Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

สมอง  เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

โรคหลอดเลือดสมอง 

บทนำ

ยานิโมดิปีน(Nimodipine) เป็นยาในกลุ่มแคลเซียมแชนแนลบล็อกเกอร์ (Calcium channel blocker) วัตถุประสงค์ของการพัฒนายานิโมดิปีนก็เพื่อใช้ลดความดันโลหิตสูง แต่ปรากฏว่า ทางคลินิกได้นำยานิโมดิปีนมาใช้เป็นยาป้องกันภาวะเลือดออกใต้เยื่อหุ้มสมองชั้นกลาง (Subarachnoid hemorrhage) ยานี้มีกลไกการออกฤทธิ์ต่อหลอดเลือดแดงที่สมองได้ดีกว่าต่อหลอดเลือดแดงบริเวณอื่นๆของร่างกาย โดยป้องกันการหดเกร็งตัวของหลอดเลือดแดงในสมองนั่นเอง

รูปแบบยาแผนปัจจุบันของยานิโมดิปีน มีทั้งยารับประทานและยาฉีด ยานิโมดิปีนถูกดูดซึมได้อย่างรวดเร็วจากระบบทางเดินอาหาร ตัวยานี้ที่เข้าสู่กระแสเลือดจะเข้ารวมตัวกับพลาสมาโปรตีนได้มากกว่า 95% และสามารถซึมผ่านเข้าสมองได้เป็นอย่างดี ตับจะเป็นอวัยวะที่คอยเปลี่ยนแปลงโครงสร้างของยานิโมดิปีนอยู่ตลอดเวลา ซึ่งร่างกายต้องใช้เวลาถึงประมาณ 9 ชั่วโมงเพื่อกำจัดยานี้ออกจากกระแสเลือดโดยผ่านทิ้งไปกับอุจจาระและปัสสาวะ

มีข้อห้ามใช้และข้อควรระวังบางประการก่อนการใช้ยานิโมดิปีนที่ผู้บริโภค/ผู้ป่วยควรทราบ เช่น

นอกจากนี้ การใช้ยานิโมดิปีนยังต้องอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์ และควรปฏิบัติตามคำแนะนำการใช้ยาอย่างเคร่งครัดจากแพทย์ พยาบาล เภสัชกร เช่น

ยานิโมดิปีนเป็นอีกหนึ่งรายการยาที่บรรจุอยู่ในบัญชียาหลักแห่งชาติของไทย โดยถูกระบุให้อยู่ในหมวดยาอันตราย และถูกระบุวัตถุประสงค์ของการใช้ยาตามเงื่อนไขที่ว่า “ ใช้โดยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านประสาทวิทยาและประสาทศัลยศาสตร์สำหรับป้องกันพยาธิสภาพของระบบประสาทที่อาจดำเนินต่อไปจากการหดตัวของหลอดเลือดภายหลังการเกิด Subarachnoid hemorrhage ”

หากผู้บริโภค/ผู้ป่วยต้องการทราบข้อมูลการใช้ยานิโมดิปีนเพิ่มเติม สามารถ สอบถามได้จากแพทย์ผู้ที่ทำการรักษา หรือจากเภสัชกรโดยทั่วไป

นิโมดิปีนมีสรรพคุณ(คุณสมบัติ)อย่างไร?

นิโมดิปีน

นิโมดิปีนมีสรรพคุณ/ข้อบ่งใช้เพื่อ บำบัดและป้องกันภาวะเลือดออกใต้เยื่อหุ้มสมองชั้นกลาง (Subarachnoid hemorrhage)

*หมายเหตุ: ในทางปฏิบัติ มีบางสถานพยาบาลนำยานิโมดิปีนมาใช้รักษาโรคหลอดเลือดสมองตีบตัน รวมถึงใช้เป็นยาป้องกันการเกิดไมเกรนด้วย

นิโมดิปีนมีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

กลไกการออกฤทธิ์ของยานิโมดิปีนคือ ตัวยามีคุณสมบัติละลายได้ดีในเนื้อเยื่อชั้นไขมัน จึงส่งผลให้ตัวยานี้ซึมผ่านเข้าสมองและออกฤทธิ์ต่อเส้นเลือด/หลอดเลือดในบริเวณสมองได้ดี ตัวยานี้จะยับยั้งการขนย้ายประจุแคลเซียมเข้าสู่เซลล์ของกล้ามเนื้อเรียบของหลอดเลือด ทำให้หลอดเลือดเกิดการขยายตัว จึงมีผลทำให้ การไหลเวียนของเลือดสะดวกขึ้น ช่วยลดภาวะและความเสี่ยงของการแตก-ตีบ-ตัน ของหลอดเลือดจนเป็นที่มาของสรรพคุณ

นิโมดิปีนมีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ยานิโมดิปีนมีรูปแบบการจัดจำหน่าย เช่น

นิโมดิปีนมีขนาดรับประทานอย่างไร?

ขอยกตัวอย่างขนาดรับประทานยานิโมดิปีนสำหรับบำบัดป้องกันเลือดออกใต้เยื่อหุ้มสมองชั้นกลาง เช่น

  • ผู้ใหญ่: รับประทานยาครั้งละ 60 มิลลิกรัม ทุกๆ 4 ชั่วโมง ในช่วงท้องว่าง โดยใช้ยาต่อเนื่อง 21 วัน หรือ ตามแพทย์สั่ง
  • เด็ก: ยังไม่พบเห็นข้อบ่งใช้ทางคลินิกของยานี้กับผู้ป่วยเด็ก

อนึ่ง:

  • ควรใช้ยานี้ภายใน 96 ชั่วโมง หลังจากตรวจพบอาการหรือสัญญาณบ่งบอกถึงความเสี่ยงของหลอดเลือดในสมองแตก
  • สำหรับผู้ป่วยโรคตับ แพทย์จะลดขนาดการรับประทานลงมาครึ่งหนึ่ง คือ 30 มิลลิกรัม/ครั้ง
  • ในบางประเทศแถบซีกโลกตะวันตก การใช้ยานิโมดิปีนเป็นยาป้องกัน หลอดเลือดที่สมองตีบหรือใช้ป้องกันการเกิดไมเกรนยังมิได้ถูกรับรองเป็นทางการในทางคลินิก

*****หมายเหตุ: ขนาดยาและระยะเวลาในการใช้ยาที่ระบุในบทความนี้เป็นเพียงตัวอย่างหนึ่งเท่านั้น ไม่สามารถใช้ทดแทนคำสั่งใช้ยาของแพทย์ได้ การใช้ยาที่เหมาะสมควรต้องปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดรวมยานิโมดิปีน ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาล และเภสัชกร ดังนี้

หากลืมรับประทานยาควรทำอย่างไร?

การใช้ยานิโมดิปีน มักจะเริ่มที่สถานพยาบาล บุคลากรทางการแพทย์จะให้ยาผู้ป่วยตาตารางการให้ยาของแพทย์ โอกาสลืมให้ยาผู้ป่วยจึงเป็นไปได้น้อยมาก กรณีที่ผู้ป่วยนำยากลับมารับประทานที่บ้าน หากลืมรับประทานยานี้ให้รับประทานทันทีที่นึกขึ้นได้ ถ้าเวลาใกล้เคียงกับการรับประทานยาในมื้อถัดไป ไม่จำเป็นต้องเพิ่มปริมาณยาเป็น 2 เท่า

นิโมดิปีนมีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

ยานิโมดิปีนสามารถก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์จากยา (ผลข้างเคียง/อาการข้างเคียง)ต่อระบบอวัยวะต่างๆของร่างกาย ดังนี้ เช่น

มีข้อควรระวังการใช้นิโมดิปีนอย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ยานิโมดิปีน เช่น

***** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา”ที่รวมถึง ยาแผนปัจจุบันทุกชนิด(รวมยานิโมดิปีนด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิด อาหารเสริม ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร และสมุนไพร ต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้งควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ(อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอ

นิโมดิปีนมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยานิโมดิปีนมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่น เช่น

ควรเก็บรักษานิโมดิปีนอย่างไร?

ควรเก็บยานิโมดิปีนภายใต้อุณหภูมิ 20-25 องศาเซลเซียส(Celsius) ห้ามเก็บยาในช่องแช่แข็งของตู้เย็น เก็บยาในภาชนะที่ปิดมิดชิด พ้นแสง/แสงแดด ความร้อนและความชื้น เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง และไม่เก็บยาในห้องน้ำหรือรถยนต์

นิโมดิปีนมีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยานิโมดิปีน ที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้า และบริษัทผู้ผลิต/ผู้จำหน่าย เช่น

ชื่อการค้าบริษัทผู้ผลิต
Nimotop (นิโมท็อป) Bayer HealthCare Pharma

อนึ่ง ยาชื่อการค้าของยานี้ในต่างประเทศ เช่น Modipin, Nimocer, Nimodip, Nimotide, Vasotop

บรรณานุกรม

  1. https://www.drugs.com/cdi/nimodipine.html [2017,Feb11]
  2. http://www.mims.com/thailand/drug/info/nimotop/?type=brief [2017,Feb11]
  3. https://en.wikipedia.org/wiki/Nimodipine [2017,Feb11]
  4. http://www.mims.com/thailand/drug/info/nimodipine/?type=brief&mtype=generic [2017,Feb11]
  5. http://drug.fda.moph.go.th:81/nlem.in.th/medicine/essential/list/38#item-8414 [2017,Feb11]
  6. https://www.drugs.com/dosage/nimodipine.html [2017,Feb11]


สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 2 คน wuttinan kangkasikit apple123
Frame Bottom