Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

ระบบหัวใจและหลอดเลือด  เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

อาการทางหัวใจและความดันโลหิต 

บทนำ

ยาโพรพราโนลอล (Propranolol) ถูกนำมาใช้รักษาโรคความดันโลหิตสูง รักษาอาการวิตกกังวล ภาวะหัวใจขาดเลือด (โรคกล้ามเนื้อหัวใจตาย ) ไมเกรน และอื่นๆ

องค์การอนามัยโลกจัดให้โพรพราโนลอลเป็นยาจำเป็นระดับขั้นมูลฐานของแต่ละประเทศ ประเทศไทยโดยกระทรวงสาธารณสุขได้บรรจุยาโพรพราโนลอลลงในบัญชียาหลักแห่งชาติเป็นที่เรียบร้อยแล้ว

จากการศึกษาเรื่องการกระจายตัวของยาโพรพราโนลอลในร่างกายพบว่า โพรพราโนลอล จะจับกับโปรตีนในเลือดประมาณ 90% และถูกเปลี่ยนโครงสร้างเคมีโดยอวัยวะตับ ร่างกายต้องใช้เวลาประมาณ 3 - 6 ชั่วโมงในการกำจัดยาออกจากกระแสเลือด 50% โดยส่วนใหญ่จะผ่านไปกับปัสสาวะ

โพรพราโนลอลจัดอยู่ในกลุ่มยาอันตราย การใช้ยาอย่างปลอดภัยและเหมาะสม ต้องเป็นไปตามดุลพินิจของแพทย์ผู้รักษาเท่านั้น

ยาโพรพราโนลอลมีสรรพคุณ (คุณสมบัติ) อย่างไร?

โพรพราโนลอล

ยาโพรพราโนลอลมีสรรพคุณคือ

ยาโพรพราโนลอลมีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

โพรพราโนลอลมีกลไกการออกฤทธิ์ โดยตัวยาจะยับยั้งการทำงานของ B1 และ B2 receptors (ตัวรับ/Receptor ในกล้ามเนื้อหัวใจ ที่มีหน้าที่ช่วยให้หัวใจทำงานได้ปกติ) ทำให้ลดอัตราการเต้นของหัวใจ และยังส่งผลให้ความดันโลหิตลดต่ำลง ตลอดจนถึงลดความต้องการออกซิเจนของกล้ามเนื้อหัวใจ ด้วยเหตุผลข้างต้นจึงทำให้โพรพราโนลอลมีฤทธิ์ในการรักษาตามสรรพคุณ

ยาโพรพราโนลอลมีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ยาโพรพราโนลอลมีรูปแบบการจัดจำหน่ายเป็นรูปแบบยาเม็ด ขนาด 10 และ 40 มิลลิกรัม/เม็ด

ยาโพรพราโนลอลมีขนาดรับประทานอย่างไร?

ยาโพรพราโนลอลมีขนาดรับประทานดังนี้

ก. รักษาความดันโลหิตสูง:

  • ผู้ใหญ่: รับประทานเริ่มต้นที่ 40 - 80 มิลลิกรัม วันละ 2 ครั้ง เช้า - เย็น และสามารถปรับขนาดรับประทานเป็น 160 - 320 มิลลิกรัมต่อวัน หรือถ้าใช้ยาในรูปแบบออกฤทธิ์นาน (Extended release tablet) รับประทานเริ่มต้นที่ 80 มิลลิกรัม วันละครั้ง แล้วปรับขนาดรับประ ทานเป็น 120 - 160 มิลลิกรัม วันละครั้ง ขนาดสูงสุดของการรับประทานต้องไม่เกิน 640 มิลลิ กรัมต่อวัน
  • เด็ก: คำนวณจากน้ำหนักตัว เริ่มต้นรับประทาน 1 มิลลิกรัม/น้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม โดยการแบ่งรับประทาน อาจเพิ่มขนาดรับประทานเป็น 2 - 4 มิลลิกรัม/น้ำหนักตัว 1 กิโลกรัม โดยแบ่งรับประทานวันละ 2 ครั้ง เช้า - เย็น

ข. รักษาภาวะหัวใจขาดเลือด/โรคกล้ามเนื้อหัวใจตาย (Myocardial infarction):

  • ผู้ใหญ่: รับประทานครั้งละ 40 มิลลิกรัม วันละ 4 ครั้ง เป็นเวลา 2 - 3 วัน เพิ่มการรับประทานเป็น 80 มิลลิกรัม วันละ 2 ครั้ง เช้า - เย็น และสามารถสลับและปรับเปลี่ยนการรับประทานเป็น 180 - 240 มิลลิกรัม/วัน โดยแบ่งรับประทาน
  • เด็ก: ภาวะนี้ไม่ค่อยพบในเด็ก จึงไม่มีคำแนะนำทั่วไปในการใช้ยานี้ในเด็ก

ค. รักษาภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ (Cardiac arrhythmias):

  • ผู้ใหญ่: รับประทานครั้งละ 30 - 160 มิลลิกรัม/วัน โดยแบ่งรับประทาน
  • เด็ก: รับประทานครั้งละ 250 - 500 ไมโครกรัม/น้ำหนักตัว 1 กิโลกรัมวันละ 3 - 4 ครั้ง

ง. ป้องกันโรคไมเกรน (Prophylaxis of migraine):

  • ผู้ใหญ่: ขนาดรับประทานครั้งละ 40 มิลลิกรัม วันละ 2 - 3 ครั้ง จากนั้นเพิ่มขนาดรับประทานเป็น 160 มิลลิกรัม/วัน และสามารถเพิ่มขนาดรับประทานเป็น 240 มิลลิกรัม/วันถ้าจำเป็น ควรหยุดการใช้ยา หากการรักษาไม่ดีขึ้นภายใน 4 - 6 สัปดาห์ (ควรปรึกษาแพทย์ที่ให้การรักษาก่อน)
  • เด็ก: การใช้ยาขึ้นกับน้ำหนักตัวของเด็ก อายุ และดุลพินิจของแพทย์

จ. รักษาอาการเจ็บหน้าอก (Angina pectoris):

  • ผู้ใหญ่: รับประทานครั้งละ 40 มิลลิกรัม วันละ 2 – 3 ครั้ง อาจเพิ่มขนาดรับประทานเป็น 120 – 240 มิลลิกรัม/วัน หรือในผู้ป่วยบางรายต้องได้รับยาถึง 320 มิลลิกรัม/วัน สำหรับยาโพรพาโนลอลในรูปแบบที่ออกฤทธิ์นาน(Extended release) สามารถให้ผู้ป่วยรับประทานได้ 80 มิลลิกรัม วันละครั้ง และอาจเพิ่มขนาดรับประทานได้ ภายใน 3 – 7 วัน โดยปรับเป็น 160 มิลลิกรัม วันละครั้ง ขนาดสูงสุดของการรับประทานยาชนิดที่ออกฤทธิ์นานไม่เกิน 320 มิลลิกรัม/วัน
  • เด็ก: อาการนี้ไม่ค่อยพบในเด็ก จึงไม่มีคำแนะนำทั่วไปในการใช้ยานี้ในเด็ก

ฉ. รักษาโรคหัวใจที่มีกล้ามเนื้อหนา (Hypertrophic cardiomyopthy):

  • ผู้ใหญ่: รับประทานครั้งละ 10 - 40 มิลลิกรัม วันละ 3 - 4 ครั้ง
  • เด็ก: โรคนี้ไม่ค่อยพบในเด็ก จึงไม่มีคำแนะนำทั่วไปในการใช้ยานี้ในเด็ก

ช. การรักษาอาการหัวใจเต้นเร็วในผู้ป่วยไทรอยด์ฮอร์โมนสูง:

  • ผู้ใหญ่: รับประทานครั้งละ 10 - 40 มิลลิกรัม วันละ 3 - 4 ครั้ง
  • เด็ก: ขนาดยาขึ้นกับอายุ น้ำหนักตัวของเด็ก และดุลพินิจของแพทย์

ซ. สนับสนุนการรักษาในผู้ป่วยโรควิตกกังวล:

  • ผู้ใหญ่: รับประทานครั้งละ 40 มิลลิกรัม วันละครั้ง อาจเพิ่มเวลารับประทานเป็นวันละ 2 – 3 ครั้ง หากจำเป็น
  • เด็ก: โรคนี้ไม่ค่อยพบในเด็ก จึงไม่มีคำแนะนำทั่วไปในการใช้ยานี้ในเด็ก

อนึ่ง โพรพราโนลอลสามารถรับประทานก่อนหรือหลังอาหารก็ได้ การปรับเปลี่ยนขนาดและเวลาในการรับประทานยา ต้องอยู่ภายใต้คำสั่งแพทย์ผู้รักษาเท่านั้นโดยเฉพาะในเด็ก ห้ามมิให้ผู้ป่วยหยุดรับประทานยาหรือปรับขนาดการรับประทานเอง

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดที่รวมถึงยาโพรพราโนลอล ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรดังนี้

หากลืมรับประทานยาควรทำอย่างไร?

หากลืมรับประทานยาโพรพราโนลอล สามารถรับประทานเมื่อนึกขึ้นได้ ถ้าเวลาใกล้เคียงกับการรับประทานยาในมื้อถัดไป ไม่จำเป็นต้องเพิ่มปริมาณยาเป็น 2 เท่า

ยาโพรพราโนลอลมีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

ยาโพรพาโนลอลสามารถก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์ (ผลข้างเคียง/อาการข้างเคียง) ได้ดังนี้ คือ รู้สึกเย็นตามแขนขา นอนไม่หลับ อ่อนเพลีย วิงเวียน คลื่นไส้อาเจียน ท้องผูก รู้สึกไม่สบายในกระเพาะอาหาร รู้สึกหงุดหงิด สับสน ซึมเศร้า จิตหลอน/ประสาทหลอน อาจพบอาการข้างเคียงที่รุนแรงได้ เช่น หัวใจล้มเหลว หัวใจหยุดเต้น และหลอดลมหดเกร็งตัวทำให้หายใจลำบาก

มีข้อควรระวังการใช้ยาโพรพราโนลอลอย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ยาโพรพราโนลอลดังนี้

***** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา” ที่รวมถึงยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมยาโพรพาโนลอลด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิด และสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้ง ควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอด้วยเช่นกัน

ยาโพรพราโนลอลมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยาโพรพราโนลอลมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่น ดังนี้

ควรเก็บรักษายาโพรพราโนลอลอย่างไร

ควรเก็บยาโพรพราโนลอลที่อุณหภูมิ 20 - 25 องศาเซลเซียส (Celsius) เก็บยาให้พ้น แสงแดดและความชื้น เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง และไม่ควรเก็บยาในห้องน้ำ

ยาโพรพราโนลอลมีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยาโพรพราโนลอลที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้าอื่นและบริษัทผู้ผลิต เช่น

ชื่อการค้า บริษัทผู้ผลิต
Alperol (อัลพิรอล) Pharmasant Lab
Betalol (เบตาลอล) Berlin Pharm
Betapress (เบตาเพรส) Polipharm
C.V.S. (ซี.วี.เอส) T. Man Pharma
Cardenol (คาร์ดินอล) T.O. Chemicals
Chinnolol (ชินโนลอล) Chinta
Emforal (เอ็มโฟรอล) Remedica
Idelol 10 (ไอดิลอล 10) Medicine Products
Inderal (อินดิรอล) AstraZeneca
Normpress (นอร์มเพรส) Greater Pharma
Palon (พาลอล) Unison
Perlol (เพอร์ลอล) Asian Pharm
P-Parol (พี-พารอล) Osoth Interlab
Pralol (พราลอล) Pharmasant Lab
Prolol (โพรลอล) Atlantic Lab
Pronalol (โพรนาลอล) Burapha
Propanol (โพรพานอล) Utopian
Propranolol GPO (โพรพาโนลอล จีพีโอ) GPO
Proral (โพรรอล) Utopian
Syntonol (ซินโทนอล) Codal Synto

บรรณานุกรม

1. http://www.mims.com/Thailand/drug/search/?q=propranolol [2014,Aug9]
2. http://www.mims.com/USA/drug/info/propranolol?type=full&mtype=generic#Dosage [2014,Aug9]
3. http://en.wikipedia.org/wiki/Propranolol [2014,Aug9]
4. http://www.drugs.com/drug-interactions/propranolol.html [2014,Aug9]



สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 8 คน popeppo padungchob19 Nongbeer Wassanawas a1v4d PPaapp Panupol mdnatt
Frame Bottom