Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

สมอง  เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

ซึมเศร้า 

บทนำ

ทริปโตเฟน (Tryptophan) เป็นสารอาหารประเภทกรดอะมิโนที่จำเป็นในการดำรงชีวิตของมนุษย์ ร่างกายคนเราไม่สามารถสังเคราะห์ได้เอง แต่จะได้รับจากอาหารที่รับประทานในแต่ละวัน ทริปโตเฟนมีความจำเป็นต่อร่างกายโดยจะทำหน้าที่ป้องกันอาการเจ็บป่วยและทำให้เซลล์มีอายุอยู่ได้ ร่างกายของมนุษย์จะใช้ทริปโตเฟนเป็นสารตั้งต้นเพื่อสร้างสารสื่อประสาทที่มีชื่อว่า Serotonin นอกจากนี้ร่างกายยังใช้ทริปโตเฟนเป็นสารตั้งต้นในการสังเคราะห์วิตามินที่มีชื่อว่า Niacin (วิตามิน บี3)

กลุ่มอาหารที่อุดมไปด้วยสารทริปโตเฟนเช่น ข้าวโอ๊ต นม โยเกิร์ต เนื้อแดง ไข่ เนื้อไก่ เนื้อปลา งา อัลมอนด์ เมล็ดทานตะวัน เมล็ดฟักทอง สาหร่ายสไปรูลิน่า (Spirulina) กล้วย ถั่วต่างๆ และช็อกโกแลต

ทริปโตเฟนสามารถดูดซึมได้อย่างดีจากระบบทางเดินอาหาร หลังจากทริปโตเฟนเข้าสู่ร่างกาย จะต้องใช้เวลาประมาณ 1 - 3 ชั่วโมงในการกำจัดทริปโตเฟนจำนวนครึ่งหนึ่งออกจากกระแสเลือด ทริปโตเฟนที่อยู่ในร่างกายจะถูกเปลี่ยนโครงสร้างเป็น 5-Hydroxytryptophan (5-HTP) ซึ่งช่วยระงับอาการลมชักและลดภาวะซึมเศร้า 5-HTP สามารถผ่านเข้าไปในกลุ่มเส้นเลือดฝอยในสมองได้ และถูกเปลี่ยนโครงสร้างไปเป็น Serotonin โดยอวัยวะตับอีกครั้ง ทางคลินิกสาร Serotonin มีอิทธิพลต่ออารมณ์ช่วยทำให้นอนหลับรวมถึงส่งผลต่อการทำงานของลิ้นหัวใจอีกด้วย

ทริปโตเฟนถูกวางจำหน่ายในทวีปยุโรปโดยมีวัตถุประสงค์รักษาอาการของโรคซึมเศร้า ในบางประเทศจะจำหน่ายทริปโตเฟนในรูปแบบของอาหารเสริมและไม่จำเป็นต้องใช้ใบสั่งยาจากแพทย์เพื่อซื้อหามารับประทาน

ก่อนการใช้ทริปโตเฟนผู้ป่วยควรได้รับการตรวจร่างกายเพื่อยืนยันว่าสมควรใช้ทริปโตเฟนหรือไม่ การใช้หรือการรับประทานต้องเป็นไปตามคำสั่งของแพทย์ผู้รักษาเท่านั้นและไม่ควรปรับขนาดการใช้ด้วยตนเอง

ทริปโตเฟนมีสรรพคุณ (คุณสมบัติ) อย่างไร?

ทริปโตเฟน

ทริปโตเฟนมีสรรพคุณ/ข้อบ่งใช้เพื่อรักษาภาวะซึมเศร้า

ทริปโตเฟนมีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

ทริปโตเฟนมีกลไกการออกฤทธิ์คือ หลังจากร่างกายได้รับทริปโตเฟน ตับจะเปลี่ยนสารนี้ไปเป็นสารสื่อประสาทที่มีชื่อว่า Serotonin ที่ช่วยลดภาวะซึมเศร้าและทำให้นอนหลับ จากกลไกดังกล่าวทำให้มีฤทธิ์รักษาตามสรรพคุณ

ทริปโตเฟนมีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ทริปโตเฟนมีรูปแบบการจัดจำหน่ายดังนี้เช่น

ทริปโตเฟนมีขนาดรับประทานอย่างไร?

ทริปโตเฟนมีขนาดรับประทานเช่น

  • ผู้ใหญ่: รับประทานครั้งละ 1,000 มิลลิกรัมวันละ 3 ครั้ง ขนาดรับประทานสูงสุดไม่เกิน 6,000 มิลลิกรัม/วัน ผู้สูงอายุและผู้ป่วยด้วยโรคตับ แพทย์อาจต้องปรับลดขนาดรับประทานลง และควรรับประทานทริปโตเฟนพร้อมอาหาร
  • เด็ก: ยังไม่มีรายงานแน่ชัดถึงประโยชน์และโทษของทริปโตเฟนในเด็ก การใช้ยา/อาหารเสริมชนิดนี้ในเด็กจึงอยู่ในดุลพินิจของแพทย์ผู้รักษาเป็นกรณีไป

หมายเหตุ:

  • ขนาดยาและระยะเวลาในการใช้ยาที่ระบุในบทความนี้เป็นเพียงตัวอย่างหนึ่งเท่านั้น ไม่สามารถใช้ทดแทนคำสั่งใช้ยาของแพทย์ได้ การใช้ยาที่เหมาะสมควรต้องปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดที่รวมถึงทริปโตเฟน ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรดังนี้

หากลืมรับประทานยาควรทำอย่างไร?

หากลืมรับประทานทริปโตเฟนสามารถรับประทานเมื่อนึกขึ้นได้ ถ้าเวลาใกล้เคียงกับการรับประทานยาในมื้อถัดไป ไม่จำเป็นต้องเพิ่มปริมาณทริปโตเฟนเป็น 2 เท่า

ทริปโตเฟนมีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

ทริปโตเฟนสามารถก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์ (ผลข้างเคียง/อาการข้างเคียง) ดังนี้เช่น มีอาการคลื่นไส้ (ซึ่งสามารถลดอาการนี้ได้โดยรับประทานทริปโตเฟนพร้อมกับมื้ออาหาร) ปวดศีรษะ ง่วงนอน เกิดกลุ่มอาการปวดกล้ามเนื้อที่เรียกว่า Eosinophilia-myalgia syndrome

สำหรับผู้ที่ได้รับยาทริปโตเฟนเกินขนาดจะพบอาการง่วงนอนและอาเจียน การบำบัดรักษา กรณีนี้คือการรักษาประคับประคองตามอาการโดยใช้หัตถการทางการแพทย์ที่เหมาะสมจากแพทย์ ดังนั้นเมื่อมีอาการดังกล่าวหลังใช้ยานี้ควรรีบนำผู้ป่วยส่งโรงพยาบาล

มีข้อควรระวังการใช้ทริปโตเฟนอย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ทริปโตเฟนเช่น

อนึ่ง:

ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา” ที่รวมถึงยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมทริปโตเฟนด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิดและสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้งควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอด้วยเช่นกัน

ทริปโตเฟนมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ทริปโตเฟนมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นเช่น

  • การใช้ทริปโตเฟนร่วมกับยากลุ่ม SSRI อาจก่อให้เกิดภาวะ Serotonin syndrome หากไม่มีความจำเป็นใดๆควรหลีกเลี่ยงการใช้ยาร่วมกัน
  • การใช้ทริปโตเฟนร่วมกับยา Levodopa สามารถทำให้ระดับของ Levodopa ในกระแสเลือดลดลงส่งผลให้ด้อยประสิทธิภาพในการรักษาลดลง กรณีที่จำเป็นต้องใช้ยาร่วมกันแพทย์จะปรับขนาดรับประทานให้เหมาะสมเป็นกรณีๆไป

ควรเก็บรักษาทริปโตเฟนอย่างไร?

สามารถเก็บทริปโตเฟนภายใต้อุณหภูมิห้องที่เย็น ไม่เก็บยาในช่องแช่แข็งของตู้เย็น ไม่เก็บยาในห้องน้ำหรือในรถยนต์ เก็บยาในภาชนะที่ปิดมิดชิด พ้นแสงแดด ความร้อนและความชื้น และเก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง

ทริปโตเฟนมีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ทริปโตเฟนที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้าอื่นและบริษัทผู้ผลิตเช่น

ชื่อการค้าบริษัทผู้ผลิต
Aminoleban (อะมิโนเลแบน) Thai Otsuka
Aminosol-5/Aminosol-10 (อะมิโนซอล-5/อะมิโนซอล-10) Thai Otsuka
Aminoven 10% (อะมิโนเวน 10%) Fresenius Kabi
Amiparen-5/Amiparen-10 (อะมิพาเรน-5/อะมิพาเรน-10) Thai Otsuka
Amiyu (อะมิยู) Ajinomoto Pharma
Banner Protein (แบนเนอร์ โปรตีน) Osotspa
Custodiol (คัสโตดิออล) Dr. F. Kohler Chemie
Dulac Infant Formula (ดูแลค อินแฟนท์ ฟอร์มูลา) Dumex
Dumex Hi-Q H.A. 1 Prebio ProteQ (ดูเม็กซ์ ไฮ-คิว เฮช.เอ. 1 พรีไบโอ โพรเทค) Dumex
Dumex Hi-Q Pepti Prebio ProteQ (ดูเม็กซ์ ไฮ-คิว เปปติ พรีไบโอ โพรเทค)Dumex
Dupro Follow-On Formula (ดูโปร ฟอลโล-ออน ฟอร์มูลา) Dumex
Glomicid (โกลมิซิด)Kalbe International
Hi-Q Follow-On Formula (ไฮ-คิว ฟอลโล-ออน ฟอร์มูลา) Dumex
Hi-Q Infant Formula (ไฮ-คิว อินแฟนท์ ฟอร์มูลา) Dumex
Kidmin (คิดมิน) Thai Otsuka
Moriamin (โมเรียมิน) Far East
Neoamiyu (นิโออะมิยู) Ajinomoto Pharma
Pan-Amin (แพน-อะมิน) Thai Otsuka
Provita (โปรวิต้า) R P Scherer
S-26 SMA Gold (เอส-26 เอสเอ็มเอ โกลด์) Wyeth Nutrition
Tonar (โทนาร์) Sandoz
Optimax (ออฟติแม็กซ์) Merck Serono Limited

บรรณานุกรม

  1. https://en.wikipedia.org/wiki/Tryptophan [2015,Aug29]
  2. http://www.webmd.com/vitamins-supplements/ingredientmono-326-l-tryptophan.aspx?activeingredientid=326&activeingredientname=l-tryptophan [2015,Aug29]
  3. http://www.nlm.nih.gov/medlineplus/ency/article/002332.html [2015,Aug29]
  4. http://www.medbroadcast.com/drug_info_details.asp?brand_name_id=1018#.Vb8H-fOqpBc [2015,Aug29]
  5. http://www.mims.com/Thailand/drug/info/Aminoleban/?type=brief [2015,Aug29]
  6. http://mims.com/THAILAND/Home/GatewaySubscription/?generic=Tryptophan [2015,Aug29]
  7. http://www.mhra.gov.uk/home/groups/par/documents/websiteresources/con454366.pdf [2015,Aug29]
  8. http://www.mims.com/India/drug/info/tryptophan/?type=full&mtype=generic#Dosage [2015,Aug29]


สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 1 คน jopol-dee404
Frame Bottom