Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

สมอง  ระบบประสาทวิทยา  ระบบโรคติดเชื้อ 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

ปวดศีรษะรุนแรงในเอชไอวี 

บทนำ

เป็นที่ทราบกันดีว่า ผู้ป่วยเอชไอวี มีความผิดปกติทางด้านภูมิคุ้มกันต้านทานโรคที่ส่งผลให้เกิดการติดเชื้อต่างๆได้ง่าย โดยเฉพาะเชื้อในกลุ่มที่เรียกว่า เชื้อฉวยโอกาส (Opportunistic infection)

ระบบประสาทเป็นอวัยวะระบบหนึ่งที่มีโอกาสติดเชื้อฉวยโอกาสได้ง่าย ส่งผลให้เกิดอา การผิดปกติทางระบบประสาทได้บ่อย และอาจทำให้ผู้ป่วยเสียชีวิตได้ ภาวะแทรกซ้อน/ผลข้าง เคียงจากการติดเชื้อฉวยโอกาสของระบบประสาท หรือ “ภาวะระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุเอชไอวี (HIV-associated opportunistic infection)” ที่ควรทราบมีหลายภาวะ ซึ่งที่พบบ่อยมีอะไรบ้าง อ่านได้จากบทความนี้ครับ

ระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุเอชไอวีหมายถึงอะไร?

ระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุเอชไอวี

ระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุเอชไอวี หมายถึง การที่ผู้ป่วยเอชไอวี เป็นผู้ป่วยที่มีความผิดปกติทางระบบภูมิคุ้มกันต้านทานโรค จึงส่งผลให้ระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสชนิดต่างๆได้ง่าย (ซึ่งการติดเชื้อเหล่านี้ มักไม่พบในคนทั่วไป) เช่น จาก เชื้อรา วัณโรค ไวรัสชนิด JC (John Cunningham virus) และ เชื้อปรสิตชนิด Toxoplasma เป็นต้น

อาการจากระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุเอชไอวีมีอะไรบ้าง?

อาการผิดปกติจากระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุจากเอชไอวี ที่พบมีหลายกลุ่มอาการ ดังนี้

เมื่อไหร่ควรพบแพทย์?

ผู้ป่วยควรรีบพบแพทย์/ไปโรงพยาบาลเสมอ เมื่อมีอาการผิดปกติดังกล่าวในหัวข้อ อา การ โดยเฉพาะเมื่อมีประวัติติดเชื้อเอชไอวี หรือเมื่อมีอาการที่รุนแรง เช่น ไข้ ปวดศีรษะ ระดับการรู้สึกตัวลดลง และ/หรือเมื่ออาการเหล่านี้ไม่ดีขึ้น หรือเลวลง/เป็นมากขึ้น เมื่อให้การรักษาเบื้องต้นที่บ้าน เช่น การทานยาแก้ปวด ลดไข้ และโดยเฉพาะเมื่อมีอาการชัก และ/หรือ การอ่อนแรง

แพทย์วินิจฉัยภาวะระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุเอชไอวี ได้อย่างไร?

แพทย์วินิจฉัยภาวะระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุจากเอชไอวีได้ โดยใช้ข้อมูลร่วม กันระหว่าง ประวัติการติดเชื้อเอชไอวี อาการผิดปกติต่างๆของผู้ป่วยว่า เข้าได้กับลักษณะทางคลินิกของกลุ่มอาการใดตามที่ได้กล่าวแล้วในหัวข้อ อาการ การตรวจร่างกาย ร่วมกับผลการตรวจสืบค้นเพิ่มเติม เช่น เอกซเรย์คอมพิวเตอร์ หรือเอมอาร์ไอภาพสมอง การตรวจน้ำหล่อเลี้ยงสมองและไขสันหลัง (การเจาะหลัง) การตรวจเชื้อด้วยเทคนิคเฉพาะของเชื้อแต่ละชนิด รวมทั้งดูการตอบสนองของอาการต่างๆต่อการรักษา (Therapeutic diagnosis)

รักษาภาวะระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุเอชไอวีอย่างไร?

การรักษาภาวะติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุจากเอชไอวีแต่ละชนิด มีรายละเอียดดังต่อไปนี้

ภาวะระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุเอชไอวีมีการพยากรณ์โรคอย่างไร?

การพยากรณ์โรค/ผลการรักษาภาวะระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุเอชไอวี ขึ้นกับสาเหตุ กรณีเป็นการติดเชื้อ แบคทีเรีย วัณโรค หรือเชื้อรา การรักษามักได้ผลดี แต่ถ้าเป็นจากเชื้อไวรัส การรักษามักได้ผลไม่ดี ผู้ป่วยจะมีชีวิตอยู่ได้เพียงไม่กี่เดือนหลังการวินิจฉัย เพราะส่วนใหญ่การติดเชื้อไวรัสที่ไม่ตอบสนองต่อการรักษานั้น มักเกิดขึ้นในระยะสุดท้ายของผู้ป่วยเอชไอวี

อนึ่ง ในภาพรวม ผู้ป่วยเอชไอวีที่มีการติดเชื้อฉวยโอกาสที่ระบบประสาทส่วนกลางมีการพยากรณ์โรคที่ไม่ดี เมื่อเทียบกับผู้ป่วยเอชไอวี ที่ไม่มีการติดเชื้อฉวยโอกาสที่อวัยวะในระบบดังกล่าว

ภาวะระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุเอชไอวีก่อผลข้างเคียงอะไรบ้าง?

การติดเชื้อฉวยโอกาสที่ระบบประสาทก่อให้เกิดผลข้างเคียงหลายประการ เช่น

ผู้ป่วยภาวะระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุเอชไอวีควรดูแลตนเองอย่างไร?

การดูแลตนเองของผู้ป่วยภาวะระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุเอชไอวีคือ

  • ปฏิบัติตามแพทย์ พยาบาลแนะนำ
  • รักษาสุขภาพกายสุขภาพจิตให้แข็งแรงด้วยการรักษาสุขอนามัยพื้นฐาน (สุขบัญญัติแห่ง ชาติ)
  • ทานยาต่างๆที่แพทย์สั่งให้ครบถ้วน ถูกต้อง ไม่ขาดยา
  • พักผ่อนให้เพียงพอ
  • ออกกำลังกายสม่ำเสมอให้เหมาะสมกับสุขภาพ
  • ไม่ดื่มเหล้า ไม่สูบบุหรี่
  • พบแพทย์/ไปโรงพยาบาลตามนัดเสมอ
  • พบแพทย์/ไปโรงพยาบาลก่อนนัด เมื่ออาการต่างๆเลวลง และ/หรือมีอาการใหม่ๆที่ผิดไปจากเดิม และ/หรือเมื่อกังวลในอาการ

ป้องกันภาวะระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุเอชไอวีได้อย่างไร?

การป้องกันภาวะระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุเอชไอวี ทำได้โดยการรักษา ควบ คุม โรคติดเชื้อเอชไอวีให้ดี ทานยาต้านไวรัส และยาป้องกันการติดเชื้อต่างๆตามแพทย์แนะนำให้ครบถ้วน ไม่ขาดยา ร่วมกับการดูแลตนเองให้แข็งแรงด้วยการรักษาสุขอนามัยพื้นฐาน (สุขบัญญัติแห่งชาติ)

อนึ่ง การป้องกันภาวะระบบประสาทติดเชื้อฉวยโอกาสเหตุเอชไอวีให้ได้เต็มร้อย คือการดูแลตนเอง ไม่ให้เกิดการติดเชื้อแอชไอวี (อ่านเพิ่มเติม เรื่อง เอชไอวี รวมทั้งวิธีป้องกันได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง เอชไอวี และเรื่อง โรคเอดส์)



สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 3 คน yayah.fenale.3 punchchy_chy Parita1405
Frame Bottom