gov/dailymed/fda/fdaDrugXsl.cfm?setid=b16c7832-2fd9-49af-b923-1dc0d91fd6e2 [2015,March 21]
7 http://www.drugs.com/drug-interactions/diazoxide-index.html?filter=3&generic_only= [2015,March 21]
8 http://www.drugs.com/cdi/diazoxide-suspension.html [2015,March 21]
9 http://www.ndrugs.com/?s=hyperstat [2015,March 21]



สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 2 คน sirikul lufy088
Frame Bottom