Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

มดลูก  เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

ประจำเดือนผิดปกติ 

บทนำ

นอร์อิทิสเตอโรน (Norethisterone) เป็นยาจำพวกฮอร์โมนเพศที่อยู่ในอนุพันธ์ของ Progesterone วงการแพทย์นำมาใช้รักษากลุ่มอาการก่อนมีประจำเดือน (Premenstrual syndrome) ซึ่งมักแสดงออกโดยมีอารมณ์หงุดหงิดแปรปรวน โมโหง่าย ปวดศีรษะ ซึมเศร้า รักษาอาการปวดประจำเดือน รักษาภาวะประจำเดือนมาผิดปกติ รักษาภาวะหลังหมดประจำเดือน (วัยหมดประจำเดือน) ใช้เลื่อนประจำเดือน และป้องกันภาวะเลือดออกจากมดลูก ซึ่งยาชื่อการค้าที่คนคุ้นเคยคือ ‘พริมโมลูท เอ็น (Primolut N)’

ตลาดยาบ้านเราสามารถพบฮอร์โมนนอร์อิทิสเตอโรนในรูปแบบยาเดี่ยว 5 มิลลิกรัม/เม็ด ฮอร์โมนตัวนี้ดูดซึมได้ดีจากระบบทางเดินอาหาร เมื่อเข้าสู่กระแสเลือดจะไปรวมตัวกับพลาสมาโปรตีนเป็นส่วนใหญ่ (มากกว่า 95%) และถูกเปลี่ยนโครงสร้างโดยตับ ร่างกายต้องใช้เวลาประมาณ 7 ชั่วโมงเพื่อกำจัดนอร์อิทิสเตอโรน 50% ออกจากร่างกายโดยผ่านไปกับน้ำปัสสาวะ 50 - 80% และอุจจาระประมาณ 40%

กระทรวงสาธารณสุขของไทยได้บรรจุนอร์อิทิสเตอโรนลงในบัญชียาหลักแห่งชาติ อยู่ในหมวดยาฮอร์โมนสำหรับสตรีเพศ และอยู่ในหมวดยาอันตราย การสั่งจ่ายขนาดรับประทานที่ปลอดภัยและเหมาะสม ต้องเป็นไปตามดุลยพินิจของแพทย์เท่านั้น

นอร์อิทิสเตอโรนมีสรรพคุณ (คุณสมบัติ) อย่างไร?

นอร์อิทิสเตอโรน

นอร์อิทิสเตอโรนมีสรรพคุณดังนี้

นอร์อิทิสเตอโรนมีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

ยานอร์อิทิสเตอโรนมีกลไกการออกฤทธิ์โดย ตัวยาจะออกฤทธิ์ต่อผนังมดลูกชั้นเอนโดมีเทรียม (Endometrium: เยื่อบุโพรงมดลูก) ให้เกิดการเปลี่ยนแปลงจากระยะโพรลิเฟอเรทีฟ (Proliferative: ระยะที่เนื้อเยื่อมีการเจริญเติบโต) ไปเป็นระยะซีครีเอทอรี (Secreatory: ระยะเจริญเติบโตของต่อมที่สร้างฮอร์โมนเพศ) จึงทำให้ไม่มีการลอกตัวของเยื่อบุโพรงมดลูกที่ทำให้เกิดเป็นประจำเดือน

นอกจากนี้ ยานอร์อิทิสเตอโรนยังควบคุมภาวะเลือดออกจากมดลูกให้กลับมาเป็นปกติ และช่วยป้องกันการตกไข่

ด้วยกลไกการออกฤทธิ์ข้างต้น ยานี้จึงมีฤทธิ์ในการรักษาตามสรรพคุณ

นอร์อิทิสเตอโรนมีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

นอร์อิทิสเตอโรนมีรูปแบบการจัดจำหน่ายในรูปแบบยาเม็ดขนาด 5 มิลลิกรัม/เม็ด

หมายเหตุ: ยังมีการนำนอร์อิทิสเตอโรนไปผสมร่วมกับฮอร์โมนเพศตัวอื่นๆ เพื่อใช้เป็นยาเม็ดคุมกำเนิด แต่เมื่อเป็นยาในรูปแบบยาเดี่ยวจะใช้รักษาอาการตามสรรพคุณที่แจ้งไว้ข้าง ต้น

นอร์อิทิสเตอโรนมีขนาดรับประทานอย่างไร?

นอร์อิทิสเตอโรนมีขนาดรับประทานดังนี้

ก. รักษาเลือดออกผิดปกติจากโพรงมดลูก (Dysfuntional uterine bleeding):

  • รับประทานครั้งละ 1 เม็ด วันละ 3 ครั้งเป็นเวลา 10 วัน
  • การป้องกันการกลับมาเป็นใหม่ รับประทานครั้งละ 1 เม็ด วันละ 2 - 3 ครั้ง ในวันที่ 19 ถึงวันที่ 26 ของรอบเดือน เป็นเวลา 3 รอบประจำเดือน

ข. รักษาภาวะขาดประจำเดือน (Primary & secondary amenorrhea):

เริ่มรับประทานที่ต้นสัปดาห์ที่ 8 หลังจากการมีประจำเดือนครั้งล่าสุด

ค. รักษากลุ่มอาการก่อนมีประจำเดือน (Premenstrual syndrome):

รับประทานครั้งละ 1 เม็ด วันละ 2 - 3 ครั้ง โดยเริ่มช่วงวันที่ 19 ถึงวันที่ 26 ของรอบเดือน

ง. รักษาภาวะผิดปกติหรือมีการเปลี่ยนแปลงของต่อมบริเวณเต้านม (Mastopathy):

รับประทานครั้งละ 1 เม็ด วันละ 2 - 3 ครั้ง โดยเริ่มช่วงวันที่ 19 ถึงวันที่ 26 ของรอบเดือน

จ. การเลื่อนประจำเดือน (Timing of menstruation):

รับประทานครั้งละ 1 เม็ด วันละ 3 ครั้ง ช่วงการรับประทานยาต้องไม่เกิน 10 - 14 วัน โดยเริ่มรับ ประทานก่อนที่ประจำเดือนจะมา 3 วัน หลังจากหยุดยาภายใน 2 - 3 วันประจำเดือนจะมาตามปกติ ถ้าไม่มีประจำเดือนมาหลังหยุดยาให้รีบไปปรึกษาแพทย์

ฉ. รักษาภาวะเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ (Endometriosis):

ให้เริ่มรับประทานตั้งแต่วันที่ 5 ของรอบเดือน ครั้งละ 1 เม็ด วันละ 2 ครั้ง, และเพิ่มเป็นครั้งละ 2 เม็ด วันละ 2 ครั้ง เมื่อพบว่าอวัยวะเพศหญิงเริ่มมีเลือดเปื้อนออกมาคล้ายจะมีรอบเดือน (Event of spotting), เมื่อประจำเดือนหยุด ให้เริ่มต้นรับประทานใหม่เป็นเวลา 4 - 6 เดือน

หมายเหตุ:

  • สามารถรับประทานยานอร์อิทิสเตอโรนก่อนหรือพร้อมอาหารก็ได้
  • ขนาดและระยะเวลาในการใช้ยา ต้องอยู่ในคำแนะนำของแพทย์เท่านั้น
  • ห้ามมิให้ผู้ป่วยปรับขนาดรับประทานยาเอง

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดที่รวมถึงยานอร์อิทิสเตอโรน ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรดังนี้

หากลืมรับประทานยาควรทำอย่างไร?

หากลืมรับประทานยานอร์อิทิสเตอโรน สามารถรับประทานเมื่อนึกขึ้นได้ ถ้าเวลาใกล้เคียงกับการรับประทานยาในมื้อถัดไป ไม่จำเป็นต้องเพิ่มปริมาณยาเป็น 2 เท่า

นอร์อิทิสเตอโรนมีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

ไม่ค่อยพบผลไม่พึงประสงค์ (ผลข้างเคียง) ใดๆจากการใช้ยานอร์อิทิสเตอโรน นอกจากอาจมีอาการคลื่นไส้

มีข้อควรระวังการใช้นอร์อิทิสเตอโรนอย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ยานอร์อิทิสเตอโรนดังนี้

***** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา” ที่รวมถึงยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมยานอร์อิทิสเตอโรนด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิด และสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้งควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอด้วยเช่นกัน

นอร์อิทิสเตอโรนมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยานอร์อิทิสเตอโรนมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นดังนี้

ก. การใช้นอร์อิทิสเตอโรนร่วมกับยาบางกลุ่ม สามารถลดประสิทธิภาพในการรักษาของนอร์อิทิสเตอโรน จึงควรหลีกเลี่ยงการใช้ยาร่วมกันโดยไม่จำเป็น ยากลุ่มดังกล่าว เช่น

ข. การใช้นอร์อิทิสเตอโรนร่วมกับยารักษาโรคเบาหวาน เช่น อินซูลิน พบว่าฤทธิ์ในการรักษาของอินซูลินจะลดลงไป แพทย์จะเป็นผู้ปรับขนาดการรับประทานที่เหมาะสมให้กับคนไข้

ค. การใช้นอร์อิทิสเตอโรนร่วมกับยารักษาโรคความดันโลหิตสูง เช่น Diltiazem ทำให้ฤทธิ์ของนอร์อิทิสเตอโรนเพิ่มมากขึ้น จนอาจทำให้เกิดผลข้างเคียงติดตามมา แพทย์จะเป็นผู้ปรับขนาดการรับประทานที่เหมาะสมให้กับคนไข้

ควรเก็บรักษานอร์อิทิสเตอโรนอย่างไร?

ควรเก็บยานอร์อิทิสเตอโรนที่อุณหภูมิไม่เกิน 30 องศาเซลเซียส (Celsius) เก็บยาให้พ้น แสงแดดและความชื้น เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง และไม่ควรเก็บยาในห้องน้ำ

นอร์อิทิสเตอโรนมีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยานอร์อิทิสเตอโรนที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้าอื่นและบริษัทผู้ผลิต เช่น

ชื่อการค้า บริษัทผู้ผลิต
Activelle (แอคทิเวล) Novo Nordisk
Anamai (อนามัย) Thai Nakorn Patana
Norterone (นอร์เทอโรน) Acdhon
Primolut N (พริมโมลูท เอ็น) Bayer HealthCare Pharma
Steron (สเตอรอน) West-Coast Pharm
Sunolut (ซูโนลูท) Sunward

บรรณานุกรม

1 http://en.wikipedia.org/wiki/Norethisterone [2014,Aug16]
2 http://drug.fda.moph.go.th:81/nlem.in.th/medicine/essential/list/112#item-8721 [2014,Aug16]
3 http://home.intekom.com/pharm/schering/primlutn.html [2014,Aug16]
4 http://www.drugs.com/drug-interactions/norethindrone-index.html?filter=2#I [2014,Aug16]
5 http://www.mims.com/Thailand/drug/info/Primolut%20N/?type=brief [2014,Aug16]
6 http://www.mims.com/THAILAND/Home/GatewaySubscription/?generic=norethisterone [2014,Aug16]
7 http://www.mims.com/Thailand/drug/search/?q=norethisterone [2014,Aug16]



สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 1 คน v007
Frame Bottom