Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

ความดันโลหิตต่ำมาก 

บทนำ

ยานอร์อิพิเนฟริน (Norepinephrin ย่อว่า เอ็นอี/NE) หรืออาจเรียกว่า ยานอร์แอดรีนาลีน(Noradrenaline ย่อว่า เอ็นเอ/NA) จัดเป็นสารประเภทฮอร์โมนและสารสื่อประสาทที่ร่างกายผลิตได้จากกรดอะมิโนที่มีชื่อว่า ไทโรซีน (Tyrosine) นอร์อิพิเนฟรินจะถูกหลั่งออกมาจากระบบประสาทอัตโนมัติชนิดซิมพาเทติก เมื่อร่างกายต้องเผชิญกับภาวะอันตรายหรือภาวะบีบคั้น ทำให้ร่างกายมีการตอบสนองที่จะปกป้องตนเองได้อย่างรวดเร็วทันที ซึ่งส่งผลให้มีการเปลี่ยนแปลงต่อระบบการทำงานของอวัยวะภายในร่างกายเช่น

  • เพิ่มปริมาณออกซิเจนไปเลี้ยงสมองมากขึ้น ทำให้ความคิดเกิดขึ้นได้เร็วและแจ่มชัด
  • เพิ่มอัตราการเต้นของหัวใจ ทำให้สูบฉีดเลือดไปเลี้ยงอวัยวะในส่วนต่างๆของร่างกายได้ดีมากขึ้น
  • การหายใจเร็วขึ้น ทำให้ออกซิเจนไปเลี้ยงร่างกายและสมองได้ดีขึ้น ช่วยให้ร่างกาย เคลื่อน ไหวได้ดีกว่าปกติ
  • หยุดกระบวนการบางอย่างของร่างกายเช่น กระบวนการย่อยอาหาร และนำพลังงานที่ใช้ในส่วนนี้ไปใช้ในส่วนที่จำเป็นกว่า
  • สำหรับทางด้านการนำมาใช้เป็นยา นอร์อิพิเนฟรินถูกนำมาใช้รักษาภาวะความดันโลหิตต่ำและมีใช้ในรูปแบบยาฉีด ซึ่งเมื่อยานี้เข้าสู่กระแสเลือด ร่างกายจะส่งผ่านไปยังเนื้อเยื่อของระบบประสาทซิมพาเทติก (Sympathetic nervous system) เพื่อกระตุ้นการออกฤทธิ์ที่อวัยวะปลายทางเช่น หัวใจ และสมอง ยานี้สามารถผ่านเข้ารกของหญิงตั้งครรภ์ได้ แต่ไม่สามารถผ่านหลอดเลือดฝอยที่หล่อเลี้ยงเนื้อเยื่อสมอง (Blood brain barrier) ตับจะทำหน้าที่เปลี่ยนแปลงโครงสร้างทางเคมีของนอร์อิพิ เนฟริน และปริมาณยาส่วนมากจะถูกขับออกมากับปัสสาวะ

    นอร์อิพิเนฟรินจัดเป็นยาอีกหนึ่งตัวที่อยู่ในรายการบัญชียาหลักแห่งชาติของไทย และระบุใช้เป็นยารักษาความดันโลหิตต่ำที่เกิดจากการใช้ยากลุ่ม Beta blockers, กลุ่ม Calcium channel blockers และ Theophylline และจัดเป็นยาจำเป็นที่ต้องมีอยู่ในสถานพยาบาลทั้งรัฐและเอกชน

    นอร์อิพิเนฟรินมีสรรพคุณ (คุณสมบัติ) อย่างไร?

    นอร์อิพิเนฟริน

    ยานอร์อิพิเนฟรินมีสรรพคุณดังนี้

    นอร์อิพิเนฟรินมีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

    กลไกการออกฤทธิ์ของยานอร์อิพิเนฟรินคือ ตัวยาจะออกฤทธิ์กระตุ้นที่ตัวรับชนิดเบต้า 1 และแอลฟา-แอดริเนอจิก (Beta 1 and Alpha-adrenergic receptors, ตัวรับสำหรับสารนอร์อิพิเนฟรินที่มีอยู่ในเนื้อเยื่อและในอวัยวะต่างๆเช่น ผนังหลอดเลือดต่างๆ หัวใจ สมอง) ส่งผลให้เกิดการหดตัวของหลอดเลือด ทำให้ความดันโลหิตทั้งขณะที่หัวใจบีบตัวและที่คลายตัวเพิ่มขึ้น รวมถึงอัตราการเต้นของหัวใจช้าลง จึงก่อให้เกิดฤทธิ์ของการรักษาตามสรรพคุณ

    นอร์อิพิเนฟรินมีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

    ยานอร์อิพิเนฟรินมีรูปแบบการจัดจำหน่ายเป็นรูปแบบยาฉีด ขนาดความแรง 4 มิลลิกรัม/4 มิลลิลิตร

    *****หมายเหตุ: นอร์อิพิเนฟรินไม่มีรูปแบบของยารับประทาน เนื่องจากยาจะถูกทำลายเมื่ออยู่ในระบบทางเดินอาหาร

    นอร์อิพิเนฟรินมีขนาดการบริหารยาอย่างไร?

    ยานอร์อิพิเนฟรินมีขนาดการบริหารยา/การใช้ยาสำหรับภาวะความดันโลหิตต่ำชนิดเฉียบพลัน ดังนี้

    • ผู้ใหญ่: ให้ยาขนาดเริ่มต้นที่ 8 - 12 ไมโครกรัม/นาที หากการตอบสนองไม่ดีและมีภาวะช็อกร่วมด้วยสามารถปรับขนาดเป็น 8 - 30 ไมโครกรัม/นาที
    • เด็ก: ให้ยาในอัตรา 2 ไมโครกรัม/นาทีหรือ 2 ไมโครกรัม/พื้นที่ผิวของร่างกาย/นาที

    *****หมายเหตุ: การให้ยากับผู้ป่วยกรณีนี้จะต้องเจือจางยาฉีดกับสารน้ำ Glucose 5% หรือ น้ำเกลือ Sodium chloride 0.9% และหยดเข้าทางหลอดเลือดดำ โดยปฏิบัติตาหัตถการที่ถูกต้องตามมาตรฐานของสถานพยาบาล การปรับขนาดการให้ยาจะขึ้นอยู่กับการตอบสนองของความดันโล หิตจากร่างกายผู้ป่วย โดยอยู่ภายใต้การควบคุมดูแลของแพทย์ผู้รักษาเท่านั้น

    เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

    เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดที่รวมถึงยานอร์อิพิเนฟริน ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัช กรดังนี้

    นอร์อิพิเนฟรินมีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

    ยานอร์อิพิเนฟรินสามารถก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์ (ผลข้างเคียง/อาการข้างเคียง) ดังนี้ เช่น อาจเกิดภาวะความดันโลหิตสูง ปวดศีรษะ หัวใจเต้นช้า หัวใจเต้นผิดจังหวะ วิตกกังวล หายใจติดขัด/หายใจลำบาก

    หากร่างกายได้รับยานี้เกินขนาดอาจมีอาการตามมาดังนี้เช่น ความดันโลหิตสูง เหงื่อออกมาก เลือดออกในสมองและมีอาการชัก ซึ่งหากผู้ป่วยมีอาการดังกล่าว ต้องรีบนำตัวส่งแพทย์/ไปโรงพยา บาลทันที

    มีข้อควรระวังการใช้นอร์อิพิเนฟรินอย่างไร?

    มีข้อควรระวังการใช้ยานอร์อิพิเนฟรินดังนี้เช่น

    ***** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา” ที่รวมถึงยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมยานอร์อิพิเนฟรินด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิด และสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้งควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอด้วยเช่นกัน

    นอร์อิพิเนฟรินมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

    นอร์อิพิเนฟรินมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นดังนี้เช่น การใช้ยานอร์อิพิเนฟรินร่วมกับยาต่อ ไปนี้อาจเพิ่มความเสี่ยงทำให้ร่างกายมีภาวะความดันโลหิตสูงติดตามมา การใช้ยาจะต้องเพิ่มความระมัดระวัง หรือแพทย์จะปรับขนาดการใช้ยานี้ให้เหมาะสมและคอยควบคุมความดันโลหิตของผู้ป่วยให้เป็นปกติอย่างสม่ำเสมอ ซึ่งยากลุ่มดังกล่าวเช่น Guanethidine, Methyldopa, Reserpine, และยาในกลุ่มTCAs

    ควรเก็บรักษานอร์อิพิเนฟรินอย่างไร?

    ควรเก็บยานอร์อิพิเนฟรินภายใต้อุณหภูมิ 25 องศาเซลเซียส (Celsius) ห้ามเก็บยาในช่องแช่แข็งของตู้เย็น เก็บยาในภาชนะที่ปิดมิดชิด พ้นแสงแดด และความชื้น เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง และไม่ควรเก็บยาในห้องน้ำ

    นอร์อิพิเนฟรินมีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

    ยานอร์อิพิเนฟรินที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้าอื่นและบริษัทผู้ผลิตเช่น

    ชื่อการค้า บริษัทผู้ผลิต
    Levophed (เลโวเฟด)Hospira
    N-Epi (เอ็น-อีพิ)Novell Pharma
    Norpin (นอร์พิน)Dalim Biotech

    บรรณานุกรม

    1 http://en.wikipedia.org/wiki/Norepinephrine [2014,Dec6]
    2 http://education-portal.com/academy/lesson/what-is-norepinephrine-effects-function- definition.html [2014,Dec6]
    3 http://drug.fda.moph.go.th:81/nlem.in.th/search?keyword=norepinephrine [2014,Dec6]
    4 http://drug.fda.moph.go.th:81/nlem.in.th/medicine/essential/list/16#item-9127 [2014,Dec6]
    5 http://www.mims.com/USA/drug/info/norepinephrine/?type=full&mtype=generic [2014,Dec6]
    6 http://www.drugs.com/drug-interactions/norepinephrine-index.html?filter=2#R [2014,Dec6]



    สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 1 คน pawit504
    Frame Bottom