Frame Top

ระบบและอวัยวะที่เกี่ยวข้อง :

เภสัชกรรม 

อาการที่เกี่ยวข้อง :

บทนำ

ยาซิงค์ซัลเฟต (Zinc sulfate) เป็นสารประกอบอนินทรีย์ สูตรทางเคมีคือ ZnSO4 การผลิตเพื่อวัตถุประสงค์นำมาเป็นยารักษาโรค ต้องใช้ซิงค์ออกไซด์ (ZnO) ที่เป็นเกรดบริสุทธิ์ทำปฏิกิริยากับกรดซัลฟิวริก (Sulfuric acid) และน้ำ ทางเภสัชกรรมนำมาผลิตเป็นยารับประทานและยาใช้ภายนอก

หลังการรับประทานซิงค์ซัลเฟต พบว่ายานี้จะถูกกำจัดออกทางอุจจาระประมาณ 90% ที่เหลือจะขับออกทางปัสสาวะ

องค์การอนามัยโลกกำหนดให้เด็กที่อายุต่ำกว่า 5 ขวบและป่วยด้วยโรคท้องร่วง ต้องได้รับธาตุสังกะสี (Zn: Zinc) เสริมการรักษา 10 - 14 วัน เพื่อลดอาการรุนแรงและป้องกันการกลับมาเป็นใหม่ กระทรวงสาธ่ารณสุขของไทยบรรจุซิงค์ซัลเฟตลงในบัญชียาหลักแห่งชาติ โดยใช้เป็นเกลือแร่กับผู้ป่วยที่ร่างกายขาดธาตุสังกะสี ใช้สนับสนุนการรักษาอาการท้องเสียในเด็ก ยาทารักษาผิวหนัง ยาหยอดตา เป็นต้น

ซิงค์ซัลเฟตมีสรรพคุณ (คุณสมบัติ) อย่างไร?

ซิงค์ซัลเฟต

ยาซิงค์ซัลเฟตมีสรรพคุณดังนี้

ซิงค์ซัลเฟตมีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร?

ในรูปแบบยาหยอดตา ซิงค์ซัลเฟตมีกลไกการออกฤทธิ์ โดยจะสมานหรือตกตะกอนโปรตีน มีฤทธิ์ยับยั้งการเจริญเติบโตของเชื้อโรคได้เล็กน้อย พร้อมกับช่วยขยายหลอดเลือดในลูกตา

สำหรับยารับประทาน ซิงค์ซัลเฟตเป็นยาเสริมแร่ธาตุในผู้ป่วยที่มีภาวะขาดธาตุสังกะสี โดยธาตุสังกะสีในซิงค์ซัลเฟตจะเป็นองค์ประกอบหนึ่งในกระบวนการสังเคราะห์โปรตีนของร่างกาย

ซิงค์ซัลเฟตมีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร?

ยาซิงค์ซัลเฟตมีรูปแบบการจัดจำหน่ายดังนี้

  • รูปแบบยาแคปซูล ขนาด 66 และ 110 มิลลิกรัม/แคปซูล
  • รูปแบบวิตามินเสริมแร่ธาตุ บำรุงร่างกาย ชนิดเม็ด และแคปซูล
  • รูปแบบผลิตภัณฑ์นมสำหรับเด็กเล็ก
  • รูปแบบยาหยอดตา ขนาดบรรจุ 10 มิลลิลิตร
  • รูปแบบยาฉีดเข้าหลอดเลือดดำ ขนาด 5 มิลลิกรัม/มิลลิลิตร

ซิงค์ซัลเฟตมีขนาดรับประทานอย่างไร?

ยาซิงค์ซัลเฟตมีขนาดรับประทานดังนี้

ก. สำหรับผู้ป่วยที่มีภาวะร่างกายขาดธาตุสังกะสี:

ข. สำหรับยาหยอดตา:

  • ผู้ใหญ่: หยอดตา 1 - 2 หยด วันละ 2 - 4 ครั้ง/วัน
  • เด็ก: การใช้ยาขึ้นกับความรุนแรงของอาการ และอายุของเด็ก จึงต้องใช้ยาตามคำแนะนำของแพทย์เท่านั้น

เมื่อมีการสั่งยาควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกรอย่างไร?

เมื่อมีการสั่งยาทุกชนิดที่รวมถึงยาซิงค์ซัลเฟต ผู้ป่วยควรแจ้งแพทย์/พยาบาลและเภสัชกร ดังนี้

หากลืมรับประทานยาควรทำอย่างไร?

หากลืมรับประทานยาซิงค์ซัลเฟต สามารถรับประทานเมื่อนึกขึ้นได้ ถ้าเวลาใกล้เคียงกับการรับประทานยาในมื้อถัดไป ไม่จำเป็นต้องเพิ่มปริมาณยาเป็น 2 เท่า

ซิงค์ซัลเฟตมีผลไม่พึงประสงค์อย่างไร?

ยาซิงค์ซัลเฟตสามารถก่อให้เกิดผลไม่พึงประสงค์ (ผลข้างเคียง) ดังนี้ เช่น มีอาการปวดท้อง อาหารไม่ย่อย คลื่นไส้ อาเจียน ท้องเสีย กระเพาะอาหารอักเสบ และการรับประทานธาตุสังกะสีนานเกินไปอาจทำให้ร่างกายขาดธาตุทองแดง (ทองแดง มีคุณสมบัติช่วยในการเสริมสร้างให้เกิดประสิทธิภาพในการใช้เอนไซม์ต่างๆของร่างกายโดยเฉพาะที่เกี่ยวข้องกับการใช้พลังงานต่างๆ) ได้

มีข้อควรระวังการใช้ซิงค์ซัลเฟตอย่างไร?

มีข้อควรระวังการใช้ยาซิงค์ซัลเฟตดังนี้

***** อนึ่ง ทุกคนต้องตระหนักถึงความปลอดภัยจากการใช้ ”ยา” ที่รวมถึงยาแผนปัจจุบันทุกชนิด (รวมยาซิงค์ซัลเฟตด้วย) ยาแผนโบราณทุกชนิด และสมุนไพรต่างๆเสมอ เพราะยามีทั้งให้คุณและให้โทษ ดังนั้นเมื่อมีการใช้ยาทุกครั้งควรต้องปฏิบัติตาข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิดเสมอ (อ่านเพิ่มเติมได้ในเว็บ haamor.com บทความเรื่อง ข้อปฏิบัติพื้นฐานในการใช้ยาทุกชนิด) รวมทั้งควรต้องปรึกษาเภสัชกรประจำร้านขายยาก่อนซื้อยาใช้เองเสมอด้วยเช่นกัน

ซิงค์ซัลเฟตมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นอย่างไร?

ยาซิงค์ซัลเฟตมีปฏิกิริยาระหว่างยากับยาตัวอื่นดังนี้

  • การรับประทานยาซิงค์ซัลเฟตร่วมกับยาดังต่อไปนี้ จะทำให้การดูดซึมของซิงค์ซัลเฟต และยาเหล่านั้นลดน้อยลงไป ควรหลีกเลี่ยงการรับประทานพร้อมกัน ยากลุ่มดังกล่าว เช่น
  • ยาที่มีธาตุเหล็กเป็นองค์ประกอบ เช่น Ferrous sulfate
  • ยาต้านเชื้อแบคทีเรีย (ยาปฏิชีวนะ) บางชนิด เช่น Tetracyclines
  • ยาบรรเทาอาการปวดข้อรูมาตอยด์ เช่น Penicillamine
  • การรับประทานยาซิงค์ซัลเฟตร่วมกับอาหารหรืออาหารเสริมที่มีแร่ธาตุฟอสฟอรัสเป็นองค์ประกอบ สามารถลดการดูดซึมของซิงค์ซัลเฟตได้ จึงควรหลีกเลี่ยงการรับประทานร่วมกัน
  • การรับประทานซิงค์ซัลเฟตร่วมกับยาบางกลุ่ม ซิงค์ซัลเฟตจะไปลดการดูดซึมของยากลุ่ม ดังกล่าว อาทิเช่น
  • ยาที่มีส่วนผสมของทองแดงเป็นองค์ประกอบ เช่น Cupric chloride
  • ยาต้านเชื้อแบคทีเรียบางชนิด เช่น Ciprofloxacin, Levofloxacin, Moxifloxacin, Norfloxacin, และ Offloxzcin

ควรเก็บรักษาซิงค์ซัลเฟตอย่างไร?

ควรเก็บยาซิงค์ซัลเฟตที่อุณหภูมิไม่เกิน 40 องศาเซลเซียส (Celcius) เก็บยาให้พ้นแสง แดดและความชื้น เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง และไม่ควรเก็บยาในห้องน้ำ

ซิงค์ซัลเฟตมีชื่ออื่นอีกไหม? ผลิตจากบริษัทอะไรบ้าง?

ยาซิงค์ซัลเฟตที่จำหน่ายในประเทศไทย มียาชื่อการค้าอื่นและบริษัทผู้ผลิต เช่น

ชื่อการค้า บริษัทผู้ผลิต
Biotrat (ไบโอเทรต) Biodeal
Imugins (อิมูจิน) Schumit
Multicap (มัลติแคป) Sriprasit Dispensary
Obimin-AZ (โอบิมิน-เอแซท) Great Eastern
Oculosan (อ็อกคูโลซาน) Excelvision AG
Opplin (ออพพลิน) Thai Nakorn Patana
Topper-M (ทอปเปอร์-เอ็ม) Chinta
Visotone (วิโซโทน) British Dispensary (L.P.)
Vitacap (ไวต้าแคป) Neopharm
Vitaral SM (วิทารอล เอสเอ็ม) Kenyaku
Vitop (ไวท็อป) Olan-Kemed
Zincaps (ซิงค์แคป) ST Pharma
Zincate (ซิงค์เคท) ST Pharma

บรรณานุกรม

1 http://en.wikipedia.org/wiki/Zinc_sulfate [2014,Aug16]
2 http://drug.fda.moph.go.th:81/nlem.in.th/search?keyword=zinc+sulfate [2014,Aug16]
3 http://www.mims.com/USA/drug/info/zinc%20sulfate/?type=full&mtype=generic#Dosage [2014,Aug16]
4 https://www.mims.com/Thailand/drug/search/?q=zinc%20sulfate [2014,Aug16]
5 https://www.mims.com/Thailand/drug/info/Zincate/?type=brief [2014,Aug16]



สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 2 คน koii_i Yukkie
Frame Bottom