Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

ตับอ่อน  เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

เป็นเบาหวาน 

บทนำ

ยากลุ่มอินเครติน มิเมติกส์ (Incretin mimetics) เป็นยาที่ใช้รักษาโรคเบาหวานประเภท 2 ถูกสังเคราะห์ขึ้นโดยเลียนแบบฮอร์โมนที่อยู่ในระบบทางเดินอาหาร (Gastrointestinal hormones) ซึ่งมีหน้าที่คอยลดน้ำตาลในกระแสเลือด ยากลุ่มนี้จะไปกระตุ้นเบต้าเซลล์ (Beta cell) ของตับอ่อนให้หลั่งฮอร์โมนอินซูลิน (Insulin) อีกทั้งยังช่วยชะลอการดูดซึมอาหารที่รับประทานเข้าไป ส่งผลให้ผู้ ป่วยรับประทานอาหารได้น้อยตามไปด้วย จนทำให้น้ำหนักตัวของร่างกายลดลงซึ่งเป็นประโยชน์อีกข้อหนึ่งในทางการแพทย์

เราสามารถจำแนกยากลุ่มอินเครติน มิเมติกส์ออกเป็นตัวย่อยๆเช่น Exenatide, Liraglutide, Sitagliptin, Saxagliptin, Alogliptin, และ Linagliptin เป็นต้น

ยาในกลุ่มอินเครตินฯ มีรูปแบบการใช้ทั้งชนิดรับประทานและยาฉีด การคัดกรองและเลือกใช้ยาจะเป็นไปตามดุลยพินิจของแพทย์ผู้รักษา ซึ่งผู้ป่วยจะต้องรับประทานยาตามคำแนะนำของแพทย์อย่างเคร่งครัด

อินเครติน มิเมติกส์มีสรรพคุณ (คุณสมบัติ) อย่างไร?

อินเครติน มิเมติกส์

ยากลุ่มอินเครติน มิเมติกส์มีสรรพคุณใช้รักษาโรคเบาหวานประเภทที่ 2 (Type 2 diabetes)

อินเครติน มิเมติกส์มีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

กลไกการออกฤทธิ์ของยากลุ่มอินเครติน มิเมติกส์คือ ตัวยาจะไปกระตุ้นให้ตับอ่อนหลั่งอินซูลินซึ่งเป็นฮอร์โมนที่ควบคุมการเผาผลาญน้ำตาลในกระแสเลือด นอกจากนี้ยังยับยั้งการหลั่งฮอร์โมนกลูคากอน (Glucagon, ฮอร์โมนอีกชนิดของตับอ่อน) ซึ่งเป็นฮอร์โมนที่ช่วยเพิ่มน้ำตาลในกระแสเลือด และสุดท้ายคือชะลอการดูดซึมน้ำตาลเข้าสู่กระแสเลือด จากกลไกที่กล่าวมามีผลให้เกิดฤทธิ์ของการรักษาตามสรรพคุณ

อินเครติน มิเมติกส์มีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ยากลุ่มอินเครติน มิเมติกส์มีรูปแบบการจัดจำหน่ายดังนี้

ก. ยาฉีดชนิดอุปกรณ์การฉีดเป็นปากกาหรือ pre-filled pen เช่น Exenatide ขนาด 10 ไมโคร กรัม/40ไมโครลิตร และ 5 ไมโครกรัม/20 ไมโครลิตร

ข. ยาเดี่ยวชนิดฉีดเช่น Liraglutide ขนาด 6 มิลลิกรัม/มิลลิลิตร

ค. ยาเดี่ยวชนิดเม็ดเช่น Linagliptin ขนาด 5 มิลลิกรัม/ เม็ด

ง. ยาเม็ดที่ผสมกับยารักษาโรคเบาหวานชนิดอื่นเช่น

อินเครติน มิเมติกส์มีขนาดรับประทานอย่างไร?

ยากลุ่มอินเครติน มิเมติกส์ มีหลากหลายตัวยา ขนาดการใช้ยาจะแตกต่างกันตามอาการของผู้ป่วย ระดับน้ำตาลในเลือด การใช้ร่วมกับยาอื่นๆ ดังนั้นการใช้ยากลุ่มอินเครติน มิเมติกส์ต้องปฏิบัติตามคำสั่งแพทย์ ห้ามผู้ป่วยซื้อยาใช้เองหรือปรับขนาดการใช้ยาเอง ทั้งนี้สามารถตรวจสอบรายละ เอียดและวิธีการใช้ ข้อห้าม ข้อควรระวัง จากเอกสารกำกับยาที่แนบมากับภาชนะบรรจุ

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดที่รวมถึงยากลุ่มอินเครติน มิเมติกส์ ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาล และเภสัชกรดังนี้

หากลืมรับประทานยาควรทำอย่างไร?

หากลืมรับประทานยากลุ่มอินเครติน มิเมติกส์สามารถรับประทานเมื่อนึกขึ้นได้ ถ้าเวลาใกล้ เคียงกับการรับประทานยาในมื้อถัดไป ไม่จำเป็นต้องเพิ่มปริมาณยาเป็น 2 เท่า

อินเครติน มิเมติกส์มีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

ยาอินเครติน มิเมติกส์สามารถก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์ (ผลข้างเคียง/อาการข้างเคียง) ดังนี้เช่น มีภาวะหายใจติดขัด/หายใจลำบาก ใบหน้า - ปาก - คอมีอาการบวม อาจพบอาการตับอ่อนอักเสบ ผื่นคัน คลื่นไส้ รู้สึกไม่สบายในกระเพาะอาหาร ท้องเสีย อาหารไม่ย่อย แสบร้อนกลางอก เบื่ออาหาร วิงเวียน ปวดศีรษะ น้ำตาลในเลือดต่ำ

มีข้อควรระวังการใช้อินเครติน มิเมติกส์อย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้อินเครติน มิเมติกส์ดังนี้เช่น

***** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา” ที่รวมถึงยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมยากลุ่มอินเครติน มิเมติกส์ด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิด และสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้งควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอด้วยเช่นกัน

อินเครติน มิเมติกส์มีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยากลุ่มอินเครติน มิเมติกส์มีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นดังนี้เช่น

  • การรับประทานยาบางตัวในกลุ่มอินเครติน มิเมติกส์เช่น Exenatide ร่วมกับยาแก้ปวดเช่น Ibuprofen อาจก่อให้เกิดความเสี่ยงทำให้ไตทำงานผิดปกติ หากจำเป็นต้องใช้ยาร่วมกันแพทยจะปรับขนาดการใช้ยาทั้งคู่ให้เหมาะสมกับผู้ป่วยเป็นรายบุคคลไป
  • การใช้ Liraglutide ร่วมกับยาโรคหวัดเช่น Phenylephrine สามารถทำให้ฤทธิ์ของยารักษาเบาหวาน/ยากลุ่มอินเครติน มิเมติกส์ด้อยลงไป การใช้ยาร่วมกันจะต้องคอยควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดให้เป็นปกติ และแพทย์อาจต้องปรับขนาดรับประทานให้เหมาะสมเป็นกรณีไป
  • การใช้ยา Saxagliptin ร่วมกับยา Hydrocortisone สามารถลดประสิทธิภาพและการออกฤทธิ์ของ Saxagliptin การใช้ยาทั้งคู่ร่วมกันจำเป็นต้องควบคุมระดับน้ำตาลในเลือดให้เป็นปกติ และแพทย์จะปรับขนาดรับประทานของ Saxagliptin ให้เหมาะสมกับผู้ป่วยเป็นรายบุคคลไป
  • การใช้ Linagliptin ร่วมกับยารักษาโรคเอดส์เช่น Atazanavir อาจทำให้ฤทธิ์การรักษาของ Linagliptin ด้อยประสิทธิภาพลงไป หากต้องใช้ร่วมกันแพทย์จะปรับขนาดรับประทานของ Linagliptin ให้เหมาะสมกับผู้ป่วยเป็นกรณีไป

ควรเก็บรักษาอินเครติน มิเมติกส์อย่างไร?

การเก็บรักษายากลุ่มอินเครติน มิเมติกส์ควรเป็นดังนี้

อินเครติน มิเมติกส์มีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยากลุ่มอินเครติน มิเมติกส์ที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้าอื่นและบริษัทผู้ผลิต เช่น

ชื่อการค้า บริษัทผู้ผลิต
Byetta (ไบเอตตา)Eli Lilly
Victoza (วิกโทซา)Novo Nordisk
Janumet (จานูเม็ท)MSD
Kombiglyze XR (คอมไบกลายซ์ เอ็กซ์อาร์)AstraZeneca
Trajenta (ทราเจนตา)Boehringer Ingelheim

บรรณานุกรม

1 http://www.diabetes.co.uk/Diabetes-drugs.html#incretin [2014,Dec6]
2 http://www.webmd.com/diabetes/incretin-mimetics-for-type-2-diabetes [2014,Dec6]
3 http://en.wikipedia.org/wiki/Incretin [2014,Dec6]
4 http://www.fda.gov/Drugs/DrugSafety/InformationbyDrugClass/ucm343516.htm [2014,Dec6]
5 http://www.diabetes.co.uk/diabetes-medication/incretin-mimetics.html [2014,Dec6]
6 http://www.healthhype.com/incretin-drugs-mimetics-and-dpp-4-inhibitors-enzyme-blockers.html [2014,Dec6]
7 http://www.fpnotebook.com/endo/pharm/IncrtnMmtc.htm [2014,Dec6]
8 http://www.mims.com/Thailand/drug/search/?q=Liraglutide [2014,Dec6]
9 http://www.mims.com/Thailand/drug/search/?q=exenatide [2014,Dec6]
10 http://www.mims.com/Thailand/drug/search/?q=sitagliptin [2014,Dec6]
11 http://www.mims.com/Thailand/drug/search/?q=saxagliptin [2014,Dec6]
12 http://www.drugs.com/drug-interactions/exenatide-index.html?filter=2&generic_only= [2014,Dec6]
13 http://www.drugs.com/drug-interactions/accuhist-drops-with-liraglutide-631-16266-3189-0.html [2014,Dec6]
14 http://www.drugs.com/drug-interactions/a-hydrocort-with-saxagliptin-2379-11688-3160-0.html [2014,Dec6]



สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ คน
Frame Bottom