Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

ทั้งตัว  อื่นๆ 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

โรคเรื้อรังที่ไม่ได้เกิดจากติดเชื้อ 

บทนำ

กลุ่มโรค/โรคไม่ติดต่อ หรือ บางท่านเรียกว่า โรควิถีชีวิต หรือ โรคที่คุณสร้างเอง/Life style disease (Non communicable diseases ย่อว่า โรคเอนซีดี หรือ กลุ่มโรคเอนซีดี: NCD) คือ กลุ่มโรคต่างๆที่ไม่ได้มีสาเหตุเกิดจากการติดเชื้อโรค กล่าวคือ เป็นโรคที่ไม่ติดต่อจากคนหนึ่งไปสู่อีกคนได้ด้วยการคลุกคลี สัมผัส ไอ จาม น้ำ อาหาร อุจจาระ ปัสสาวะ เพศสัมพันธ์ แต่อาจถ่ายทอดทางพันธุกรรมได้ มักเป็นโรคเรื้อรังตลอดชีวิต ที่เริ่มแรกมักไม่มีอาการ แต่จะค่อยๆปรากฏอาการขึ้นเรื่อยๆ และเป็นโรคที่ค่อยๆรุนแรงขึ้นเรื่อย

โรคเอนซีดี เป็นกลุ่มโรคที่พบในทุกเพศทุกวัย แต่พบได้สูงขึ้นเมื่ออายุมากขึ้น โดย เฉพาะในผู้สูงอายุ เช่น โรคเบาหวาน โรคความดันโลหิตสูง โรคไขมันในเลือดสูง

โรคเอนซีดีกำลังกลายเป็นปัญหาสาธารณสุขของทุกประเทศทั่วโลก แซงหน้าโรคติดเชื้อ (ยกเว้นประเทศในอาฟริกา) เนื่องจากโรคติดเชื้อพบได้น้อยลงจากการสาธารณสุขที่ดีขึ้น คนเข้าถึงแหล่งการรักษาและมียาต่างๆ เช่น ยาปฏิชีวนะ ยาต้านไวรัส ที่มีประสิทธิภาพในการกำจัดเชื้อโรค

การดูแลรักษาโรคเอนซีดีจะมีค่าใช้จ่ายที่สูง เพราะเป็นโรคเรื้อรังที่มักเป็นตลอดชีวิต มีอาการที่มักมีผลต่อการดำเนินชีวิต การงาน และคุณภาพชีวิต เป็นโรคที่ไม่มีโอกาสรักษาได้หายขาด แต่จะรักษาควบคุมโรคได้เป็นอย่างดีด้วยการปรับพฤติกรรมการใช้ชีวิตร่วมกับการใช้ยาควบคุม

องค์การอนามัยโลกรายงานว่า ประชากรทั่วโลกในแต่ละปีจะเสียชีวิตด้วยสาเหตุจากโรคเอนซีดีประมาณ 71%ของการเสียชีวิตทั้งหมด โดยประมาณมากกว่า 85% จะเป็นการเสียชีวิตในคนมีรายได้ต่ำถึงปานกลาง เพราะเป็นกลุ่มคนที่มักมีการดูแลสุขภาพได้ไม่ดีและมีปัญหาเศรษฐกิจ

ส่วนในประเทศไทย เมื่อปีพ.ศ. 2015 กรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุขได้แถลงใน’งานมหกรรมสุขภาพโรคไม่ติดต่อ NCD Forum 2015’ ว่าโรคนี้เป็นสาเหตุการตายอันดับหนึ่งของคนไทยจากโรคทั้งหลายรวมกัน และมีแนวโน้มผู้ป่วยด้วยโรคนี้สูงขึ้นต่อเนื่องทุกๆปี

โรคเอนซีดีประกอบด้วยโรคอะไรบ้าง?

โรคเอนซีดี

โรคที่จัดอยู่ในกลุ่มโรคเอนซีดีมีหลากหลายโรค ที่พบได้บ่อย คือ

โรคเอนซีดีมีสาเหตุ/ปัจจัยเสี่ยงจากอะไร?

สาเหตุ/ปัจจัยเสี่ยงสำคัญของโรคเอนซีดี สามารถแบ่งได้เป็น 3 กลุ่ม ได้แก่ ปัจจัยจากพฤติกรรมการใช้ชีวิต, ปัจจัยจากโรคที่เกิดจากการใช้พลังงานของร่างกาย (Metabolic dis ease) และปัจจัยอื่นๆ

ก. พฤติกรรมการใช้ชีวิต: ที่ส่งผลให้เกิดโรคเอนซีดีที่สำคัญคือ

ข. โรคที่เกี่ยวข้องกับการใช้พลังงานของร่างกาย (Metabolic disorders): เป็นกลุ่มโรคที่มักเกิดในวัยกลางคนขึ้นไป โดยร่างกายมีความผิดปกติในการสันดาปอาหารในกลุ่มให้พลังงาน (โปรตีน คาร์โบไฮเดรต และไขมัน) ส่งผลให้เกิดเป็นโรคต่างๆที่พบบ่อย คือ โรคเบาหวาน โรคไขมันในเลือดสูง และโรคความดันโลหิตสูง ทั้งนี้สาเหตุอาจเกิดจาก โรคของอวัยวะที่เกี่ยวข้องกับการสันดาปพลังงาน (เช่น ตับอ่อน ตับ หรือต่อมไร้ท่อต่างๆ), พฤติกรรมการใช้ชีวิตดังกล่าวในข้อ ก, มีความสัมพันธ์กับพันธุกรรม (เช่น โรคเบาหวาน โรคหลอดเลือดหัวใจ), และผู้สูงอายุ จากการเสื่อมของการทำงานของทุกอวัยวะที่เป็นไปตามธรรมชาติ

ค. ปัจจัยอื่นๆ: เช่น

  • พันธุกรรม: เช่น พบโรคเบาหวาน โรคหลอดเลือดหัวใจ หรือโรคมะเร็ง ได้สูงขึ้นในคนที่มีประวัติคนในครอบครัวป่วยด้วยโรคเหล่านี้
  • อายุ: เพราะผู้สูงอายุจะมีปัญหาจากการเสื่อมการทำงานของอวัยวะต่างๆตามธรรมชาติ รวมไปถึงปัญหาด้านอาหาร การออกกำลังกาย และเศรษฐกิจ
  • เศรษฐกิจ: เพราะปัญหาทางเศรษฐกิจจะส่งผลถึง การขาดอาหารที่มีคุณภาพ ขาดการดูแลสุขภาพ และมีอุปสรรคในการเข้าถึงกิจกรรมต่างๆที่ช่วยส่งเสริมสุขภาพ

โรคเอนซีดีมีอาการอย่างไร?

เนื่องจากโรคเอนซีดีเป็นโรคที่มักไม่มีอาการเมื่อเริ่มเป็นโรค แต่จะค่อยปรากฏอาการเมื่อเป็นมากขึ้น หรือเมื่อมีผลข้างเคียงจากตัวโรค

ซึ่งเมื่อมีอาการ จะมีอาการได้แตกต่างกันไปขึ้น กับแต่ละโรค แนะนำอ่านเพิ่มเติมในแต่ละโรคที่พบบ่อย (ดังกล่าวแล้วในหัวข้อ โรคเอนซีดีประกอบ ด้วยโรคอะไร) ได้ในเว็บ haamor.com เช่น โรคเบาหวาน โรคความดันโรคหิตสูง โรคไขมันในเลือดสูง โรคอ้วนและน้ำหนักตัวเกิน โรคมะเร็งชนิดต่างๆ ฯลฯ

อนึ่ง โรคเอนซีดีมักเกิดพร้อมๆกันได้หลายโรค (เป็นกลุ่มโรค) เพราะแต่ละโรคมีสาเหตุ/ปัจจัยเสี่ยงเช่นเดียวกัน ดังนั้น ผู้ป่วยจึงมีอาการได้หลากหลาย จึงมีผลกระทบต่อสุขภาพสูง เช่น

เมื่อไหร่ควรพบแพทย์?

ดังกล่าวแล้วว่า โรคเอนซีดีเมื่อเริ่มแรกมักไม่มีอาการ ดังนั้น

แพทย์วินิจฉัยโรคเอนซีดีได้อย่างไร?

แพทย์วินิจฉัยโรคเอนซีดีได้จาก

รักษาโรคเอนซีดีอย่างไร?

การรักษาโรคเอนซีดีจะประกอบด้วย

โรคเอนซีดีมีการพยากรณ์โรคอย่างไร?

การพยากรณ์โรคคือ โรคเอนซีดีเป็นโรคเรื้อรัง อาการต่างๆจะค่อยๆเลวลงเรื่อย และเป็นสาเหตุให้เสียชีวิตในที่สุดได้ แต่การรักษาและควบคุมโรคอย่างจริงจัง จะช่วยให้ควบคุมอาการและชะลอความรุนแรงของโรคได้ และยังช่วยให้ผู้ป่วยมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นด้วย

โรคเอนซีดีมีผลข้างเคียงอย่างไร?

ผลข้างเคียงจากโรคเอนซีดี คือ

ดูแลตนเองอย่างไร?ควรพบแพทย์ก่อนนัดเมื่อไหร่?

การดูแลตนเองเมื่อป่วยด้วยโรคเอนซีดี แนะนำอ่านเพิ่มเติมแต่ละโรคเอนซีดีที่พบบ่อย (ดังกล่าวแล้วในหัวข้อ โรคเอนซีดีประกอบด้วยโรคอะไร) ได้ในเว็บ haamor.com เช่น โรคเบา หวาน โรคไขมันในเลือดสูง โรคความดันโลหิตสูง โรคไตเรื้อรัง โรคอ้วนและน้ำหนักตัวเกิน โรคถุงลมโป่งพอง แต่ในภาพรวมที่คล้ายกันในทุกโรค การดูแลตนเอง คือ

ป้องกันโรคเอนซีดีอย่างไร?

การป้องกันโรคเอนซีดีที่สำคัญ คือ

บรรณานุกรม

  1. Ezzati,M., and Riboli,E. (2013). Behavioral and dietary risk factors for noncommunicable diseases. NEJM. 369, 954-964.
  2. Hunter, D., and Reddy,K. (2013). Noncommunicable diseases. NEJM.369, 1336-1343.
  3. https://www.who.int/en/news-room/fact-sheets/detail/noncommunicable-diseases [2019,Feb23]
  4. https://en.wikipedia.org/wiki/Non-communicable_disease [2019,Feb23]
  5. https://www.riskcomthai.org/2017/detail.php?id=31981&m=media&gid=1-001-003 [2019,Feb23]


สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ คน
Frame Bottom