Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

หลอดลม  ระบบทางเดินหายใจ 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

หายใจเสียงวี๊ด 

บทนำ

หายใจเสียงหวีด หรือ เสียงหายใจหวีดหวือ (Wheezing หรือ Wheeze หรือ Whistling sound) คือ อาการที่เกิดเสียงผิดปกติขึ้นขณะหายใจ ทั้งนี้ในการหายใจปกติต้องเงียบ ไม่มีเสียงใดๆเกิดขึ้น ซึ่งเสียงหวีด คือเสียงแหลมสูง ทั่วไปมักเกิดในช่วง’หายใจออก’ ซึ่งเสียงหวีดในช่วงหายใจออกเป็นข้อบ่งชี้หนึ่งว่า โรคยังไม่รุนแรง แต่ถ้าเสียงหวีดเกิดทั้งในช่วงหายใจเข้าและหายใจออก จะเป็นข้อบ่งชี้ว่า โรครุนแรงต้องรีบพบแพทย์/ไปโรงพยาบาล

อนึ่ง ชื่ออื่นๆของหายใจเสียงหวีด เช่น เสียงวีซ, เสียงหวีด, เสียงวี๊ด และชื่อเดิมในภาษาอังกฤษคือ ‘Sibilant rhonchi’

อาการหายใจหวีด เป็นอาการแสดงของโรคระบบทางเดินหายใจที่พบบ่อย พบได้ ทุกอายุ ตั้งแต่เด็กแรกเกิดจนถึงผู้สูงอายุ เพศชายและหญิงพบได้เท่ากัน ผู้ใหญ่จะพบอาการนี้ได้ประมาณ 4.3รายต่อผู้ป่วยโรคทางเดินหายใจ 1,000ราย ส่วนในเด็ก อาการนี้จะพบบ่อยในเด็กเล็ก ประมาณ 29%ของเด็กเล็กที่เป็นโรคทางเดินหายใจ และอาการจะพบน้อยลงตามอายุที่เพิ่มขึ้น โดยมีรายงานพบได้ประมาณ 9%ในเด็กโตที่เป็นโรคทางเดินหายใจ

อนึ่ง เสียงหายใจผิดปกติอื่นๆที่ไม่ใช่เสียงหวีด ที่พบบ่อย ได้แก่

  • รองไค หรือ รองคิ(Rhonchi) เป็นเสียงหายใจผิดปกติ ที่เกิดตลอดช่วงการหายใจทั้งหายใจเข้าและหายใจออก เสียงหายใจจะเป็นเสียงต่ำ หยาสั่น คล้ายเสียงนอนกรน เกิดจากมีเสมหะสะสมอุดตันในช่องทางเดินหายใจซึ่งเสียงนี้จะหายไป ถ้าไอเอาเสมหะออกมาได้ มักพบในผู้ป่วยที่มีเสมหะมาก เช่น โรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง โรคปอดบวม โรคถุงลมโป่งพอง
  • สไตรดอร์(Stridor) เป็นเสียงหายใจผิดปกติที่เกิดได้ทั้งในช่วงหายใจเข้าและหายใจออก แต่ทั่วไป มักเกิดใน ‘ช่วงหายใจเข้า’ โดยเป็นเสียงที่เกิดจากการอุดตันที่ไม่สมบูรณ์ของช่องทางเดินหายใจส่วนบน/ตอนต้น คือ ช่องคอ กล่องเสียง ท่อลม โดยเสียงเกิดจากอากาศเดินทางไม่สะดวกจึงเกิดการหมุนวนในท่อลมที่มีขนาดใหญ่กว่าหลอดลมในปอด(เสียงหวีด) สไตรดอร์จะมีเสียงสูงและสากกว่าเสียงหวีด รวมถึงมักเกิดในช่วงหายใจเข้า สาเหตุมักเป็นจาก มีสิ่งหลุดอุดตันในช่องคอ เช่น เมล็ดถั่ว หรือเกิดจาก เนื้องอก หรือ มะเร็งกล่องเสียง

หายใจเสียงหวีดเกิดได้อย่างไร? อะไรเป็นสาเหตุ?

หายใจเสียงหวีด

หายใจเสียงหวีด เกิดจากหลอดลมมีการตีบแคบ จึงส่งผลให้ลมหายใจติดขัด เดินทางไม่สะดวก เสียดสีกับผนังหลอดลมจนเกิดเป็นเสียงแหลมผิดปกติซึ่งคือ ‘เสียงหวีด’

โดยสาเหตุหลอดลมตีบแคบที่พบบ่อยได้แก่

อะไรเป็นปัจจัยเสี่ยงเกิดหายใจเสียงหวีด?

ปัจจัยเสี่ยงเกิดหายใจเสียงหวีด ได้แก่

หายใจเสียงหวีดมีอาการอย่างไร?

หายใจเสียงหวีดเป็นอาการแสดง ที่มักเกิดในโรคดังกล่าวในหัวข้อ”สาเหตุฯ” โดยอาการนี้มักเกิด ร่วมกับ อาการหายใจลำบาก หรือหอบเหนื่อย’ และดังกล่าวใน’บทนำ’ ถ้าอาการเกิดเฉพาะช่วงหายใจออก แสดงว่า ‘โรคยังไม่รุนแรง’ แต่ถ้าเสียงหวีดเกิดตลอดเวลาทั้งช่วงหายใจเข้าและหายใจออก เป็นตัวบอกว่า ‘อาการโรครุนแรง’ ที่ต้องรีบพบแพทย์/ไปโรงพยาบาล

นอกจากนั้น หายใจเสียงหวีดยังพบร่วมกับอาการต่างๆจากสาเหตุที่จะเกิดได้แตกต่างกันในผู้ป่วยแต่ละรายตามแต่ละสาเหตุ เช่น

เมื่อไหร่ควรพบแพทย์

เมื่อเกิดหายใจเสียงหวีด ควรรีบพบแพทย์/มาโรงพยาบาลเสมอ เมื่อ

แพทย์วินิจฉัยหายใจเสียงหวีดได้อย่างไร?

แพทย์วินิจฉัยได้ว่า ผู้ป่วยมีหายใจเสียงหวีด โดยการสอบถามประวัติอาการ ประวัติการเจ็บป่วยทั้งปัจจุบันและอดีต โรคประจำตัว การใช้ยาต่างๆ ร่วมกับ การตรวจสัญญาณชีพ การตรวจร่างกาย และที่สำคัญที่สุดคือ ตรวจฟังเสียงหายใจจากเครื่องที่เรียกว่า หูฟัง หรือ นิยมเรียกว่า เสต็ท(Stethoscope)

หลังการวินิจฉัยได้ว่าผู้ป่วยมีอาการหายใจเสียงหวีด แพทย์จะตรวจสืบค้นเพิ่มเติมเพื่อหาสาเหตุ เช่น การตรวจเลือดCBCดูภาวะการติดเชื้อ การตรวจเอกซเรย์ภาพปอด การตรวจทางหูคอจมูกกรณีสงสัยโรคทางหูคอจมูก เช่น มีสิงแปลกปลอมหลุด/หล่นเข้าหลอดลมโดยเฉพาะผู้ป่วยเด็กเล็ก และอาจมีการตรวจอื่นๆเพิ่มเติมตามดุลพินิจของแพทย์ เช่น การตรวจทางผิวหนังที่เรียกว่า Patch skin test/ Patch testเพื่อหาว่าผู้ป่วยแพ้สารกระตุ้นภูมิแพ้อะไรบ้าง

รักษาอาการหายใจเสียงหวีดอย่างไร?

การรักษาอาการ/ภาวะหายใจเสียงหวีด ได้แก้ การขยายทางเดินอากาศของหลอดลม การรักษาโรคที่เป็นสาเหตุ และ การรักษาประคับประคองตามอาการ

ก. การขยายทางเดินอากาศของหลอดลม: ได้แก่

ข. การรักษาโรคที่เป็นสาเหตุ: จะต่างกันในผู้ป่วยแต่ละรายตามแต่ละสาเหตุ เช่น การรักษา โรคหืด โรคหลอดลมอักเสบ โรคติดเชื้อทางเดินหายใจ (อ่านเพิ่มเติมในรายละเอียดของโรคต่างๆที่เป๋นสาเหตุได้ใน เว็บ haamor.com)

ค. การรักษาประคับประคองตามอาการ: การรักษาตามอาการผู้ป่วย เช่น การให้ออกซิเจน การให้ยาลดไข้กรณีมีไข้ ให้ยาแก้ไอกรณีไอมากจนมีผลต่อการนอนหลับจนขาดการพักผ่อน เป็นต้น

หายใจเสียงหวีดก่อผลข้างเคียงอย่างไร?

หายใจเสียงหวีด เป็นอาการที่บอกให้ทราบว่ามีทางเดินอากาศอุดตัน/ตีบ ถ้าไม่รีบแก้ไข จะส่งผลให้เกิดการหายใจลำบาก ที่นำไปสู่การ เป็นลม หมดสติ จากขาดอากาศหายใจ และเกิดภาวะหายใจล้มเหลวได้

หายใจเสียงหวีดมีการพยากรณ์โรคอย่างไร?

หายใจเสียงหวีดเป็นอาการไม่ใช่ตัวโรค ดังนั้นการพยากรณ์โรคของเสียงหวีดจึงขึ้นกับสาเหตุและความรุนแรงของเสียงหวีด เช่น โรคหืด โรคภูมิแพ้ โรคหลอดลมอักเสบ โรคติดเชื้อทางเดินหายใจ แนะนำอ่านเพิ่มเติมเรื่องการพยากรณ์โรคแต่ละสาเหตุได้ในเว็บ haamor.com

ดูแลตนเองอย่างไร?

การดูแลตนเองเมื่อเกิดหายใจเสียงหวีดได้แก่ การดูแลตนเองตามแต่ละสาเหตุโรค ซึ่งที่สำคัญคือ

  • ปฏิบัติตนตามคำแนะนำของ แพทย์ พยาบาล
  • กินยาต่างๆที่แพทย์สั่งให้ถูกต้อง ไม่ขาดยา ไม่หยุดยาเอง โดยเฉพาะยาที่ใช้ต่อเนื่องเพื่อป้องกันการเกิดอาการ เช่น ในการรักษาโรคหืด
  • ดื่มน้ำสะอาดมากๆ เมื่อไม่มีโรคประจำตัวที่ต้องจำกัดน้ำดื่ม เพราะน้ำจะช่วยละลายและช่วยการขับเสมหะ ให้เสมหะออกง่ายขึ้น
  • หลีกเลี่ยงสารก่อภูมิแพ้ต่างๆ
  • เลิกบุหรี่ ไม่สูบบุหรี่ อยู่ในสถานที่มีการถ่ายเทอากาศได้ดี
  • ออกกำลังกายสม่ำเสมอทุกวันตามควรกับสุขภาพ เพื่อให้ปอดมีสุขภาพแข็งแรง
  • พบแพทย์/มาโรงพยาบาลตามแพทย์นัดเสมอ

อนึ่ง แนะนำอ่านเพิ่มเติมเรื่องการดูแลตนเองในแต่ละโรคที่เป็นสาเหตุได้ในเว็บ haamor.com

ควรพบแพทย์ก่อนนัดเมื่อไหร่?

เมื่อเกิดหายใจเสียงหวีดหลังเคยพบแพทย์แล้ว ควรรีบพบแพทย์/มาโรงพยาบาลก่อนนัดเมื่อ

ป้องกันอาการหายใจเสียงหวีดอย่างไร?

การป้องกันหายใจเสียงหวีดก็คือ การป้องกันสาเหตุ ที่สำคัญคือ

อนึ่ง แนะนำอ่านเพิ่มเติมเรื่องการป้องกันในแต่ละโรคที่เป็นสาเหตุได้ในเว็บ haamor.com

บรรณานุกรม

  1. https://en.wikipedia.org/wiki/Wheeze [2018,Aug18]
  2. https://medlineplus.gov/ency/article/003070.html [2018,Aug18]
  3. https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/15203-wheezing/management-and-treatment [2018,Aug18]
  4. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC4681169/ [2018,Aug18]
  5. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/18480107 [2018,Aug18]
  6. https://emedicine.medscape.com/article/995267-overview#showall [2018,Aug18]


สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 5 คน sirikul Pattharapol005 Sakesan sungnork Wannamon Tom1996
Frame Bottom