Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

ศีรษะ 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

ปวดศีรษะ 

บทนำ

ปวดศีรษะ หรือปวดหัว (Headache) เป็นอาการไม่ใช่โรค (อ่านเพิ่มเติมในโรค อาการ ภาวะ) เป็นอาการที่พบบ่อยมากทั้งในเด็กและในผู้ใหญ่ โดย 2 ใน 3 ของเด็กทั้งหมด และ 9 ใน 10 ของผู้ใหญ่ทั้งหมด เคยมีอาการปวดศีรษะ ผู้หญิงและผู้ชายมีโอกาสเกิดอาการนี้ได้เท่าๆกัน

สมาคมปวดศีรษะนานาชาติ (The International Headache Society: IHS) และองค์ การอนามัยโลก (WHO, World Health Organization) แบ่งการปวดศีรษะตามสาเหตุออกเป็น 3 กลุ่มใหญ่คือ อาการปวดศีรษะปฐมภูมิ (Primary headache) อาการปวดศีรษะทุติยภูมิ (Secondary headache) และอาการปวดศีรษะจากเส้นประสาทและอื่นๆ (Cranial neuralgias, central and primary facial pain and other headaches) เรียกว่า เป็นการแบ่งแบบ IHS Classification ICHD II โดย ICHD ย่อมาจาก International Classification of Headache Disorders

อาการปวดศีรษะเกิดได้อย่างไร ?

ปวดหัว

อาการปวดศีรษะเกิดจากเส้นประสาทที่รับความเจ็บปวดในบริเวณศีรษะและลำคอถูกกระ ตุ้นจากสาเหตุต่างๆ จึงส่งความรู้สึกนี้ไปยังสมองส่วนกลาง ส่งผลให้สมองตอบสนองเป็นอาการปวดศีรษะ

การกระตุ้นประสาทรับความเจ็บปวดในส่วนศีรษะและลำคอเกิดขึ้นได้จากหลายสาเหตุ เช่น

แพทย์วินิจฉัยสาเหตุปวดศีรษะได้อย่างไร?

เนื่องจากอาการปวดศีรษะพบได้บ่อยมาก และมักเกิดจากสาเหตุที่ไม่รุนแรงเช่น ร่วมกับอาการไข้จากโรคต่างๆ ดังนั้น แพทย์มักให้การวินิจฉัยและให้การรักษาโรคเหล่านั้น จากประวัติอาการ การตรวจร่างกาย อาจร่วมกับการตรวจเลือดทางห้องปฏิบัติการ แต่แพทย์จะวินิจฉัยหาสาเหตุของอาการปวดศีรษะเพิ่มเติมต่อเมื่อผู้ป่วยมีอาการปวดศีรษะรุนแรง มีอาการปวดศีรษะเรื้อรังและทวีความรุนแรงเพิ่มต่อเนื่อง และ/หรือร่วมกับมีอาการผิดปกติอื่นๆเช่น คลื่นไส้ อา เจียน หรือแขน/ขาอ่อนแรง

โดยทั่วไป แพทย์วินิจฉัยหาสาเหตุอาการปวดศีรษะจากประวัติอาการ การตรวจร่างกาย การตรวจตา การตรวจร่างกายทางระบบประสาท และการตรวจภาพสมองด้วยเอกซเรย์คอมพิว เตอร์ และ/หรือคลื่นแม่เหล็กเอมอาร์ไอ นอกจากนั้นอาจมีการตรวจอื่นๆเพิ่มเติมตาอาการผู้ ป่วยและดุลพินิจของแพทย์เช่น การเจาะหลังเพื่อตรวจน้ำไขสันหลัง เมื่อสงสัยโรคเยื่อหุ้มสมองอักเสบ เป็นต้น

รักษาอาการปวดศีรษะได้อย่างไร?

แนวทางรักษาอาการปวดศีรษะได้แก่

ปวดศีรษะเป็นอาการรุนแรงไหม?

ความรุนแรงของอาการปวดศีรษะขึ้นกับสาเหตุซึ่งมีได้ตั้งแต่ไม่รุนแรง หายได้เองด้วยการพักผ่อนเช่น ปวดศีรษะจากการนอนไม่หลับ นอนไม่พอ หรือปวดศีรษะปานกลางจากการมีไข้สูงหรือในโรคปวดศีรษะไมเกรนซึ่งใช้รักษาด้วยการกินยา หรือปวดศีรษะรุนแรงจากโรคเนื้องอกสมองซึ่งต้องรักษาด้วยการผ่าตัดและอาจร่วมกับรังสีรักษา

ดูแลตนเองอย่างไร? ควรพบแพทย์เมื่อไร?

ดังกล่าวแล้วว่า อาการปวดศีรษะเกิดจากหลายสาเหตุทั้งสาเหตุที่ไม่รุนแรงและสาเหตุที่รุนแรง ดังนั้นเมื่อมีอาการปวดศีรษะ ควรสังเกตตนเองเสมอเพื่อการพบแพทย์แต่เนิ่นๆ

ป้องกันปวดศีรษะได้อย่างไร?

การป้องกันอาการปวดศีรษะคือ การป้องกันสาเหตุดังกล่าวแล้วที่ป้องกันได้เช่น ป้องกันอาการไข้จากการติดเชื้อด้วยการรักษาสุขอนามัยพื้นฐาน (สุขบัญญัติแห่งชาติ) รักษาสุขภาพ จิตและพักผ่อนให้เพียงพอเพื่อลดการเกิดอาการปวดศีรษะจากความเครียด ตรวจสุขภาพดวง ตาเป็นประจำทุกปี เพื่อป้องกันรักษาโรคและรักษาอาการทางสายตาแต่เนิ่นๆก่อนก่ออาการปวดศีรษะเรื้อรัง และเลิกสุรา เป็นต้น

บรรณานุกรม

1. Braunwald, E., Fauci, A., Kasper, L., Hauser, S., Longo, D., and Jameson, J. (2001). Harrison’s principles of internal medicine (15th ed.). New York: McGraw-Hill
2. Headache. http://en.wikipedia.org/wiki/Headache [2015,March7]
3. Headache:Hope through research. http://www.ninds.nih.gov/disorders/headache/detail_headache.htm [2015,March7]
4. IHS classification ICHD-IIhttp://ihs-classification.org/en/02_klassifikation/01_inhalt/[2015,March7]
5. International Classification of Headache disorders http://en.wikipedia.org/wiki/International_Classification_of_Headache_Disorders[2015,March7]

Updated 2015, March 7

เว็บบอร์ด
User โรคมือเท้าปาก จากโรงเรียนหนูน้อย อาการเจ็บซี่โครง อาจเกิดจากการบาดเจ็บของกล้ามเนื้อ และ/หรือของกระดูกซี่โครง ดังนั้นจึงขึ้นกับว่าคุณไปทำอะไรมา เช่น การออกแรงใช้กล้ามเนื้อ/กระดูก.... โดย Tippatai » 02/05/2012

สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ คน
Frame Bottom