Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

อื่นๆ  ทั่วตัว  เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

อาการแพ้ต่างๆ  มีอาการปวด  อักเสบ 

บทนำ

โพรสตาแกลนดิน(Prostaglandin) เป็นสารประกอบประเภทไขมันที่มีโครงสร้างเหมือนฮอร์โมน ซึ่งสารนี้มีอยู่ตาเนื้อเยื่อต่างๆของร่างกาย หน้าที่ของโพรสตาแกลนดินมีหลากหลาย ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับชนิดย่อยของโพรสตาแกลนดินเอง เช่น

อนุพันธ์หรือชนิดย่อยของโพรสตาแกลนดิน แบ่งออกเป็น 2กลุ่ม คือ Prostacyclins (หน้าที่ส่วนใหญ่จะต้านการทำงานของเกล็ดเลือด และช่วยทำให้หลอดเลือดยายตัว) และThromboxanes(หน้าที่ส่วนใหญ่คือ ทำให้เกล็ดเลือดจับรวมตัวกัน เกิดเป็นลิ่มเลือด และช่วยทำให้หลอดเลืดหดตัว) ซึ่งสารทั้ง 2 กลุ่มนี้ จะทำหน้าที่ตรงกันข้ามกัน เพื่อสร้างสมดุลของกระบวนการทางเคมีต่างๆภายในร่างกาย

ยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ (Prostaglandin inhibitor) หรืออีกชื่อคือ โพรสตาแกลนดิน แอนตาโกนิสต์ (Prostaglandin antagonist) จะออกฤทธิ์ยับยั้งการทำงานของสารโพรสตาแกลนดินแต่ละชนิดย่อย ซึ่งมีความสัมพันธ์และสอดคล้องกับตัวยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์นั่นเอง

อาจจำแนกยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ เป็นกลุ่มย่อย ได้ดังนี้

ก. NSAIDs(Non steroidal anti inflammatory drugs): เป็นกลุ่มยาที่ยับยั้งการทำงานของเอนไซม์ที่มีชื่อว่า ไซโคลออกซิจิเนส (Cyclooxygenase) ซึ่งเป็นเอนไซม์สำคัญที่ใช้สังเคราะห์สารโพรสตาแกลนดินทั้งชนิด Thromboxane และ Prostacyclins ผลที่ตามมาคือ ช่วยบรรเทาอาการอักเสบของร่างกาย ตัวยาในกลุ่ม NSAIDs ยังถูกแบ่งออกเป็นหมวด/กลุ่มย่อย คือ กลุ่ม

ข. Corticosteroids: เป็นยากลุ่มสเตียรอยด์ที่ยับยั้งการทำงานของเอนไซม์ที่ชื่อว่า Phospholipase A2 ซึ่งเป็นเอนไซม์ที่ควบคุมการเกิดของสารที่กระตุ้นให้มีการอักเสบอย่างเช่น Prostaglandins และ Leukotrienes ตลอดจน Cyclooxygenase และ Lipoxygenase ยาในกลุ่ม Corticosteroids ยังถูกแบ่งออกเป็นหมวดหมู่ย่อยลงไปอีก ได้หลากหลายที่มีโครงสร้างโมเลกุลและการออกฤทธิ์ที่แตกต่างกันออกไป มักนำมาใช้รักษาอาการแพ้ต่างๆของร่างกาย เช่น โรคหืด อาการแพ้ทางผิวหนัง อาการอักเสบของข้อกระดูก/ข้ออักเสบ การอักเสบของระบบทางเดินอาหาร บำบัดอาการบวมของอวัยวะต่างๆในร่างกาย

ค. Cyclopentenone prostaglandin: เป็นสารประกอบที่สามารถยับยั้งการทำงานของสารพันธุกรรมในเม็ดเลือดขาวชนิดทีเซลล์ (T cell) ซึ่งจะทำงานในบริเวณเนื้อเยื่อของร่างกายที่มีการอักเสบเกิดขึ้น ทางคลินิกมักนำ Cyclopentenone prostaglandin มาบำบัดโรคภูมิต้านทานตนเอง/โรคออโตอิมมูน (Autoimmune disease) อย่างเช่น ภาวะผมร่วงของบุรุษ นอกจากจะใช้เป็นยาต่อต้านการอักเสบแล้ว ยังกำลังถูกพัฒนาเป็นยาต่อต้านโรคมะเร็งบางชนิดอีกด้วย เช่น มะเร็งลำไส้ใหญ่

ยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ ยังมีผลข้างเคียงที่แตกต่างกันออกไปตามแต่ละชนิดย่อย/กลุ่มย่อย เช่น ทำให้เกิดอาการระคายเคืองกระเพาะอาหาร แต่บางกลุ่มก็ทำให้เกิดการระคายเคืองน้อย หรือส่งผลต่อการทำงานของหัวใจ ต่อความดันโลหิต ต่อสภาพจิตใจ และต่อการทำงานของไต ซึ่งอาการข้างเคียงต่างๆเหล่านั้น จะขึ้นกับตัวยาของแต่ละกลุ่มย่อยของยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์แต่ละชนิดย่อยนั่นเอง

ในท้องตลาด อาจพบยาต่างๆของกลุ่มโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ ได้มากมายหลายรูปแบบ ไม่ว่าจะเป็นยาชนิดรับประทาน ยาฉีด ยาพ่นสเปรย์ ยาหยอดตา หรือ ยาทาเฉพาะที่ จึงอาจกล่าวได้ว่ายาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ เป็นยา กลุ่มใหญ่ และมีจำนวนตัวยาย่อยหลากหลายรายการ มีการออกฤทธิ์และระยะเวลาของการใช้ยาแต่ละชนิดย่อยๆเหล่านี้ที่แตกต่างกัน ยาบางกลุ่ม อย่างเช่น Corticosteroid จะถูกจัดเป็นยาควบคุมพิเศษเสียเป็นส่วนมากที่การใช้ต้องมีใบสั่งจากแพทย์มากำกับ

ดังนั้น เพื่อความปลอดภัยของผู้บริโภคต่อการเลือกใช้ยาใดๆในกลุ่มโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ ควรต้องขอคำปรึกษาจากแพทย์ หรือจากภสัชกร ก่อนเลือกใช้ยาเสมอ

โพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์มีสรรพคุณ(คุณสมบัติ)อย่างไร?

โพรสตาแกลนดินอินฮิบิเตอร์

ยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์มีสรรพคุณ/ข้อบ่งใช้ เช่น

โพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์มีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

กลไกการออกฤทธิ์ของยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์คือ ตัวยาจะยับยั้งการสังเคราะห์สารโพรสตาแกลนดิน(Prostaglandin)ชนิดต่างๆซึ่งขึ้นกับธรรมชาติของรายการยาย่อยแต่ละรายการยา ทำให้กระบวนการอักเสบภายในร่างกายถูกปิดกั้น นอกจากนี้ตัวยาหลายรายการ จะยังยับยั้งการทำงานของเม็ดเลือดขาวชนิดทีเซลล์ (T cell) ส่งผลไม่ให้เกิดการทำลายเซลล์ของร่างกาย และช่วยสนับสนุนบรรเทาอาการอักเสบ จากกลไกโดยย่อดังกล่าว ส่งผลให้ยากลุ่มโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์มีฤทธิ์การรักษาตามสรรพคุณ

โพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์มีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์มีรูปแบบการจัดจำหน่าย เช่น

โพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์มีขนาดการบริหารยาอย่างไร?

ขนาดการใช้/การบริหารยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ จะขึ้นกับดุลยพินิจของแพทย์ โดยต้องนำข้อมูลประวัติทางการแพทย์ของผู้ป่วยมาประกอบ เพื่อการสั่งจ่ายนี้ ให้ตรงตามอาการและมีความปลอดภัยมากที่สุดต่อผู้ป่วย ซึ่งผู้บริโภค/ผู้ป่วยสามารถสืบค้นข้อมูลรายละเอียดของการใช้ยา ข้อควรระวัง ข้อห้ามใช้ ได้จากเอกสารกำกับยา ที่แนบมากับผลิตภัณฑ์ยา

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดรวมถึงยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาล และเภสัชกร ดังนี้

หากลืมรับประทานยาควรทำอย่างไร?

กรณีที่ลืมรับประทานยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ สามารถรับประทานเมื่อนึกขึ้นได้ ถ้าเวลาใกล้เคียงกับการรับประทานยาในมื้อถัดไป ไม่จำเป็นต้องเพิ่มปริมาณยาเป็น 2เท่า

แต่อย่างไรก็ดี การลืมรับประทานยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ อาจทำให้อาการของโรคกำเริบ หรือไม่ก็อาจเกิดภาวะถอนยาตามมา ดังนั้นเพื่อประสิทธิผลของการรักษา ควรรับประทานยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ ตรงตามคำสั่งแพทย์อย่างเคร่งครัด

โพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์มีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

ยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ สามารถก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์(ผลข้างเคียง/อาการข้างเคียง)ต่อระบบอวัยวะต่างๆของร่างกาย ดังนี้ เช่น

มีข้อควรระวังการใช้โพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์อย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ เช่น

***** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา”ที่รวมถึง ยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมยากลุ่มโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ด้วย) ยาแผนโบราณ ทุกชนิด อาหารเสริม และสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้ง ควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอ

โพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์มีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ มีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่น เช่น

ควรเก็บรักษาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์อย่างไร?

ควรเก็บยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์แต่ละชนิดย่อย ตามคำแนะนำในเอกสารกำกับยา ห้ามเก็บยาในช่องแช่แข็งของตู้เย็น เก็บยาในภาชนะที่ปิดมิดชิด พ้นแสงแดด ความร้อนและความชื้น เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง และไม่เก็บยาในห้องน้ำหรือในรถยนต์

โพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์มีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยาโพรสตาแกลนดิน อินฮิบิเตอร์ที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้า และบริษัทผู้ผลิต/ผู้จำหน่าย เช่น

ชื่อการค้าบริษัทผู้ผลิต
Arcoxia (อาร์โคเซีย)MSD
Celebrex (เซเลเบรค) Pfizer
Zobrex  (โซเบรค)MacroPhar
Cortef (คอร์เทฟ)Pfizer
H-Cort (เฮช-คอร์ท)HOE Pharmaceuticals
LactiCare-HC (แล็คติแคร์-เฮชซี)Stiefel
Solu-Cortef (โซลู-คอร์เทฟ)Pfizer
HC 1% (เฮชซี 1%)Chinta
Hytisone (ไฮทิโซน)Atlantic Lab
Clinipred (คลินิเพรด)Bangkok Lab & Cosmetic
Di-Adreson F (ดิ-แอดเดรซัน เอฟ)MSD
Fortisone (ฟอร์ติโซน)The Forty-Two
Inf-Oph (ไอเอ็นเอฟ-ออฟ)Seng Thai
Neosolone-C (นีโอโซโลน-ซี)Chew Brothers
Opredsone (โอเพรดโซน)Greater Pharma
Polypred(โพลีเพรด)Pharmasant Lab
Predcap (เพรดแคพ)Bangkok Lab & Cosmetic
Pred-Forte/Pred-Mild(เพรด-ฟอร์ท/ เพรด-มายด์)Allergan
Predi K.B. (เพรดิ เค.บี.)K.B. Pharma
Predisole (เพรดิโซน)P P Lab
Asatab (อะซาแท็บ)T. O. Chemicals
Aspent (แอสเพนท์)Ranbaxy
Aspent-M (แอสเพนท์-เอ็ม)Ranbaxy
Aspilets (แอสไพเลทส์)Great Eastern
Aspirin BD (แอสไพริน บีดี)British Dispensary (L.P.)
B-Aspirin 81 (บี-แอสไพริน 81)Osoth Interlab
Cardiprin 100 (คาร์ดิพริน 100)Reckitt Benckiser
Sodium Salicylate A.N.H. (โซเดียม ซาลิไซเลต เอ.เอ็น.เฮช.)A.N.H.

บรรณานุกรม

  1. https://en.wikipedia.org/wiki/Prostaglandin#Inhibition [2016,Nov5]
  2. https://en.wikipedia.org/wiki/Prostaglandin_antagonist [2016,Nov5]
  3. https://en.wikipedia.org/wiki/Nonsteroidal_anti-inflammatory_drug [2016,Nov5]
  4. https://en.wikipedia.org/wiki/Corticosteroid [2016,Nov5]
  5. https://en.wikipedia.org/wiki/Cyclopentenone_prostaglandin [2016,Nov5]


สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 1 คน chananchida.koopakorn
Frame Bottom