Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

ดวงตา  ลูกตา  ระบบตา  จักษุวิทยา 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

เห็นภาพไม่ชัด  สายตายาว 

นิยามสายตายาว

สายตายาว (Farsighted) เป็นภาวะที่กำลังหักเหแสงของกระจกตาและของแก้วตามีน้อยเกินไป หรือลูกตาเล็กเกินไป ทำให้แสงจากวัตถุทั้งระยะไกลและใกล้ไม่ไปโฟกัสบนจอประสาทตา (จอตา) กลับไปโฟกัสหลังลูกตาหรือหลังจอประสาทตาแทน จึงทำให้ผู้นั้นมองไม่ชัดทั้งไกลและใกล้

ผู้ที่สายตายาวมักจะมีดวงตาที่เล็ก แม้แต่กระจกตาก็อาจจะมีขนาดเล็กกว่าคนทั่วไปเล็กน้อย ดวงตาที่เล็กยังทำให้ผู้ที่สายตายาวมีโอกาสเกิดต้อหินเฉียบพลันขึ้นได้ง่ายกว่าคนทั่วไป

คำว่า สายตายาว ในทางการแพทย์หมายถึง อาการสายตายาวที่เกิดตั้งแต่อายุยังน้อย ยังไม่ถึงวัยสูงอายุ (เมื่อสูงอายุมักตั้งแต่อายุ 40 ปีขึ้นไปและมีสายตายาวเกิดขึ้น ทางแพทย์เรียกว่า สายตาผู้สูงอายุ) แก้ไขด้วยแว่นเลนส์นูนซึ่งเป็นการเพิ่มกำลังหักเหของแสง และต้องใช้แว่นทั้งชนิดมองไกลและชนิดมองใกล้ ซึ่งต่างจากสายตาผู้สูงอายุที่แก้ไขด้วยเลนส์นูนเหมือนกัน แต่ใช้เฉพาะมองใกล้เท่านั้น

โดยความเป็นจริง ผู้ที่สายตายาวจะมองชัดหรือไม่ขึ้นกับขนาดสายตาที่ยาวและกำลังการเพ่งของตา (กำลังการปรับรูปร่างของแก้วตา) ซึ่งขึ้นกับอายุ

ตัวอย่างเช่น กำลังหักเหแสงของคนปกติประมาณ 63 ไดออปเตอร์ (เกิดจากกระจกตา 43 ไดออปเตอร์ และจากแก้วตา 20 ไดออปเตอร์) ถ้าผู้ป่วยมีกำลังหักเหของแสงเพียง 60 ไดออปเตอร์ขาดไป 3 ไดออปเตอร์ หรือมีสายตายาว 3 ไดออปเตอร์

  • ในขณะที่มีอายุ 10 ปีมีกำลังเพ่งปกติสูงถึง 8 ไดออปเตอร์ ซึ่งหมายถึงสามารถเพิ่มกำลังของแก้วตาจาก 20 เป็น 28 ไดออปเตอร์ แต่ผู้ป่วยออกกำลังเพ่งเพิ่มเพียง 3 ไดออปเตอร์จากมีสาย ตายาว 3 ไดออปเตอร์ก็พอชดเชยความผิดปกติได้ เพราะทำให้กำลังหักเหแสงโดยรวมเป็น 63 ไดออปเตอร์ตามปกติ ผู้ป่วยจึงมองเห็นเป็นปกติไม่ต้องใช้แว่น
  • เมื่ออายุมากขึ้นเป็น 20 ปี กำลังเพ่งลดลงบ้าง (กำลังเพ่งจะลดลงตามอายุ) อาจจะยังเพ่งเพิ่มได้ถึง 4 ไดออปเตอร์ก็ยังเห็นชัดอยู่
  • แต่เมื่ออายุ 40 ปี กำลังเพ่งลดลงไปอีกและมีไม่ถึง 3 ไดออปเตอร์ คราวนี้สายตาจะมัวลง เป็นต้น

คนสายตายาวมีอาการอย่างไร?

สายตายาว

อาการพบบ่อยของคนสายตายาวได้แก่

  1. มองภาพไม่ชัด ขึ้นอยู่กับความยาวของสายตาและกำลังเพ่งที่มี ตามที่กล่าวแล้ว ถ้าสายตายาวมากและกำลังเพ่งเหลือน้อยก็จะมองภาพไม่ชัด แต่ถ้ากำลังเพ่งยังมีมากสายตาอาจปกติ
  2. มองใกล้ไม่ชัดเร็วกว่าวัยปกติ หรือนัยหนึ่งมีอาการของสายตาผู้สูงอายุเร็วกว่าคนทั่ว ไป กล่าวคือ คนทั่วไปจะมีภาวะสายตาผู้สูงอายุเมื่อมีอายุ 40 ปีขึ้นไป แต่ผู้ที่มีสายตายาวอยู่ก่อนแล้วอาจจะเกิดภาวะสายตาสูงอายุเมื่ออายุเร็วกว่าอาจเป็น 37 ปี โดยในระยะแรกการมองใกล้ไม่ชัดมักเกิดเมื่อร่างกายอ่อนล้า เช่น ทำงานมาแล้วทั้งวันหรือเมื่อแสงไม่พอ
  3. ปวดศีรษะ มักจะปวดบริเวณหน้าผาก และอาการมากขึ้นเมื่อใช้สายตามากขึ้น จึงมักไม่มีอาการในตอนเช้า แต่จะปวดหัวในตอนเย็น และถ้างดใช้สายตามองใกล้ อาการปวดจะหายไป

    มีผู้ป่วยบางรายมาพบแพทย์ด้วยอาการปวดศีรษะเรื้อรัง เป็นที่ทราบดีว่าอาการปวดศีรษะเกิดได้จากหลายสาเหตุ แต่จากสายตามักจะคิดถึงน้อย ทำให้ผู้ป่วยไปรับการตรวจทางระบบประสาทอยู่นาน จนหมดกำลังใจที่จะรับการตรวจอีกแล้ว บางรายได้รับยามามากหลายชนิด อาการปวดศีรษะยังไม่หาย แต่มาหายอย่างปลิดทิ้งเมื่อตรวจพบสายตายาวและได้รับการแก้ไข

  4. ไม่สบายตา อาจเรียกอีกคำว่า เมื่อยตาหรือตาล้า ผู้ป่วยอาจจะบอกว่าเมื่อมองภาพต้องใช้เวลาถึงจะชัดโดยเฉพาะมองภาพที่เคลื่อนไหวเช่น การดูภาพยนตร์จะมีอาการปวดและเมื่อยตาได้ง่ายกว่าคนทั่วไป
  5. ตาสู้แสงไม่ได้/ตาไม่สู้แสง หรือมีความไวต่อแสงมากกว่าคนปกติ มีผู้ป่วยสายตายาวหลายรายมาด้วยอาการนี้ เมื่อแก้ไขสายตายาวให้แล้ว อาการสู้แสงไม่ได้ก็หายไปด้วย
  6. บางคนอาจมาด้วยมองเห็นวัตถุเป็นสองสิ่ง (เห็นภาพซ้อน) เนื่องจากต้องเพ่งตามากทำให้ลูกตามารวมกันตรงกลาง
  7. ตาเข เด็กที่มีสายตายาวขนาดปานกลาง ทำให้ต้องเพ่งตามากตลอดเวลา ตาจึงเขเข้าใน แต่หากสายตายาวมาก เด็กเพ่งไม่ไหวจึงเลิกเพ่ง จึงไม่เกิดตาเข ส่วนเด็กที่สายตายาวไม่มากใช้กำลังเพ่งไม่มาก ตาจึงไม่เข ซึ่งโดยทั่วไปเด็กเกิดใหม่จะมีสายตายาว หลังจากนั้นเมื่อเด็กโตขึ้นความโค้งของกระจกตา ตลอดจนขนาดลูกตาค่อยๆเปลี่ยนไป เพื่อไปสู่สายตาปกติเป็นส่วนใหญ่

มีวิธีแก้ไข (รักษา) สายตายาวอย่างไร?

ไม่มีกฎตายตัวลงไปว่าสายตายาวเท่าไรควรแก้ไข และสายตายาวเท่าไรไม่ต้องแก้ไข ในคนสายตายาวหากพบว่ามีภาวะตาเขเข้าในด้วย ให้สันนิษฐานว่าตาเขเข้าในนั้นเกิดจากสายตายาว ทำให้เด็กต้องเพ่งตาตลอดเวลาเป็นเหตุให้ตาหมุนเข้าใน ในกรณีเช่นนี้ต้องแก้ไขด้วยใส่แว่น เพื่อเด็กไม่ต้องเพ่งอีก

ในกรณีที่สายตายาวโดยไม่มีตาเขร่วมด้วย จะตัดสินใจใช้แว่นแก้ไขหรือไม่ขึ้นอยู่กับการใช้สายตาของผู้ป่วย ถ้าใช้สายตามากอาจมีอาการปวดศีรษะ ปวดเมื่อยตา ก็ควรแก้ไข หากไม่มีอา การก็อาจปรับดูจากดวงตาเอาเอง หรือถ้าสายตายาวแต่การมองเห็นยังไม่บกพร่อง ยังไม่ก่อให้ เกิดผลกระทบในชีวิตประจำวันก็อาจไม่ต้องแก้ไข

อนึ่ง การวัดสายตาดูว่าสายตายาวเป็นเท่าไรในเด็กที่มีสายตายาวมักจะมีปัญหา การวัดทำได้ไม่แม่นยำ โดยเฉพาะการวัดด้วยคอมพิวเตอร์ เนื่องจากเด็กมักจะเพ่งสายตาจนเป็นนิสัย ขณะเด็กเพ่งจะวัดสายตาออกมาเป็นสั้นกว่าปกติ สายตายาวจึงอาจออกมาเป็นสายตาปกติได้ หรือแม้ แต่สายตาปกติอาจกลายเป็นสายตาสั้น หรือถ้ามีสายตาสั้นเล็กน้อย อาจจะกลายเป็นสายตาสั้นมาก

การวัดสายตาในเด็กโดยเฉพาะอย่างยิ่งในการตัดแว่นครั้งแรก ควรจะวัดสายตาในขณะที่เด็กไม่เพ่ง โดยการใช้ยาหยอดตาซึ่งจะขจัดความสามารถในการเพ่งออกไปได้แก่ การใช้ยาซึ่งทำให้กล้ามเนื้อที่ใช้เพ่งเกิดเป็นอัมพาตชั่วคราว

อีกประการหนึ่ง การตัดแว่นสายตายาวให้แก่ผู้ป่วยคู่แรกไม่ว่าในเด็กหรือคนโตแล้ว มักจะมีปัญหา เนื่องจากผู้ป่วยกลุ่มนี้มักจะเพ่งสายตาจนเคยชิน เมื่อตัดแว่นเท่าที่วัดได้ จึงทำให้ผู้ป่วยรู้สึกว่ามองไม่ชัด จำเป็นต้องมีการอธิบายและอาจต้องปรับแว่นใหม่ที่เหมาะสม

ควรพบหมอตาเมื่อไร?

เมื่อมองภาพไม่ชัดหรือมีการมองเห็นผิดปกติไปจากเดิม ควรพบหมอตา (จักษุแพทย์) ก่อนเสมอ เพื่อตรวจให้แน่ชัดว่ามีสาเหตุจากอะไร เพื่อการรักษาได้ถูกต้อง ไม่ควรไปร้านตัดแว่นเลย

Updated 2014, Aug 2


สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 1 คน paweenviewnodown
Frame Bottom