Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

ระบบประสาทวิทยา 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

ปวดศีรษะ  ชัก  สับสน 

บทนำ

โรคเอสแอลอี (Systemic lupus erythematosus ย่อว่า SLE) หรืออาจเรียกอีกชื่อว่า โรค ลูปัส หรือ ลูปุส (Lupus) เป็นโรคที่เกิดจากระบบภูมิคุ้มกันต้านทานโรคของร่างกายทำงานผิดปกติ โดยระบบภูมิคุ้มกันฯนี้เกิดการทำร้ายอวัยวะต่างๆของร่างกาย เช่น ผิวหนัง ทางเดินอา หาร ทางเดินหายใจ ไต ระบบเลือด หัวใจและหลอดเลือด รวมทั้งระบบประสาทซึ่งก่อให้เกิดอา การผิดปกติทางระบบประสาทขึ้นได้ เช่น ชัก สับสน เป็นต้น ผู้ป่วยเอสแอลอี และคนในครอบ ครัว ควรทราบเบื้องต้นเกี่ยวกับภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทในผู้ป่วยเอสแอลอีนี้ เพื่อการดู แลตนเองและคนที่เรารักให้มีสุขภาพที่ดี

ภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทเหตุเอสแอลอีเกิดได้อย่างไร?

เอสแอลอี

กลไกการเกิดภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทเหตุเอสแอลอี เกิดจากภาวะภูมิคุ้มกันต้านทานโรคของร่างกาย มีการทำงานผิดปกติ ส่งผลให้ภูมิคุ้มกันฯนั้น ไปทำลายเนื้อเยื่อต่างๆของระบบประสาทส่วนกลางและของระบบประสาทส่วนปลาย

นอกจากนี้ บางกรณี อาจเกิดจากผลแทรกซ้อน/ผลข้างเคียงจากการรักษา เช่น จากเกิดภาวะติดเชื้อในสมอง (สมองอักเสบ) ในผู้ป่วยเอสแอลอีที่ได้รับยากดภูมิคุ้มกันฯ จึงส่งผลให้ร่าง กายที่รวมถึงสมองติดเชื้อต่างๆได้ง่าย

ผู้ป่วยเอสแอลอีกลุ่มใดมีโอกาส/ปัจจัยเสี่ยงเกิดภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาท?

ผู้ป่วยเอสแอลอีที่มีปัจจัยเสี่ยงต่อการเกิดภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทสูงกว่าผู้ป่วยเอสแอลอีทั่วไป คือ ผู้ป่วยที่มีภาวะแทรกซ้อนที่ก่อให้เกิดโรคในอวัยวะต่างๆ เช่น โรคไต โรคเลือด โรคผิวหนัง และในผู้ป่วยเอสแอลอีที่มีอาการรุนแรง และ/หรือควบคุมโรคได้ไม่ดี

ภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทเหตุเอสแอลอีมีอาการอย่างไร?

ภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทเหตุเอสแอลอี เกิดขึ้นได้กับทุกส่วนของระบบประสาท ทั้งระบบประสาทส่วนกลาง (Central nervous system: CNS) และระบบประสาทส่วนปลาย (Peripheral nervous system: PNS) ซึ่งอาการผิดปกติทางระบบประสาท ได้แก่

1. ระบบประสาทส่วนกลาง ได้แก่

2. ระบบประสาทส่วนปลาย ได้แก่

อาการผิดปกติทางระบบประสาทเหตุเอสแอลอีต่างจากอาการผิดปกติทางระบบประสาททั่วไปหรือไม่?

อาการผิดปกติทางระบบประสาทเหตุเอสแอลอี ไม่แตกต่างกับอาการทางระบบประสาทที่เกิดกับคนทั่วไป ที่ป่วยด้วยโรคทางระบบประสาท ที่ไม่ได้มีสาเหตุจากโรคเอสแอลอี ยกเว้นในกรณีการติดเชื้อในสมองที่เชื้อก่อโรคนั้น จะเป็นเชื้อฉวยโอกาส ที่ไม่ค่อยพบเกิดในคนทั่วไป เช่น จากเชื้อแบคทีเรียโนคาร์เดีย (Nocardia) หรือจาก เชื้อรา

เมื่อไหร่ควรไปพบแพทย์?

ผู้ป่วยที่มีอาการผิดปกติ เช่น ชัก แขน ขาอ่อนแรง สับสนฉับพลัน ซึมลงควรพบแพทย์/ไปโรงพยาบาลทันที

กรณีอาการชาแขน ขา มีพฤติกรรมเปลี่ยนแปลงที่ไม่ชัดเจน ปวดศีรษะ ให้สังเกตอาการว่าดีขึ้นหรือไม่ เป็นรุนแรงหรือไม่ ถ้าอาการไม่ดีขึ้น เป็นรุนแรง เป็นมากขึ้น ถึงแม้ว่าดูแลตนเองเบื้องต้นแล้วก็ตาม ก็ควรรีบพบแพทย์/ไปโรงพยาบาล

การวินิจฉัยภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทเหตุเอสแอลอีทำได้อย่างไร?

การวินิจฉัยภาวะแทรกซ้อนเหตุเอสแอลอี ทำได้โดยพิจารณาจากอาการ ประวัติการเป็นโรคเอสแอลอี อาการต่างๆของโรคเอสแอลอี ประวัติการเจ็บป่วยต่างๆทั้งในอดีตและในปัจจุบัน ประวัติการใช้ยาต่างๆ การตรวจร่างกาย และการตรวจร่างกายทางระบบประสาท ร่วมกับ การวิ นิจฉัยแยกโรค จากโรคทางระบบประสาทอื่นๆ ซึ่งถ้าไม่พบมีโรคทางระบบประสาทจากสาเหตุอื่นๆ แพทย์ก็จะให้การวินิจฉัยว่า เป็นอาการผิดปกติ/ภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทเหตุจากเอสแอลอี

กรณีเป็นภาวะแทรกซ้อนจากกการติดเชื้อในสมอง (สมองอักเสบ) ของผู้ป่วยเอสแอลอีที่ได้ยากดภูมิคุ้มกันฯ ก็ใช้เกณฑ์การวินิจฉัยเหมือนในคนทั่วไป เช่น การตรวจเอกซ์เรย์คอมพิว เตอร์สมอง แต่ชนิดของเชื้อก่อโรค อาจแตกต่างกันดังได้กล่าวแล้วในหัวข้อ อาการทางสมองจากเอสแอลอี กับจากโรคทางระบบประสาทอื่นๆ

รักษาภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทเหตุเอสแอลอีอย่างไร?

การรักษาภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทเหตุเอสแอลอีส่วนใหญ่ คือ การให้ยาสเตีย รอยด์ขนาดสูง ร่วมกับยารักษาตามอาการ เช่น ภาวะสับสน หรืออาการทางจิต ก็ให้ยาควบคุมอา การทางจิต กรณีเกิดภาวะแทรกซ้อนจาก การติดเชื้อ ก็จะให้ยาฆ่าเชื้อ หรือ ยาปฏิชีวนะ ตามชนิดเชื้อก่อโรคนั้น ๆ

ภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทเหตุเอสแอลอีก่อผลข้างเคียงอย่างไร?

ภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทเหตุเอสแอลอีก่อให้เกิดผลข้างเคียงต่อผู้ป่วย ดังนี้

ผู้ป่วยที่มีภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทเหตุเอสแอลอีมีการพยากรณ์โรคอย่างไร?

การพยากรณ์โรคของผู้ป่วยที่มีภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทเหตุ เอสแอลอี ส่วนใหญ่จะไม่ดี กล่าวคือ เมื่อรักษาดีขึ้น ก็อาจเกิดอาการซ้ำได้อีก และส่วนใหญ่ ผู้ป่วยมักจะเกิดภา วะแทรกซ้อนจากการรักษาด้วยยาสเตียรอยด์ขนาดสูง ทำให้เกิดภาวะติดเชื้อต่างๆได้ง่ายกับอวัยวะทุกระบบทั่วร่างกาย รวมถึงระบบประสาท

ผู้ป่วยควรดูแลตนเองอย่างไร? ควรพบแพทย์ก่อนนัดเมื่อไร?

ผู้ป่วยเอสแอลอีที่มีภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาท ควรดูแลตนเอง ดังนี้

ภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทเหตุเอสแอลอีป้องกันได้หรือไม่?

ภาวะแทรกซ้อนทางระบบประสาทเหตุเอสแอลอีนี้ ส่วนหนึ่งป้องกันได้ เพราะมักเกิดจากโรคเอสแอลอีที่รุนแรง ควบคุมโรคได้ไม่ดี และที่มีภาวะแทรกซ้อน/ผลข้างเคียงในระบบต่างๆ (เช่น ที่ไต ที่ผิวหนัง) ดังนั้นการป้องกัน คือ ต้องให้การรักษาควบคุมโรคเอสแอลอีให้ได้ดี เพื่อลดโอกาสเกิดภาวะแทรกซ้อนจากโรคเอสแอลอีในอวัยวะระบบต่างๆ



สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ คน
Frame Bottom