Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

ระบบต่อมไร้ท่อ  เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

โรคเกี่ยวกับฮอร์โมนเพศ 

บทนำ

ยาทริปโทรีลิน(Triptorelin หรือ Triptorelin pamoate หรือ Triptorelin acetate หรือ Triptorelin embonate) เป็นยาสังเคราะห์ประเภทฮอร์โมนโกนาโดโทรปิน รีลิสซิง(Gonadotropin-releasing hormone agonist /GnRH agonist) เมื่อใช้ยานี้อย่างต่อเนื่อง ตัวยาจะมีกลไกการออกฤทธิ์ทำให้การหลั่งฮอร์โมนเทสทอสเทอโรน(Testosterone) และฮอร์โมนเอสตร้าไดออล(Estradiol หรือ Oestradiol)ของร่างกายมนุษย์ลดลง ทางคลินิกจึงนำยานี้มาใช้รักษา โรคมะเร็งต่อมลูกหมาก หรือ เนื้องอกมดลูก การตัดสินใจใช้ยาทริปโทรีลินหรือไม่นั้น ต้องขึ้นอยู่กับดุลยพินิจของแพทย์แต่ผู้เดียว

ยาทริปโทรีลินมีรูปแบบเภสัชภัณฑ์เป็นยาฉีด สามารถฉีดเข้ากล้ามเนื้อหรือไม่ก็ฉีดเข้าใต้ผิวหนัง ร่างกายต้องใช้เวลาประมาณ 1.6-4 ชั่วโมงเพื่อกำจัดยาทริปโทรีลินออกจากกระแสเลือด โดยผ่านทิ้งไปกับปัสสาวะและอุจจาระ

ผู้ที่ไม่เคยมีประวัติ แพ้ส่วนประกอบของสูตรตำรับยาทริปโทรีลิน ยังสามารถใช้ยาชนิดนี้ได้ โดยเปลี่ยนไปใช้ตัวยานี้ที่มีส่วนประกอบเป็นสารชนิดอื่นแทนสารที่แพ้ แต่ห้ามใช้ยาทริปโทรีลินกับสตรีมีครรภ์/ตั้งครรภ์ ด้วยสามารถทำให้เกิดอันตรายทั้งกับตัวทารกและมารดาได้

กรณีที่ผู้ป่วยมีโรคประจำตัว จะต้องแจ้งให้แพทย์ พยาบาล เภสัชกร ทราบด้วยทุกครั้ง เพราะมีโรคประจำตัวบางประเภทที่จะทวีความรุนแรงขึ้นมาเมื่อร่างกายได้รับยาทริปโทรีลิน เช่น ผู้ที่มีภาวะทางเดินปัสสาวะหรือกระเพาะปัสสาวะอุดตัน ผู้ที่มีการเจริญเติบโตผิดปกติ ผู้ที่มีอาการหัวใจเต้นผิดปกติ

ผู้ที่ใช้ยาบางชนิด อย่างเช่นยา Promethazine หากใช้ร่วมกับยาทริปโทรีลินจะทำให้ประสิทธิภาพการออกฤทธิ์ของยาทริปโทรีลินลดลง ดังนั้นผู้ป่วยจึงต้องแจ้ง แพทย์ พยาบาล เภสัชกร ด้วยว่า กำลังใช้ยาอื่นๆอไรอยู่บ้าง เพื่อหลีกเลี่ยงการเกิดปฏิกิริยาระหว่างยา

การใช้ยาทริปโทรีลินรักษามะเร็งต่อมลูกหมาก เนื้องอกที่มดลูก และ เยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ จะต้องได้รับการรักษาอย่างต่อเนื่อง โดยแพทย์จะนัดผู้ป่วยมารับการฉีดยานี้เป็นระยะๆ

ยาทริปโทรีลิน ยังถูกนำมารักษาภาวะเป็นหนุ่มสาวก่อนวัย/ภาวะเจริญพันธ์ก่อนวัย โดยมีขนาดการใช้ยาขึ้นกับน้ำหนักตัวของเด็กเป็นสำคัญ

โดยทั่วไป การฉีดยาทริปโทรีลินให้ผู้ป่วยจะกระทำแต่ในสถานพยาบาล แพทย์ พยาบาล มักจะฉีดยาเข้ากล้ามเนื้อของผู้ป่วย และจะหลีกเลี่ยงการฉีดยาซ้ำในตำแหน่งเดิมทั้งนี้เพื่อลดอาการฟกช้ำของผิวหนัง กรณีที่ผู้ป่วยไม่สามารถรับการให้ยานี้ตามนัดหมาย ควรต้องรีบติดต่อ แพทย์ พยาบาล หรือ บุคคลากรทางการแพทย์ที่กี่ยวข้อง เพื่อนัดหมายการฉีดยาครั้งใหม่โดยเร็ว

มีข้อมูลด้านความปลอดภัยของการใช้ยาทริปโทรีลินที่ผู้ป่วย/ผู้บริโภคควรทราบอยู่หลายประการที่จะเป็นประโยชน์และใช้เป็นแนวทางของแผนการรักษาโรคอาทิ เช่น

จะเห็นได้ว่า ผลข้างเคียง และอันตรายที่อาจเกิดขึ้นจากตัวยาทริปโทรีลินมีหลายประการ ดังนั้นการใช้ยานี้อย่างเหมาะสมและปลอดภัย จึงต้องอยู่ภายใต้การดูแลของแพทย์อย่างใกล้ชิด

อนึ่ง หากผู้ป่วย/ผู้บริโภคต้องการทราบข้อมูลของยาทริปโทรีลินเพิ่มเติม สามารถสอบถามได้จากแพทย์หรือเภสัชกรในสถานพยาบาลที่เข้ารับการรักษาได้

ทริปโทรีลินมีสรรพคุณ(คุณสมบัติ)อย่างไร?

ทริปโทรีลิน

ยาทริปโทรีลินมีสรรพคุณ/ข้อบ่งใช้ เช่น

ทริปโทรีลินมีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

กลไกการออกฤทธิ์ของยาทริปโทรีลินคือ ตัวยาจะเป็นยาสังเคราะห์เลียนแบบฮอร์โมนโกนาโดโทรปิน รีลิสซิง (GnRH) ตามธรรมชาติ ในช่วงสัปดาห์แรกที่ได้รับยานี้ จะทำให้ผู้ที่เป็นบุรุษจะมีฮอร์โมนเทสทอสเตอโรน(Testosterone)เพิ่มขึ้นชั่วคราวหากเป็นสตรี จะทำให้ระดับฮอร์โมนเอสตร้าไดออล(Estradiol)เพิ่มขึ้นชั่วคราว เช่นกัน จากผลดังกล่าวจะทำให้ผู้ป่วยมีอาการโรคแย่ลงในช่วงแรกๆของการรักษา แต่ เมื่อใช้ยานี้ต่อเนื่อง ตัวยานี้จะส่งผลยับยั้งการหลั่งเทสทอสเตอโรน และ/หรือเอสตร้าไดออลในร่างกายผู้ป่วยให้น้อยลง และทำให้เกิดผลของการรักษาได้ตามสรรพคุณ

ทริปโทรีลินมีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ยาทริปโทรีลินมีรูปแบบการจัดจำหน่าย เช่น

  • ยาฉีด ที่มีส่วนประกอบของ Triptorelin ขนาด 3.75 มิลลิกรัม/ขวด

ทริปโทรีลินมีขนาดการบริหารยาอย่างไร?

ยาทริปโทรีลินมีขนาดการบริหารยา/ใช้ยา เช่น

ก. สำหรับรักษามะเร็งต่อมลูกหมาก:

ข.สำหรับรักษา เนื้องอกมดลูก หรือ เยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่:

อนึ่ง:

  • เด็ก: โรคทั้งในข้อ ก และข้อ ข เป็นโรคของผู้ใหญ่
  • ในเด็กภาวะเจริญพันธ์ก่อนวัย ขนาดยานี้ ขึ้นกับอาการโรคและดุลพินิจของแพทย์ผู้รักษาเป็นกรณีๆไป

*****หมายเหตุ: ขนาดยาและระยะเวลาในการใช้ยาที่ระบุในบทความนี้เป็นเพียง ตัวอย่างหนึ่งเท่านั้น ไม่สามารถใช้ทดแทนคำสั่งใช้ยาของแพทย์ได้ การใช้ยาที่เหมาะสมควรต้องปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดรวมยาทริปโทรีลิน ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาล และเภสัชกร ดังนี้

หากลืมมารับการฉีดยาควรทำอย่างไร?

ผู้ป่วยจะต้องได้รับยาทริปโทรีลินเป็นระยะๆจากสถานพยาบาลเท่านั้น หากลืมมารับการฉีดยา ต้องทำการนัดหมายกับแพทย์อีกครั้ง เพื่อรับการฉีดยานี้โดยเร็ว

ทริปโทรีลินมีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

ยาทริปโทรีลินสามารถก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์จากยา (ผลข้างเคียง/อาการข้างเคียง) ต่อระบบอวัยวะต่างๆของร่างกาย ดังนี้ เช่น

มีข้อควรระวังการใช้ทริปโทรีลินอย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ยาทริปโทรีลิน เช่น

***** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา”ที่รวมถึง ยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมยาทริปโทรีลินด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิด อาหารเสริม ผลิตภัณฑ์เสริมอาหาร และสมุนไพร ต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้งควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด(อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอ

ทริปโทรีลินมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยาทริปโทรีลินมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่น เช่น

ควรเก็บรักษาทริปโทรีลินอย่างไร?

ควรเก็บยาทริปโทรีลิน ภายใต้อุณหภูมิ 20-25 องศาเซลเซียส (Celsius) ห้ามเก็บยาในช่องแช่แข็งตู้เย็น เก็บยาในภาชนะที่ปิดมิดชิด พ้น แสง/แสงแดด ความร้อนและความชื้น และเก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง

ทริปโทรีลินมีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยาทริปโทรีลิน ที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้า และบริษัทผู้ผลิต/ผู้จำหน่าย เช่น

ชื่อการค้าบริษัทผู้ผลิต
Decapeptyl CR (ดีคาเปปทิล ซีอาร์)Ferring

อนึ่ง ยาชื่อการค้าอื่นของยานี้ เช่น Diphereline , Gonapeptyl, Gonadorelin, Decapeptyl

บรรณานุกรม

  1. https://www.drugs.com/cdi/triptorelin.html[2017,April29]
  2. https://en.wikipedia.org/wiki/Triptorelin[2017,April29]
  3. http://www.mims.com/thailand/drug/info/decapeptyl%20cr/?type=brief [2017,April29]
  4. http://www.mims.com/thailand/drug/info/triptorelin/?type=brief&mtype=generic[2017,April29]
  5. https://www.drugs.com/drug-interactions/triptorelin-index.html?filter=2#D[2017,April29]


สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 3 คน mayo Ronnachai France
Frame Bottom